အခန်း (၂၅၅) - ၁၉၇၉ ခုနှစ် နှစ်သစ်ကူး
နှစ်သစ်ကူးအကြိုညတွင် မိသားစုသည် ထူးခြားကောင်းမွန်သော ပွဲတော်ညစာကို သုံးဆောင်ကြသည်။ လင်ချင်းဟဲ့၏အစ်ကို တတိယမြောက်လင်ပေးလိုက်သည့် လက်ဆောင်နှင့် ယောက်ျားလေးများ ညနေပိုင်းတွင် အမဲလိုက်ခဲ့ကြသည့် အမဲကောင်များကြောင့် တောကြက်သားများစွာကို စားသုံးနိုင်ခဲ့ကြသည်။
မိသားစုဝင်များအားလုံး နှစ်သစ်ကူးအကြိုညစာစားပွဲအတွက် စုရုံးရောက်ရှိနေကြပြီး ထိုညစာသည် အလွန်ပင် ကျေနပ်ဖွယ်ကောင်းလှသည်။ အဖေကျိုးနှင့် အမေကျိုးတို့မှာ စိတ်ကြည်လင်ရွှင်လန်းနေကြ၏။ အိမ်တွင်လည်း အရာအားလုံးက တိုးတက်ကောင်းမွန်သောလမ်းကြောင်းပေါ်သို့ ရောက်ရှိနေပြီဖြစ်ရာ သူတို့တွင် စိုးရိမ်စရာဟူ၍ ဘာမျှမရှိတော့ပေ။
"မင်းတို့အားလုံး နောက်ဆုံးအမှုန်လေးအထိ ကုန်အောင်စားလိုက်ကြတာပဲ" ဟု လင်ချင်းဟဲ့က သားသုံးယောက်ကို ပြောလိုက်သည်။ "နောက်နှစ်ကျရင် ကြိုးစားပြီး ပညာသင်ကြရမယ်။ အနာဂတ်မှာ ကိုယ့်ခြေထောက်ပေါ်ကိုယ် မရပ်တည်နိုင်ဘူးဆိုရင် မင်းတို့အဖေနဲ့ ငါတို့က ကူညီနိုင်မှာမဟုတ်ဘူး။"
ခေတ်ကာလများ တိုးတက်လာသည်ကို သူမ အမှန်တကယ် ကျေးဇူးတင်မိသည်။ ဤသို့အပြောင်းအလဲမရှိခဲ့လျှင် လယ်ယာလုပ်ငန်းမှရသော ဝင်ငွေဖြင့်သာ ကြီးပြင်းလာသည့် သားသုံးယောက်ကို ကျွေးမွေးရမည်ဆိုပါက မိသားစုမှာ အတော်လေး ရုန်းကန်ရပေလိမ့်မည်။ ကောင်လေးများမှာ စားသောက်မှုပမာဏ အလွန်ကြီးမားကြပြီး မိသားစုအခြေအနေ တိုးတက်လာသော်လည်း သူတို့၏ အမြဲဆာလောင်နေတတ်သော အကျင့်မှာ စိန်ခေါ်မှုတစ်ခုအဖြစ် ရှိနေဆဲပင်။
"အမေကလည်း သားတွေကို ဒီလိုမျိုး ပြောစရာလား" ဟု ကျိုးခိုင်က ပြန်ပြောသည်။ သူသည် သုံးယောက်ထဲတွင် အစားအသောက် အကောင်းဆုံးဖြစ်ပြီး မတတ်နိုင်ပေ။ သူက အရပ်ရှည်ပြီး အမြဲတမ်း ဆာလောင်နေတတ်သူဖြစ်သည်။
"အမေက အဖေကလွဲရင် ဘယ်သူ့ကိုမှ အလေးမပေးပါဘူး" ဟု အာဝါ ခေါ် ကျိုးရွှမ်က ခေါင်းခါရင်း နောက်ပြောင်လိုက်သည်။ "ကျွန်တော်တို့ သုံးယောက်ကတော့ အပိုပါလာတာပဲ။ အမေ့လက်ရာကို တစ်လုပ်လောက် စားရတာတင် ကံကောင်းလှပါပြီ။ အစ်ကိုကြီးရယ်၊ ရှိတာနဲ့ပဲ ကျေနပ်လိုက်စမ်းပါဗျာ။"
"လေထဲမှာ လွင့်မျောနေတဲ့ ဂေါ်ဖီထုပ်လေး သုံးပင်ပေါ့" ဟု ဆန်ဝါ ခေါ် ကျိုးကွေ့လိုင်က လက်နှစ်ဖက်ကို နောက်ပစ်ကာ ကောင်းကင်ကို ၄၅ ဒီဂရီထောင့်ဖြင့် ငေးကြည့်ရင်း ဟာသနှောထားသော စိတ်ဓာတ်ကျသည့်ပုံစံဖြင့် ဝင်ပြောသည်။
