အခန်း (၂၀၁) - သားသမီးတို့၏ ကျေးဇူးတရားကို ပြသခြင်း
"ဘာဖြစ်လို့ ဒေါ်ဝမ် က ရုတ်တရက်ကြီး ကျွန်မတို့ရဲ့ သားအကြီးဆုံးဆီ ကြက်ဥတွေ လာပေးနေရတာလဲ" လင်ချင်းဟဲ့ မှာ ဆောင်းဦးရာသီ စပါးရိတ်သိမ်းချိန်တွင် အလုပ်များနေခဲ့သည်။ သူမအနေဖြင့် အရသာရှိသော အစားအစာများနှင့် ဟင်းရည်မျိုးစုံ ချက်ပြုတ်ပေးရန် အလုပ်ရှုပ်နေသဖြင့် ရွာထဲတွင် ပျံ့နှံ့နေသော ကောလာဟလများကို သတိမထားမိခဲ့ပေ။
"ရွာထဲမှာ ပြောနေကြတာက အစ်ကိုကြီးက တက္ကသိုလ်ဝင်ခွင့်ရဖို့ အလားအလာ အရမ်းများတယ်တဲ့" ဟု အာဝါ က ပြန်ဖြေသည်။ "သူတို့အားလုံးက အစ်ကိုကြီးကို သူတို့ရဲ့ သားမက်အဖြစ် လိုချင်နေကြတာလေ"
ဒါဝါသည် အခန်းထဲမှ ထွက်လာပြီး အနည်းငယ် စိတ်ညစ်နေဟန် ပေါ်သည်။
လင်ချင်းဟဲ့ က ရယ်မောလိုက်သည်။ "အဲ့ဒီလိုမျိုးကိုး"
သူမသည် အာဝါ ကို ကြက်ဥများကို ဒေါ်ဝမ် ထံ ပြန်ပေးလိုက်ရန်နှင့် ယဉ်ကျေးစွာ ပြောခိုင်းလိုက်သည် - "အစ်မရဲ့ စေတနာကို ကျေးဇူးတင်ပါတယ်၊ ဒါပေမဲ့ ကျွန်မတို့အိမ်မှာ ကြက်ဥတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။ အခုက ဆောင်းဦးရာသီ စပါးရိတ်သိမ်းချိန် ဖြစ်နေတော့ အဲ့ဒီကြက်ဥတွေကို အစ်မတို့မိသားစုအတွက်ပဲ ချန်ထားလိုက်ပါ"
ဒေါ်ဝမ် တစ်ယောက်တည်းသာ မဟုတ်ပါ၊ အခြားသူများကလည်း လက်ဆောင်ပစ္စည်းများ လာပေးကြသည်။ လင်ချင်းဟဲ့ ကတော့ အားလုံးကို ငြင်းပယ်လိုက်သည်။ အချို့ကို လက်ခံပြီး အချို့ကို ငြင်းပယ်လျှင် အားနာစရာ ဖြစ်သွားနိုင်သည်။ အားလုံးကို ငြင်းပယ်လိုက်ခြင်းဖြင့် သူမသည် ကြားနေအနေအထားကို ထိန်းသိမ်းထားလိုက်သည်။
နောက်ပိုင်းတွင် သူမက အမေကျိုး ကို ထိုအကြောင်း ပြောပြသည့်အခါ သူမ မရယ်ဘဲ မနေနိုင်ခဲ့ပေ။
အမေကျိုး ကတော့ မအံ့သြခဲ့ပါ။ "ဒေါ်စိုင်းကလည်း အတူတူပါပဲ။ ငါနဲ့ စကားပြောတိုင်း ဒါဝါက ဘယ်လိုမိန်းကလေးမျိုးကို လိုချင်တာလဲလို့ အမြဲမေးနေတာ"
စိုင်းဘာမေမှာ ယခုနှစ်မှ လက်ထပ်ခဲ့သော်လည်း ဒေါ်စိုင်းတွင် ဒါဝါနှင့် အရွယ်တူ မြေးများရှိပြီး အရွယ်ရောက်နေသော မြေးမလေးများလည်း ရှိနေသည်။
"အမေ၊ အမေက ဘာလို့ ပြန်ပြောလိုက်တာလဲ" ဟု လင်ချင်းဟဲ့ က မေးသည်။
"နင်ကပဲ ဒါဝါ့ကိစ္စတွေကို တာဝန်ယူထားတာဆိုတော့ ငါဝင်မစွက်ဖက်ဘူးလို့ ပြောလိုက်တယ်" ဟု အမေကျိုး က ပြန်ဖြေသည်။
