ဝေယွီ တဲကြီးထဲသို့ ဝင်ဝင်ချင်းမှာပင် လော့ဒ်ဒူ၏မျက်နှာမှာ ပွင့်လန်းနေသော ပန်းခင်းကြီးတစ်ခုနှယ် ဝင်းပနေသည်ကို မြင်လိုက်ရသည်။
*ဟူး... ဒါကို ဘယ်လိုပြောရမလဲ...*
သူ့စိတ်ထဲတွင် ပေါ်လာသည်မှာ– *စစ်သေနာပတိကြီးခင်ဗျာ၊ ဒီနေ့ နန်းတော်မှာ တော်တော်ပင်ပန်းထားပုံရတယ်နော်။ မျက်နှာကြီးကလည်း ရုပ်ပျက်ဆင်းပျက်ဖြစ်လို့။*
ကြောက်စရာကောင်းလိုက်တာ။
“ကျွန်တော်မျိုး မင်းသားအား အရိုအသေပေးပါတယ်။ မင်းသားကိုယ်တိုင် ကြွရောက်လာတာဆိုတော့... ဘာများကိစ္စရှိလို့ပါလဲခင်ဗျာ။ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုတွေကို ကြီးကြပ်ဖို့လား။ ဒါမှမဟုတ်ရင်လည်း စစ်တပ်စခန်းကို ကျွန်တော်မျိုး လိုက်ပြပေးရမလား...”
ဒူရှင်းက ဝေယွီ ကို မြင်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် သူ့ဆီသို့ ချက်ချင်းတိုးကပ်လာသည်။
ဝေယွီ က “ထုံးစံအတိုင်းပဲ နေကြပါ” ဟု ပြောလိုက်ရုံသာရှိသေးသည်။ စကားတောင် မဆုံးသေးမီမှာပင် ဒူရှင်းက မေးခွန်းများဖြင့် ပစ်ပေါက်လိုက်သဖြင့် သူပင် အံ့အားသင့်သွားရသည်။
ဝေယွီ က– “...လော့ဒ်ဒူ၊ ဒီနေ့တော့ အထူးတလည် ယဉ်ကျေးလွန်းနေပါလား။”
လော့ဒ်ဒူက ရိုးသားဖြောင့်မတ်သည့်မျက်နှာထားဖြင့် ဟက်ဟက်ပက်ပက် ရယ်မောလိုက်သည်။ “မဟုတ်တာ၊ မဟုတ်တာ။ မင်းသားက စစ်သည်တော်တွေရဲ့ ဒုਕ္ခကို ကိုယ်ချင်းစာတတ်သူမို့ စစ်တပ်စခန်းကို အခုလို ကြွလာတာ အလွန်ရှားပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကျွန်တော်မျိုးက မင်းသားကို အခြေအနေတွေကို ကောင်းကောင်းပြသပေးဖို့ လိုအပ်တာပေါ့။”
ဝေယွီ ခဏမျှ တိတ်ဆိတ်သွားရသည်။ အတွေ့အကြုံရင့်ကျက်သည့် နန်းတွင်းနိုင်ငံရေးသမားတစ်ယောက်ဆိုသည်မှာ တကယ်ကို မတူပါပေ။ သူ့စကားလုံးများမှာ အလွန်ပင် ရိုးသားဟန်ဆောင်နိုင်လွန်းလှသည်။
ဒူရှင်းကို ကြည့်ကာ ဝေယွီ က ပြုံး၍ ပြောလိုက်သည်– “လော့ဒ်ဒူကလည်း အပိုတွေ ပြောနေပြန်ပြီ။ စစ်သည်တော်တွေကို ကိုယ်ချင်းစာတယ်ဆိုတဲ့နေရာမှာ ကျွန်တော်က လော့ဒ်ဒူနဲ့ ဘယ်လိုလုပ် ယှဉ်နိုင်ပါ့မလဲ။ လေ့ကျင့်မှုတွေကြောင့် လော့ဒ်ဒူက မကြာသေးခင်ကမှ တပ်သုံးတပ်ကြားမှာ အသွားအပြန် လုပ်နေရတယ်လို့ ကြားမိပါရဲ့။”