လင်ချင်းဟဲ့ ရယ်မောလိုက်ပြီး သူတို့ကို ပန်းကန်များ သိမ်းဆည်းရန် စေခိုင်းလိုက်သည်။ ထို့နောက် သူမနှင့် ကျိုးချင်းပိုင်တို့သည် ရိုးရာအတိုင်း နှစ်သစ်ကူးအကြိုညတွင် လည်ပတ်ရန် ထွက်လာကြသည်။ အားလပ်ရက်တွင် တစ်နေကုန် အိမ်တွင်မနေဘဲ အပြင်ထွက်လည်ရမည်ဆိုသည့် မရေးထားသော စည်းမျဉ်းတစ်ခု ရှိနေသည်။ ဖရဲစေ့နှင့် သရေစာအိတ်တစ်လုံးကို ကိုင်ဆောင်ကာ သူမသည် ဦးစွာ မစ္စကိုင်၏အိမ်သို့ သွားရောက်ပြီး တစ်နာရီကျော်ကြာ စကားပြောဆိုပြီးနောက် ကျိုးမိသားစုဟောင်းအိမ်သို့ ဆက်လက်ထွက်ခွာခဲ့သည်။
အကြီးဆုံးအစ်မတော်နှင့် အခြားသူများမှာ ရောက်နှင့်နေကြပြီဖြစ်သည်။ ယခင်က မကျေနပ်ချက်များ ရှိခဲ့သော်လည်း ယခုအခါတွင်မူ အစ်မတော်များကြား ဆက်ဆံရေးမှာ အတော်လေး သဟဇာတဖြစ်နေပြီဖြစ်သည်။ နှစ်တိုင်း နှစ်သစ်ကူးရောက်တိုင်း သူတို့သည် စုရုံးကာ အကြောင်းအရာများကို ဖလှယ်လေ့ရှိကြသည်။
သူတို့သည် ပြီးခဲ့သည့်တစ်နှစ်အတွင်း ရွာတွင်းဖြစ်ပျက်ခဲ့သော အပြောင်းအလဲများကို ဆွေးနွေးကြသည်။ တက္ကသိုလ်ဝင်ခွင့်ရသွားသည့် ပညာတတ်လူငယ်များမှာ အားလုံးထွက်ခွာသွားကြပြီး အများစုမှာ နှစ်သစ်ကူးအတွက် ပြန်မလာကြပေ။ လင်ချင်းဟဲ့က ထွက်သွားသူများမှာ တက္ကသိုလ်တက်ခွင့်ရသူများ ဖြစ်သော်လည်း ကျန်သူများ၏ အနာဂတ်မှာ မသေချာနိုင်ကြောင်း မှတ်ချက်ပေးသည်။ သူမသည် အသေးစိတ် ထပ်မပြောပြတော့ပေ။ နောက်နှစ် ဆောင်းဦးရာသီတွင် ပညာတတ်လူငယ်များ မြို့ပြသို့ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ပြန်လည်ရောက်ရှိလာမည့် ဖြစ်စဉ်မှာ ပိုမိုမြန်ဆန်လာလိမ့်မည်ဟု သူမ သိထားသောကြောင့်ဖြစ်သည်။ ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်အရောက်တွင် ကျေးလက်ဒေသတွင် ကျန်ရှိနေမည့်သူမှာ အလွန်နည်းပါးသွားလိမ့်မည်ဖြစ်သည်။
အစ်မတော်များက သူမထံတွင် အတွင်းသတင်း တစ်စုံတစ်ရာ ကြားသိထားခြင်းရှိမရှိ မေးမြန်းသောအခါ လင်ချင်းဟဲ့က သူမခန့်မှန်းချက်သာဖြစ်ကြောင်း ပြောဆိုပြီး လူသိရှင်ကြား မဆွေးနွေးကြရန် အကြံပေးလိုက်သည်။
"ချင်းဟဲ့၊ မင်း ကျောင်းပြီးရင် ဒီကို ပြန်လာဖို့ စိတ်ကူးရှိလား" ဟု အကြီးဆုံးအစ်မတော်က မေးသည်။
"ကျောင်းပြီးရင်တော့ အလုပ်အကိုင် ရှာရမှာပေါ့၊ ဒါက ပြောစရာတောင် မလိုပါဘူး" ဟု ဒုတိယအစ်မတော်က ဝင်ပြောသည်။ "ဒါဝါ့အမေဆိုတာ နိုင်ငံအတွက် လိုအပ်တဲ့ အရည်အချင်းရှိသူပဲ။ ဘာလို့ ဒီနေရာကို ပြန်လာမှာလဲ။"