အမေကျိုး လည်း ရယ်ချင်စိတ်ကို မနည်းထိန်းထားရသည်။ သူမသည် ယခင်က မြေးများ အိမ်ထောင်ပြုနိုင်ပါ့မလားဟု စိုးရိမ်ခဲ့ရသော်လည်း ဒါဝါ တက္ကသိုလ်တက်ရတော့မည်ဟူသော ကောလာဟလကြောင့် ရုတ်တရက်ပင် သတို့သမီးလောင်း ရွေးချယ်စရာများစွာ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
လင်ချင်းဟဲ့ ကတော့ တိတ်ဆိတ်နေသည်။ ရွာသားများ၏ စိတ်ထဲတွင် "တက္ကသိုလ်" ဆိုသည်မှာ အလုပ်သမား၊ လယ်သမားနှင့် စစ်သည်တော်များ တက္ကသိုလ်ကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းအတွက် အကြံပြုချက် လိုအပ်ပြီး ပုံမှန်ဝင်ခွင့်စာမေးပွဲ ဖြေဆိုရသည်ထက် ဂုဏ်သိက္ခာ နည်းပါးသည်ဟု ယူဆကြသော်လည်း "တက္ကသိုလ်ကျောင်းသား" ဟူသော ခေါင်းစဉ်ကတော့ ကြီးမားသော အလေးချိန် ရှိနေဆဲပင်။
ထိုကဲ့သို့ တက္ကသိုလ်အတွက် အကြံပြုခံရရန်မှာ သန့်ရှင်းသော နောက်ခံရှိရန် လိုအပ်သည်။ လင်ချင်းဟဲ့ သည် သူမ၏ "ပျင်းရိပြီး စားသောက်ဝါသနာပါသော" ဂုဏ်သတင်းကြောင့် ဒါဝါ့ကို ထိခိုက်မည်လားဟု ယခင်က စိုးရိမ်ခဲ့ဖူးသော်လည်း သူမသည် သူမ၏ ပုံရိပ်ကို အောင်မြင်စွာ ပြန်လည် တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့သည်။ ဒါဝါတွင်သာ အရည်အချင်းရှိလျှင် ပြဿနာ ရှိမည်မဟုတ်ပေ။
ဒါဝါ့အပေါ် အာရုံစိုက်မှုများမှာ ပြင်းထန်နေဆဲဖြစ်သော်လည်း ဆောင်းဦးရာသီ စပါးရိတ်သိမ်းချိန်၏ အလုပ်အများဆုံး ကာလဖြစ်နေသဖြင့် မည်သူမျှ ထိုအကြောင်းကို အချိန်အကြာကြီး စိတ်ထဲထားနိုင်ကြမည် မဟုတ်ပေ။
ရိတ်သိမ်းချိန် နှစ်ရက်မြောက်နေ့တွင် ကျိုးချင်းပိုင် သည် ဝလွန်းသော ယုန်တစ်ကောင်ကို ထပ်မံဖမ်းမိပြန်သည်။ ထုတ်လုပ်မှုအဖွဲ့တစ်ခုလုံးက သူ့ကို အားကျနေကြသည်။ ဤဒေသတွင် ရိတ်သိမ်းချိန်အတွင်း ယုန်များကို ဤမျှ တသမတ်တည်း ဖမ်းနိုင်သူ မည်သူမျှ မရှိပေ။
ယခုနှစ်တွင် ဆူချန် လေးပင် ပါဝင်လာပြီး ပြုတ်ကျနေသော စပါးနှံများကို လိုက်ကောက်နေသည်။ သူ ပင်ပန်းလာသော်လည်း ကလေးငယ်မှာ ထိုလုပ်ဆောင်ချက်တွင် ပါဝင်ခွင့်ရသည့်အတွက် စိတ်လှုပ်ရှားနေသည်။ ကလေးများအားလုံး လယ်ကွင်းထဲတွင် ရှိနေကြသဖြင့် အလွန်ပင် စည်ကားနေသည်။ ပြန်တွေးကြည့်လျှင် ဤမျိုးဆက်သည် သူတို့၏ ငယ်ဘဝမှာ ခက်ခဲကြောင်း ဝန်ခံကြလိမ့်မည်၊ သို့သော်လည်း ၎င်းတို့သည် ငယ်ဘဝများ ဖြစ်နေဆဲပင်။
"ယုန်သား! ယုန်သား!" ဆူချန် လေးသည် သူ၏ စတုတ္ထမြောက်ဦးလေး ယုန်တစ်ကောင် ဖမ်းမိကြောင်း ကြားလိုက်ရသည့်အခါ အလွန်ပင် ပျော်ရွှင်သွားသည်။
အနီးအနားမှ မိန်းကလေးငယ်တစ်ဦးက "ယုန်လေးတွေက ချစ်ဖို့ကောင်းတာကို၊ ဘယ်လိုလုပ် စားလို့ရမှာလဲ" ဟု ဝင်ပြောသည်။