စကားပြောရင်း ဝေယွီ က တဲအတွင်းရှိသူများကို ကြည့်ကာ နွေးထွေးစွာ ပြုံးပြလိုက်သည်။ “ဒီနေ့ လူစုံတက်ရောက်နေကြတာဆိုတော့ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုအကြောင်း ဆွေးနွေးနေကြတာလား။ ဆွေးနွေးချက်က ဘယ်လောက်အထိ ရောက်နေပြီလဲ။ ကျွန်တော့်ကိုလည်း နည်းနည်းလောက် ပြောပြပေးလို့ရမလား။”
မမေးမချင်းတော့ မသိနိုင်ပေ။ ထိုစကားကို ကြားလိုက်သည်နှင့် ရဲရင့်သော ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတစ်ဦးက ဒေါသတကြီး ထရပ်လိုက်သည်။ “မင်းသားအား လျှောက်တင်ရရင်၊ ကျွန်တော်တို့က ကျားသစ်ရှေ့တန်းတပ်ရဲ့ လေ့ကျင့်မှုအတွက် ကိုယ်စားလှယ်တွေကို ဆွေးနွေးနေတာပါ။ ဒါပေမဲ့ ရွေးချယ်ထားတဲ့အပေါ်မှာတော့ ကျွန်တော် မကျေနပ်ဘူး!”
*ဟင်?*
ဝေယွီ အံ့အားသင့်သွားသည်။ *မဟုတ်မှလွဲရော၊ ဒီအတွင်းရေးကိစ္စတွေကို ငါ့ဆီ လာပုံချဖို့ လုပ်နေတာလား။ ငါက ရိုးရိုးလေးပဲ မေးလိုက်တာကို!*
ကံကောင်းသည်မှာ တဲထဲရှိ ဗိုလ်ချုပ်များမှာလည်း အညံ့ခံမည့်သူများ မဟုတ်ကြပေ။ ထိုကဲ့သို့ တိုင်ကြားသံကို ကြားသည်နှင့် တစ်စုံတစ်ယောက်က ချက်ချင်း ထရပ်၍ ပြန်လည်ချေပလိုက်သည်။
“မင်းက မကျေနပ်တာ! ကိုယ်စားလှယ်တွေကို စစ်ရေးစွမ်းရည်အပေါ် အခြေခံပြီး ရွေးထားတာ။ မင်းလူတွေက မသန်မာရင် ဘယ်သူ့အပြစ်ဖြစ်ရမှာလဲ။”
“မှန်တယ်! မင်းသားရှေ့မှာ လာပြီး မအော်ပါနဲ့တော့! ယုံချင်ယုံ၊ မယုံရင် အခုချက်ချင်း လူတစ်ယောက်ခေါ်ပြီး ယှဉ်ပြိုင်ခိုင်းလိုက်မယ်!”
“ဟား! မင်းက လက်ပမ်းသတ်တာကိုပဲ အားကိုးနေတာလေ။ အဲဒါကလွဲရင် မင်းမှာ ဘာရှိသေးလို့လဲ။ စွမ်းရည်ရှိရင် မြင်းစီးပြီး လေးပစ်ပြိုင်ကြမလား!”
“လက်ပမ်းသတ်တာဖြစ်ဖြစ် ဘာဖြစ်ဖြစ်ပေါ့။ သေနတ်တွေ၊ ဓားတွေ၊ လေးမြားတွေ မပါရင် အနိုင်အရှုံးက နီးကပ်စွာ တိုက်ခိုက်မှုအပေါ်မှာပဲ မူတည်တာလေ...”