"သူသာ ပြန်မလာရင် စတုတ္ထမြောက်ညီ (ကျိုးချင်းပိုင်) နဲ့ ကျန်တဲ့သူတွေကရော ဘယ်လိုလုပ်မလဲ" ဟု တတိယအစ်မတော်က မေးသည်။
အစ်မတော်သုံးဦးစလုံး လင်ချင်းဟဲ့ကို ကြည့်လိုက်ကြရာ သူမက "ကျွန်မလည်း မသိသေးပါဘူး။ ကျောင်းပြီးဖို့က အချိန်အတော်လိုသေးတာကိုး" ဟု ပြန်ဖြေသည်။
အစပိုင်းတွင် လင်ချင်းဟဲ့သည် ကျောင်းကို စောပြီးပြီးအောင် တက်ရန် စီစဉ်ထားသော်လည်း အာရုံစိုက်မှုများလွန်းမည်ကို စိုးရိမ်သဖြင့် စိတ်ပြောင်းလိုက်သည်။ အများဆုံး တစ်နှစ်စောပြီးရုံသာ လုပ်မည်ဟု ဆုံးဖြတ်ကာ သူမ၏ လေ့လာမှုအရှိန်ကို တမင်လျှော့ချလိုက်သည်။
"ကျွန်မ မြို့တော်မှာပဲ ဆက်နေဖို့ စီစဉ်ထားတယ်" ဟု သူမက ဆိုသည်။ "တက္ကသိုလ်ကလည်း ကျွန်မကို နည်းပြဆရာတစ်ယောက်အနေနဲ့ ဆက်ထားဖို့ စိတ်ဝင်စားနေတယ်။"
လင်ချင်းဟဲ့သည် ပညာဆက်လက်ဆည်းပူးရန် စိတ်မဝင်စားပေ။ တက္ကသိုလ်ဘွဲ့တစ်ခုရရှိထားခြင်းက ဤခေတ်ကာလတွင် အဆင်ပြေချောမွေ့စွာ နေထိုင်ရန် လုံလောက်နေပြီဖြစ်သည်။ သူမ၏ အဓိကရည်မှန်းချက်မှာ နိုင်ငံက ခေတ်မီလာသည်နှင့်အမျှ သူမ၏မိသားစု တိုးတက်ရေးပင်ဖြစ်သည်။ မှန်ကန်သောလမ်းကြောင်းပေါ်တွင် စောစီးစွာ ရောက်ရှိနေခြင်းက မည်မျှအရေးကြီးကြောင်း သူမသိသည်။
အစ်မတော်များမှာ အားကျသွားကြသော်လည်း စိုးရိမ်စိတ်ဖြင့် "ဒါပေမဲ့ မင်း မြို့တော်မှာပဲ နေမယ်ဆိုရင် စတုတ္ထမြောက်ညီနဲ့ ကလေးတွေကရော ဘယ်လိုလုပ်မလဲ" ဟု မေးသည်။
သူမ တက္ကသိုလ်တွင် အလုပ်ရပါက သူမ၏ အိမ်ထောင်စုစာရင်းသာ အကျုံးဝင်မည်ဖြစ်ပြီး သူမ၏ခင်ပွန်းအတွက် အလိုအလျောက် အကျုံးဝင်မည်မဟုတ်ကြောင်း သူတို့ နားလည်ထားကြသည်။
"ဖြစ်နိုင်ရင်တော့ အချိန်တန်တဲ့အခါ ကျွန်မ ကြိုးစားကြည့်မှာပါ။ မိသားစုတစ်ခုလုံးရဲ့ အိမ်ထောင်စုစာရင်းကို ပြောင်းရွှေ့ဖို့ပေါ့" ဟု လင်ချင်းဟဲ့က ပြောသည်။ တက္ကသိုလ်နှင့် ညှိနှိုင်းပါက သူမကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းထားလိုသည့်အတွက် ကူညီပေးလိမ့်မည်ဟု သူမ ယုံကြည်သည်။ သူတို့သည် လင်မယားနှစ်ယောက် ကွဲကွဲပြားပြား နေစေလိုမည်မဟုတ်သလို သူမ၏ရာထူးအရလည်း ဝန်ထမ်းအိမ်ရာ ရပိုင်ခွင့် ရှိလာမည်ဖြစ်သည်။
အစ်မတော်များမှာ စိတ်သက်သာရာ ရသွားကြသည်။ ထိုညတွင် သူတို့သည် ဤသတင်းကို သူတို့၏ခင်ပွန်းများနှင့် ဆွေးနွေးကြသည်။