"ယုန်တွေက ငါတို့ရဲ့ အစားအစာတွေကို ခိုးစားတယ်၊ မြေကြီးထဲမှာလည်း ကျင်းတွေတူးတော့ စိုက်ခင်းတွေကို ပျက်စီးစေတယ်။ သူတို့က ချစ်ဖို့မကောင်းပါဘူး။ ဟင်းချက်စားလိုက်ရင် အရမ်းအရသာရှိတာ" ဟု ဆန်ဝါ က ပြန်ပြောသည်။ သူသည် ယုတ္တိရှိရှိနှင့် ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောနိုင်လောက်အောင် အရွယ်ရောက်နေပြီဖြစ်သည်။
ဆူချန် လေးသည် ခေါင်းကို အားပါးတရ ငြိမ့်လိုက်သည်။ "ဟုတ်တယ်! ဟင်းချက်စားမယ်!" သူသည် ငယ်ရွယ်သော်လည်း ယုန်သားဟင်း၏ အရသာကို ကောင်းကောင်း မှတ်မိနေသည်။
မိန်းကလေးငယ်မှာလည်း စားချင်စိတ် ပေါ်လာပုံရသည်။ သူမက "ငါ့ကို တစ်လုပ်လောက် ကျွေးလို့ရမလား၊ ငါ တစ်ခါမှ မစားဖူးဘူး" ဟု တိုးတိုးလေး ပြောသည်။
"ရတယ်၊ ဒါပေမဲ့ တစ်တုံးပဲနော်။ အပိုမရဘူး" ဟု ဆန်ဝါ က ကြေညာသည်။
"ဆန်ဝါ၊ မင်းက သဘောကောင်းလိုက်တာ!" ဟု မိန်းကလေးက ပြုံးရွှင်လျက် ပြောသည်။
ဆန်ဝါ က လက်ကို ဝှေ့ယမ်းကာ ပေါ့ပေါ့တန်တန် ပြန်ပြောလိုက်သည်။ ဤမိန်းကလေးမှာ ဝမ်လင် ၏ သမီးဖြစ်သည်။ သူမ၏ မိခင်မှာ အရှုပ်တော်ပုံများ ရှိခဲ့သဖြင့် ရွာထဲတွင် သူမကို လူမုန်းများသည်။ သူမ၏ ဖခင်မှာလည်း ဇနီးသစ် ရှာနေပြီဖြစ်ပြီး နောက်အိမ်ထောင်ပြုလျှင် မိထွေးတစ်ယောက် ရောက်လာပေလိမ့်မည်။ သူမ၏ အနာဂတ်ဘဝမှာ ခက်ခဲမည်မှာ သေချာသော်လည်း ဆန်ဝါ ၏ စိတ်မှာတော့ အပြစ်ကင်းစင်နေဆဲဖြစ်သည်။ သူသည် လူတစ်ယောက်၏ နောက်ခံကို ဂရုမစိုက်ပါ။ သူခင်မင်လျှင် ခင်မင်သည်သာ ဖြစ်သည်။
ထိုညနေတွင် ယုန်သားဟင်းချက်သောအခါ မိန်းကလေးငယ်သည် သူတို့အိမ်တံခါးဝတွင် စောင့်နေသည်။ ဆန်ဝါ သည် သူမကို မမေ့ဘဲ အသားတစ်တုံး ပေးလိုက်သည်။ သူမသည် အခမ်းအနားကို ဂရုမစိုက်ပါ။ သူမသည် ထိုအသားတုံး၏ အရသာကို သူမ တစ်သက်လုံး မှတ်မိနေတော့မည် ဖြစ်သည်။
ကံမကောင်းစွာဖြင့် ထိုကဲ့သို့ အပြစ်ကင်းစင်သော ခင်မင်မှုများမှာ အရွယ်ရောက်လာသည်နှင့်အမျှ မှေးမှိန်သွားရန်သာ ကံပါလာသည်။
"ဆန်ဝါ၊ ဘာလို့ အဲ့ဒီအသားကို အပြင်ထုတ်သွားတာလဲ" ဟု အာဝါ က မေးသည်။
"ဘာမှမဟုတ်ပါဘူး" ဟု ဆန်ဝါ က ပြန်ဖြေကာ သူ၏ ပန်းကန်ကို ကိုင်ပြီး စားလိုက်သည်။ သူသည် ဆူချန် လေးဘက်သို့ လှည့်လိုက်သည်။ "ညီလေး၊ ယုန်သားဟင်းက အရသာရှိလား"
"အရသာရှိတယ်၊ အရမ်းအရသာရှိတယ်!" ဆူချန် လေးသည် ယုန်ပေါင်ကို ကိုက်ဝါးရင်း စိတ်အားထက်သန်စွာ ခေါင်းငြိမ့်ပြသည်။