တဲထဲမှာ ဆူညံသံများဖြင့် ပြန်လည်ဖုံးလွှမ်းသွားသည်။ တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက် လက်ညှိုးထိုး အော်ဟစ်နေကြသည့် လူသန်ကြီးများကို ကြည့်ရင်း ဝေယွီ မှာ ချက်ချင်းပင် ရိုက်ပွဲဖြစ်တော့မည့်အလား ခံစားလိုက်ရသည်။
သူသည် လျှာသပ်ကာ ခေါင်းခါလိုက်သည်။ *ဒါက စစ်သည်တော်တို့ရဲ့ လောကပဲ၊ တကယ်ကို စည်ကားလှပါတယ်။*
ဝေယွီ သည် စစ်ရေးနည်းစနစ်များကို နားမလည်သော်လည်း အားပေးလက်ခုပ်တီးပြီး တိုက်ခိုက်ကြစေချင်သည့် ထူးဆန်းသောစိတ်ဆန္ဒတစ်ခု ပေါ်ပေါက်လာသည်။ သူသည် စစ်မှန်သော ယောက်ျားသားတို့၏ ယှဉ်ပြိုင်မှုကို ကြည့်ရှုရန် လာခဲ့ခြင်းဖြစ်သော်လည်း ဝေယွီ ၏ စူးရှသော အကြည့်ကို မြင်လိုက်ရသည့် ဒူရှင်းကမူ သူတို့၏ အပြစ်ကင်းစင်ပြီး ဖြောင့်မတ်သော ကိုးခုမြောက်မင်းသားလေး ကြောက်လန့်နေသည်ဟု မှားယွင်းထင်မှတ်သွားသည်။
ဒူရှင်းသည် စိတ်ထဲမှ သက်ပြင်းချလိုက်သည်။ *အငယ်ဆုံးမင်းသားဆိုတော့ ငယ်သေးတာပေါ့။ ဒုတိယမင်းသားထက်တောင် လအနည်းငယ် ငယ်သေးတယ်။ သူက အပြင်ထွက်လေ့မရှိဘဲ အခန်းထဲမှာပဲ နေပြီး ထူးခြားတဲ့နည်းစနစ်တွေကို လေ့လာနေရမှာပေါ့! မဟုတ်ရင် စက်မှုဝန်ကြီးဌာနနဲ့ စတုတ္ထမင်းသား ရဲ့ ဆိုင်တွေက ပစ္စည်းတွေက ဘယ်က ရလာမှာလဲ။ ဒါတွေအားလုံးက မင်းသားရဲ့ ညမအိပ်နေ့မနား ကြိုးစားအားထုတ်မှု၊ နက်နဲတဲ့ အတွေးအခေါ်တွေနဲ့ မဆုတ်မနစ်တဲ့ လုံ့လဝီရိယရဲ့ ရလဒ်တွေပဲ! သူက စစ်တပ်ရဲ့ ကြမ်းတမ်းတဲ့နည်းလမ်းတွေကို နားမလည်တာ သဘာဝပါပဲ။ ဒီလို ဆူညံတဲ့ စစ်သည်တွေကို မြင်ပြီး လန့်နေရှာမှာပေါ့။*
ပညာရှိမင်းသား (Wise King) ကို ကြင်နာယုယသည့် အကြည့်ဖြင့် ကြည့်ကာ ဒူရှင်း၏ ပုံမှန်အားဖြင့် ကျယ်လောင်သော အသံမှာ အတော်လေး နူးညံ့သွားသည်။ “မင်းသား၊ စစ်သည်တွေရဲ့ အပြုအမူကို ခွင့်လွှတ်ပေးပါ။ သူတို့က ကြမ်းတမ်းတဲ့ အကျင့်တွေနဲ့ အသေးအဖွဲကိစ္စတွေမှာ အငြင်းပွားတတ်တာကို အသားကျနေလို့ပါ။ ဘာမှ အရေးမကြီးပါဘူး။ မင်းသား၊ ကျွန်တော်မျိုးနဲ့အတူ အပြင်မှာ လမ်းလျှောက်ဖို့ ကြွမလားခင်ဗျာ။”
“အာ?”