"ကျွန်မမြင်သလောက်တော့ စတုတ္ထမြောက်ညီရဲ့ဇနီးက သူတို့ရဲ့ အိမ်ထောင်စုစာရင်းကို ပြောင်းရွှေ့ဖို့ ရည်ရွယ်ထားပုံပဲ" ဟု အကြီးဆုံးအစ်မတော်က သူမ၏ခင်ပွန်းကို မလိုလားသည့်ဟန်ဖြင့် ပြောသည်။ စတုတ္ထမြောက်ညီ ပြန်ရောက်လာပြီးနောက်ပိုင်းတွင် စတုတ္ထမြောက်ညီ၏ဇနီးမှာ များစွာပြောင်းလဲသွားပြီဖြစ်ကြောင်း သူမ ဝန်ခံသည်။ နှစ်ပေါင်းများစွာကြာပြီးနောက် သူတို့မှာ ရင်းနှီးလာကြပြီဖြစ်ရာ မိသားစုတစ်ခုလုံး ထွက်ခွာသွားမည်ကို တွေးမိလျှင် သူမ စိတ်မကောင်းဖြစ်မိသည်။
"ဒါက သတင်းကောင်းပါပဲ" ဟု သူမ၏ခင်ပွန်းက ပြန်ပြောသည်။ "ကျွန်ုပ်တို့ ကျိုးမိသားစုဟောင်းထဲမှာ မြို့သားဖြစ်လာတဲ့သူ တစ်ယောက်မှ မရှိခဲ့ဘူး၊ မြို့တော်မှာဆိုရင် ပိုတောင်ဝေးသေးတယ်။ ပြောင်းရွှေ့ဖို့ဆိုတာ မလွယ်ဘူး၊ ဒါပေမဲ့ စတုတ္ထမြောက်ညီရဲ့ဇနီးက လုပ်နိုင်တယ်လို့ ပြောရင်တော့ သူ သေချာပေါက် လုပ်နိုင်မှာပါ"
အခြားညီအစ်ကိုများမှာလည်း ထိုသဘောထားအတိုင်းပင်ဖြစ်သည်။ "သစ်ပင်ဆိုရင် ရွှေ့ရင်သေမယ်၊ လူဆိုရင် ရွှေ့ရင် အသက်ရှင်မယ်" ဆိုသည့် ရှေးစကားအတိုင်း သူတို့သည် ထိုပြောင်းရွှေ့မှုကို ထောက်ခံကြသည်။ သူတို့မှာ သူမ၏စွမ်းဆောင်ရည်အပေါ် ယုံကြည်မှု အပြည့်ရှိသည်။
"သူတို့ ဟိုမှာ ကောင်းကောင်းတိုးတက်လာရင် ဝူနီကို နောက်ပိုင်း စာမေးပွဲတွေ ဖြေခိုင်းကြည့်ရအောင်" ဟု တတိယမြောက်ညီက အကြံပြုသည်။ "သူသာ ဖြေနိုင်ရင် ကျောင်းဆောင်မှာနေမယ့်အစား စတုတ္ထဦးလေးရဲ့အိမ်မှာပဲ နေလို့ရတာပေါ့။"
"ဒီကလေးမလေးက စာမှာပဲ အားနည်းနေတာ" ဟု တတိယအစ်မတော်က သက်ပြင်းချသည်။
"ဒါဆိုရင် စတုတ္ထမြောက်ညီရဲ့ဇနီး ဒီမှာရှိနေတုန်း အခွင့်အရေးယူပြီး သူ့ကို ပိုသင်ခိုင်းလိုက်ပါ" ဟု တတိယမြောက်ညီက ပြန်ပြောသည်။ ကျိုးယန်နှင့် ဝူနီတို့မှာ သူမ၏လမ်းညွှန်မှုအောက်တွင် မည်မျှတိုးတက်လာသည်ကို သူကိုယ်တိုင် မြင်တွေ့ခဲ့ရပြီးဖြစ်ရာ ကလေးများကို ပညာသင်ကြားပေးရာတွင် သူမထက်သာသူ မရှိကြောင်း သူ အခိုင်အမာ ယုံကြည်နေသည်။
နှစ်သစ်ကူး ပထမနေ့တွင် လင်ချင်းဟဲ့သည် ကျောင်းသားများကို သုံးရက်ခွင့်ပေးလိုက်သော်လည်း ကိုယ်တိုင်လေ့လာရန်မှာ မှာကြားထားခဲ့သည်။ သူမ စောစောထလိုက်ရာ ကျိုးချင်းပိုင်မှာလည်း သူမ လှုပ်ရှားသံကြားသဖြင့် ထလိုက်သည်။ တတိယမြောက်လင်နှင့် မိသားစုမှာ လာရောက်လည်ပတ်မည်ဖြစ်သဖြင့် သူတို့မှာ အလုပ်များသည့်နေ့တစ်နေ့ကို ကြုံတွေ့ရတော့မည်ဖြစ်သည်။