"ကြိုက်ရင် အများကြီးစား" ဟု ဆန်ဝါ က ပြုံးပြသည်။
လင်ချင်းဟဲ့ သည် ကျိုးချင်းပိုင် နှင့် အဖေကျိုး ကို အများကြီးစားရန် တိုက်တွန်းသည်။ ဆောင်းဦးရာသီ ရိတ်သိမ်းချိန်မှာ အလွန်ပင် ပင်ပန်းသည်။ ဒါဝါသည် စာကျက်နေသော်လည်း နေ့လယ်ပိုင်းတွင် ရိတ်သိမ်းချိန်၌ ပါဝင်လုပ်ကိုင်သည်။ လင်ချင်းဟဲ့ က သူ့ကို မတားဆီးသော်လည်း ညစာစားပြီးနောက် ရေချိုးပေးကာ စာပြန်ကျက်ရန် အမြဲသေချာစေသည်။
အဖေကျိုး မှာ အလွန်ပင် ပီတိဖြစ်နေသည်။ အပြင်လူများက သူ့မိသားစုတွင် တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားတစ်ယောက် ပေါ်ပေါက်တော့မည်ဟု ပြောနေကြသည်။ အဘိုးတစ်ယောက်အနေဖြင့် သူသည် အလွန်ပင် ဝမ်းသာနေသည်။ အကြီးအကဲတို့၏ အကြီးမားဆုံး ဆန္ဒမှာ မျိုးဆက်တစ်ခုစီသည် ယခင်မျိုးဆက်ထက် ပိုမိုသာလွန်သည်ကို မြင်တွေ့ရခြင်း ဖြစ်သည်။ သူ၏ သားအငယ်ဆုံးမှာ အရည်အချင်းရှိပြီး ယခုအခါ မြေးဖြစ်သူမှာလည်း ပိုမိုမျှော်လင့်ချက် ရှိနေသည်။
အဖေကျိုး အပြင်ထွက်သည့်အခါတိုင်း လူများက သူ့ကို အလေးအမြတ် ပြုကြသည်။ သူက ဘာမှ အများကြီး မပြောသော်လည်း မြေးဖြစ်သူ စာရွတ်နေသည်ကို ကြည့်ရသည်မှာ သူ၏ ဂုဏ်ယူမှုပင်ဖြစ်သည်။ သူ နားမလည်သည့် စာသားများရှိလျှင် အာဝါ ကို ကူညီခိုင်းတတ်ပြီး ထိုအချက်ကပင် ရွာရှိ အခြားအကြီးအကဲများကို မနာလိုဖြစ်စေသည်။
"အနာဂတ်မှာတော့ အေးအေးဆေးဆေး စားရတော့မှာပဲ" ဟု သူတို့က ပြောကြသည်။
"အခုလည်း ကုသိုလ်ကံနဲ့ စားသောက်နေရတာပါပဲ" ဟု အဖေကျိုး က ရိုးသားစွာ ပြန်ပြောသည်။
သူသည် စတုတ္ထမြောက်သား၏ မိသားစုနှင့် အတူစားသောက်လာသည့်အချိန်မှစ၍ အဖေကျိုး သည် ဘဝကို ဤမျှ သက်သောင့်သက်သာ နေနိုင်ကြောင်း သိရှိလာသည်။ သူသည် ယခင်က သင်္ချိုင်းကုန်းအတွက် ပြင်ဆင်ရန် အသက်အရွယ် ရောက်ပြီဟု ယူဆခဲ့သော်လည်း ယခုအခါ နောက်ထပ် အသက်ရှည်စွာ နေနိုင်ဦးမည်ဟု ခံစားရသည်။
ယခုနှစ်မှစ၍ သူသည် လုပ်အားကို အမှတ်ခြောက်မှတ်အထိ လျှော့ချလိုက်သည်။ လင်ချင်းဟဲ့ ထိုအကြောင်း သိသောအခါ သူ့ကို မဝေဖန်ခဲ့ပါ၊ အစား သူမက ထောက်ခံပေးသည်။ "အဖေ၊ အဖေ အရမ်းပင်ပန်းမခံပါနဲ့လို့ ပြောချင်ပေမဲ့ အဖေ့ရဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်မှာ စိုးလို့ပါ။ အဖေ့အရွယ်မှာ ကျန်းမာရေးကို ဂရုစိုက်ရမှာပါ၊ ဒါမှ မြေးတွေက အဖေ့ကို သားသမီးတို့၏ ကျေးဇူးတရားနဲ့ အချိန်အကြာကြီး ပြုစုနိုင်မှာပေါ့"