အရာရာက စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းလာချိန်မှ ဝေယွီ က အံ့အားသင့်စွာ ခေါင်းလှည့်လိုက်သည်။ သူသည် ဆက်ကြည့်ချင်နေသေးသည်ကို ပြောရမလား၊ မပြောရမလား ဝေခွဲမရဖြစ်သွားသည်။
လူငယ်လေး၏ နားမလည်သည့် သိုးငယ်လေးကဲ့သို့ မျက်ဝန်းများကို မြင်ရသောအခါ ဒူရှင်းမှာ မင်းသား ကြောက်နေသည်ဟု ပို၍ပင် ယုံကြည်သွားသည်။ *စိတ်မပူပါနဲ့! ကျွန်တော်တို့ အပြင်ထွက်ကြမယ်! ဒီဆူညံတဲ့နေရာက ထွက်သွားပြီးရင် ကျားသစ်ရှေ့တန်းတပ်ရဲ့ ကောင်းတဲ့ဘက်ကို ကျွန်တော် လိုက်ပြပေးမယ်။ မင်းသားလို စိတ်ထားကောင်းတဲ့သူဆိုရင် စစ်တပ်ကို အားဖြည့်ပေးဖို့ ကျွန်တော့်ရဲ့ ဆန္ဒလေးကို ဖြည့်ဆည်းပေးမှာ သေချာပါတယ်။*
ထပ်မပြောတော့ဘဲ ဝေယွီ ကို ဒူရှင်းက အပြင်သို့ ခေါ်ဆောင်သွားသည်။ လမ်းတစ်လျှောက်လုံးတွင် ဝေယွီ သည် ကျားသစ်ရှေ့တန်းတပ်၏ ဘဝမှာ မည်မျှ ခက်ခဲကြောင်း ဒူရှင်းက ညည်းတွားနေသည်ကိုသာ ကြားနေရသည်။
ဒူရှင်းက တဲတစ်လုံးပေါ်ရှိ လက်သီးဆုပ်အရွယ် အပေါက်ကို လက်ညှိုးထိုးပြကာ ခေါင်းခါလိုက်သည်။ “စစ်စခန်းက ဆင်းရဲပါတယ်။ စစ်သည်တွေကလည်း အဝတ်အစားတွေက အစုတ်ပလုတ်ဖြစ်နေပြီ။ အဝတ်အစားတင်မကဘူး၊ တဲတွေကလည်း ပြင်ဖို့ ငွေမရှိလို့ ပေါက်ပြဲနေတာ။ ညဘက်တွေမှာ စစ်သည်တွေ အအေးမိနေမလားတောင် မသိဘူး...”
ဝေယွီ တိတ်ဆိတ်နေဆဲပင်။
လှံကိုင်ထားသော ကင်းလှည့်စစ်သည်တစ်ယောက် ဖြတ်လျှောက်သွားသည်ကို မြင်သောအခါ ဒူရှင်းက ထိုလှံ၏ အနီရောင်ဖဲကြိုးကို ကြည့်ကာ သက်ပြင်းချပြန်သည်။ “စစ်သည်တွေက ချွေတာကြပါတယ်။ ဒီလှံတွေရဲ့ ဖဲကြိုးတွေ ဘယ်လောက်တောင် ညစ်ပတ်နေပြီလဲ ကြည့်ပါဦး၊ အစားထိုးဖို့တောင် မရှိဘူး။ ဟူး၊ စက်မှုဝန်ကြီးဌာနက လော့ဒ်ပီကလည်း အလုပ်များနေတယ်၊ စစ်ရေးထောက်ပံ့ပစ္စည်းတွေကိုလည်း နယ်စပ်ကိုပဲ ဦးစားပေးပို့နေရတယ်။ သူတို့ကတော့ ဒီလို ပျက်စီးနေတဲ့ ပစ္စည်းတွေနဲ့ပဲ လည်ပတ်နေရတာပေါ့။”
ဝေယွီ ၏ မျက်လုံးတစ်ဖက်မှာ တွန့်သွားသည်။
စစ်သည်အချို့က ကင်းမျှော်စင်ပေါ်တွင် အလှည့်ကျ ကင်းစောင့်နေကြပြီး ဒူရှင်းက ခေါင်းငုံ့ကာ လက်ခုပ်ဖြင့် အတုအယောင် မျက်ရည်များကို သုတ်လိုက်သည်။ “ကင်းထောက်တစ်ယောက် ဖြစ်ရတာ မလွယ်ပါဘူး။ ကင်းထောက်တိုင်းက ရန်သူ့အနေအထားကို သိရဖို့ အသက်ကို ပေါင်ထားရတာ။ အရင်စစ်ပွဲတွေတုန်းကလည်း သစ္စာရှိတဲ့ စစ်သည်တော်တွေ အများကြီး အသက်ဆုံးရှုံးခဲ့ရတယ်။ တွေးကြည့်လိုက်ရင်တင် ရင်ထဲမှာ နာကျင်လိုက်တာ...”
“တော်ပါတော့၊ လော့ဒ်ဒူ!”
ဝေယွီ နောက်ဆုံးတော့ စိတ်မထိန်းနိုင်တော့ပေ။ သူသည် နဖူးကို ပွတ်သပ်လိုက်ရင်း ရယ်ချင်စိတ်နှင့် ဒေါသထွက်စိတ်တို့ ရောထွေးနေသည်။ *အကုန်လုံးကို ဒီလောက် သနားစရာကောင်းအောင် ပြောနေတာ၊ ဒီလောက် လှည့်ပတ်ပြောနေတာ၊ စစ်သည်တွေအတွက် ငါ့ဆီကနေ အကျိုးအမြတ်တစ်ခုခု ညှစ်ထုတ်ချင်လို့ မဟုတ်ဘူးလား။ ဒါပေမဲ့ ဒီကိစ္စအတွက်က ငါ့အဖေဆီပဲ သွားတောင်းသင့်တာ မဟုတ်ဘူးလား။*
ဝေယွီ က သူ့ကို ဘေးစောင်းကြည့်ကာ တစ်ပိုင်းတစ်စ ပြုံးလိုက်သည်။ “ကျွန်တော် ပြောချင်တာက လော့ဒ်ဒူ၊ တပ်သုံးတပ်က ဒီလောက်တောင် ‘ဆင်းရဲ’ နေတယ်ဆိုရင် ဘာလို့ ဧကရာဇ်ဆီ တင်မပြတာလဲ။”
စစ်သေနာပတိကြီး၏ မျက်နှာမှာမူ အပြောင်းအလဲမရှိ။ “အဲဒါက မင်းသား ဒီနေ့ ကြွလာလို့ပဲ မဟုတ်လားခင်ဗျာ။”
ပညာရှိမင်းသား ဘာကြောင့်လာသည်ကို သိထားပြီး မင်းသားအနည်းငယ်သာ စစ်တပ်စခန်းသို့ လာလေ့ရှိသည်ကို သိသော ဒူရှင်းမှာ လူမိုက်တော့ မဟုတ်ပေ။ အကျိုးအမြတ်ရှာသည့်အခါ “ပျော့ပျောင်းသော ပစ်မှတ်” ကို ရှာဖွေညှစ်ထုတ်ရမည်ကို သူသိသည်။ ပညာရှိမင်းသား၏ ပြည်သူလူထုအပေါ် ထားရှိသည့် ကိုယ်ချင်းစာစိတ်ကို အခြေခံ၍ ပြောရလျှင်၊ ဒီတစ်ခါ ဘာမှ မရခဲ့လျှင်တောင် မင်းသားက သူ့ကို အပြစ်တင်မည်မဟုတ်ပေ။
ဝေယွီ က သူ့ကို လေးလေးနက်နက် ကြည့်လိုက်သည်။ “...ခင်ဗျားက တကယ့်ကို တန်ဖိုးရှိတဲ့ စစ်သေနာပတိကြီးပါပဲ။”
ဒူရှင်းက ရိုးရိုးလေး ရယ်မောလိုက်ပြီး လက်ကို ပွတ်သပ်ကာ မျှော်လင့်ချက်ဖြင့် ကြည့်လိုက်သည်။ “ဒါဆိုရင် မင်းသား၊ တပ်သုံးတပ်အတွက် လိုအပ်တဲ့ ရန်ပုံငွေ၊ စပါးနဲ့ စစ်ရေးထောက်ပံ့ပစ္စည်းတွေကရော ဘယ်လိုလုပ်ပေးမလဲခင်ဗျာ။”
ဝေယွီ: “ကျွန်တော် နားလည်ပါတယ်။ ဧကရာဇ် ကို ကျွန်တော် တင်ပြပေးပါ့မယ်။”
ဒူရှင်း၏ မျက်လုံးများမှာ တောက်ပသွားပြီး ချက်ချင်းပင် ထပ်ဖြည့်ပြောလိုက်သည်၊ “ပြီးတော့ အဲဒီ မှန်ပြောင်းနဲ့ အမှုန့်မီးကျည်တင်တဲ့လှည်းလည်း လိုသေးတယ်! အဲဒါတွေကလည်း တကယ်လိုအပ်တာ!”
ဝေယွီ: ...
*အဲဒါက သူ့ရဲ့ အဓိကရည်ရွယ်ချက်ပဲ ဖြစ်မှာပေါ့လေ!*
ဒူရှင်းသာ အမှုန့်မီးကျည်တင်တဲ့လှည်းအကြောင်း မပြောခဲ့လျှင်တောင်မှ စစ်ရေးလေ့ကျင့်မှုအတွင်းမှာ သူတို့က တပ်သစ်တစ်ခု တည်ထောင်ဖို့ စီစဉ်ထားသည်ဖြစ်ရာ အဲဒီလှည်းကို ပြသရဦးမှာပင်။
ဝေယွီ က တပ်သစ်ဖွဲ့စည်းရေး အစီအစဉ်အကြောင်း မေးမြန်းလိုက်သည်။
ဒူရှင်းက ပြန်ဖြေသည်၊ “မင်းသား၊ စိတ်ချပါ။ လူဦးရေ ငါးထောင်ပါတဲ့ တပ်သစ်အတွက် ကျွန်တော်မျိုးက အသန်မာဆုံးသူတွေကိုပဲ ရွေးချယ်ဖို့ လက်အောက်ငယ်သားတွေကို အမိန့်ပေးထားပြီးပါပြီ။”
ဝေယွီ သည် ကျေနပ်စွာ ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။ “အင်း၊ ဒီအလုပ်ကိုတော့ ကောင်းကောင်းလုပ်နေတာပဲ။”
သူ့အဖေကသာ သူ့ကို စေလွှတ်လိုက်ခြင်းဖြစ်သော်လည်း ဝေယွီ က အသေးစိတ်အထိ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်လိုခြင်းမရှိပေ။ စစ်သေနာပတိအဖြစ် ဒူရှင်းက တပ်သားရွေးချယ်ရာတွင် ပို၍ ကျွမ်းကျင်ပေလိမ့်မည်။
ဒါကြောင့် သူလည်း သူ့အတွက် လိုအပ်မည့် ကိုယ်ပိုင်တပ်သား နှစ်ရာကို သွားပြီး ကိုယ်တိုင်ရွေးလိုက်တာ ပိုကောင်းပေလိမ့်မည်။