ကယ်လီဖိုးနီးယားမှာ လုပ်ဆောင်စရာရှိတာတွေ ပြီးစီးသွားတဲ့အခါ ကိုရီးယားကို ပြန်လာခဲ့လိုက်တယ်။ ပြန်လာတဲ့ လေယာဉ်ပေါ်မှာတော့ ကျွန်တော် မြင်တွေ့ခဲ့ရတဲ့ အနာဂတ်အမြင်ကို ပြန်တွေးရင်း အိမ်ခြံမြေနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အချက်အလက်တွေကို ရှာဖွေဖတ်ရှုနေမိတယ်။
အိမ်ကို ရောက်တော့ မြေအောက်ကားပါကင်မှာ ကားရပ်ပြီး ဓာတ်လှေကားနဲ့ အပေါ်ကို တက်လာခဲ့တယ်။ တံခါးပွင့်သွားတဲ့အခါ အဲလီက အဲဒီမှာ ရပ်စောင့်နေတယ်။
“ပြန်ရောက်ပါပြီ…”
ကျွန်တော် စကားမဆုံးခင်မှာပဲ အဲလီက ကျွန်တော့်ကို ဆွဲဖက်ပြီး နမ်းလိုက်တယ်။ အိမ်ပြန်ရောက်တဲ့အခါ ကိုယ့်ကို စောင့်ကြိုနေတဲ့သူ ရှိနေတယ်ဆိုတာ တကယ်ကို ပျော်စရာကောင်းတဲ့ ကိစ္စပါပဲ။
အနမ်းရှည်ကြီးတစ်ခုပြီးတဲ့နောက် အဲလီက ကျွန်တော့်မျက်လုံးတွေကို တည့်တည့်ကြည့်ပြီး မေးလာတယ်။
“အဲဒီမိန်းမက ဘာမှမလုပ်ခဲ့ဘူးမလား?”
“အဲဒီမိန်းမ” ဆိုတာ အန်ဂျလီနာ တင်တာကို ပြောတာ ဖြစ်ရမယ်။
“မလုပ်ပါဘူး။ သူက တံခါးဝကနေပဲ ချက်ချင်း ထွက်သွားတာပါ။”
“အမေရိကမှာကော ဘယ်လိုလဲ? ပျော်ခဲ့လား?”
“တစ်ယောက်တည်းဆိုတော့ ပျော်စရာသိပ်မကောင်းပါဘူး။”
“ကျွန်မကို မလွမ်းဘူးလား?”
“လွမ်းတာပေါ့။”
“ဟောလိဝုဒ်ကြယ်ပွင့်တွေထဲမှာ ဘယ်သူက အလှဆုံးလဲ?”
“အဲလီ၊ မင်းက အဲဒီမှာရှိတဲ့ မိန်းမတွေအားလုံး ပေါင်းထားတာထက်တောင် ပိုလှသေးတယ်။”
“ဟွန်း၊ လိမ်ညာနေတာ။”
သူက စိတ်ကောက်သလို နှုတ်ခမ်းဆူပြပေမဲ့ သူ့မျက်ဝန်းတွေကတော့ ပြုံးရွှင်နေတယ်။ သူ့အမူအရာက ချစ်ဖို့ကောင်းလွန်းတာကြောင့် ဒီတစ်ခါတော့ ကျွန်တော်က အရင်စပြီး သူ့ကို နမ်းလိုက်တယ်။
ဘေးနားကနေ ကြည့်နေတဲ့ တက်ဂယူ က ဝင်ပြောတယ်။
“သူငယ်ချင်းရေ။ ငါက ဒီမှာ မရှိတဲ့သူလို ဖြစ်နေတာလား?”
***
ညစာကို အိမ်မှာအတူစားပြီးနောက် ဧည့်ခန်းထဲမှာ ထိုင်ဖြစ်ကြတယ်။
အဲလီက ကျွန်တော် ပြန်ရောက်တာကို ဂုဏ်ပြုတဲ့အနေနဲ့ ဝိုင်ပုလင်းတစ်လုံးကို ဖောက်လိုက်တယ်။ ကျွန်တော်တို့ ဆိုဖာပေါ်မှာ ထိုင်ရင်း သတင်းကြည့်ပြီး ဝိုင်သောက်နေကြတယ်။
ဝိုင်သောက်နေရင်းနဲ့တောင် ကျွန်တော် မြင်ခဲ့ရတဲ့ အနာဂတ်အမြင်တွေက စိတ်ထဲမှာ ပြန်ပေါ်လာနေတယ်။ တီဗီသတင်းမှာ ဆိုးလ်မြို့ဟာ နိုင်ငံခြားသားတွေ နေထိုင်ဖို့ ကုန်ကျစရိတ် အများဆုံးမြို့တွေထဲမှာ အဆင့် (၄) နေရာမှာ ရှိနေတယ်လို့ ဖော်ပြနေတယ်။
တက်ဂယူ က မေးလိုက်တယ်။
“နိုင်ငံခြားသားတွေအတွက် ဒီမှာနေရတာ တကယ်ပဲ အဲလောက်တောင် ဈေးကြီးတာလား?”
အဲလီက ခေါင်းညိတ်ပြတယ်။
“ဟုတ်ပုံရတယ်။ တကယ်တော့ ဆိုးလ်ရဲ့ ယေဘုယျနေထိုင်မှုစရိတ်က အဲလောက်မများပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အိမ်ရာဈေးနှုန်းတွေကတော့ ကမ္ဘာ့မြို့ကြီးအများစုနဲ့ ယှဉ်ရင် တန်းတူပါပဲ။”
ဂိုးလ်ဒင်းဂိတ် ဟာ နိုင်ငံခြား ငွေကြေးဆိုင်ရာ ကုမ္ပဏီဖြစ်တာကြောင့် နိုင်ငံခြားသား ဝန်ထမ်းအများအပြား ရှိနေတယ်။ ကုမ္ပဏီက သူတို့ရဲ့ အိမ်ရာစရိတ် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကို ထောက်ပံ့ပေးတယ်။ အဲဒီအတွက်ကြောင့် ဟျွန်းဂျူး-မမ နဲ့ အဲလီတို့က ဟိုတယ်မှာ နေနိုင်ခဲ့ကြတာပါ။
ပြောရရင် အခု ဟိုတယ်ကနေ ပြောင်းထွက်ပြီး ကျွန်တော်တို့နဲ့အတူ နေနေပေမဲ့ အိမ်ရာထောက်ပံ့ကြေးကို ဆက်ပေးနေဆဲဖြစ်ပြီး အဲလီကတော့ အဲဒီငွေတွေကို စနစ်တကျ စုဆောင်းနေတယ်လို့ ဆိုတယ်။
ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် အိမ်ရာဈေးနှုန်း မြင့်မားရခြင်းရဲ့ အဓိကအကြောင်းရင်းက အိမ်ခြံမြေဈေးနှုန်းတွေ ကြီးမြင့်နေလို့ပဲ။
ဒီတစ်ခါ ကျွန်တော် မေးလိုက်တယ်။
“နိုင်ငံခြားသားတစ်ယောက်ရဲ့ အမြင်အရ ဆိုးလ်က အိမ်ခြံမြေဈေးတွေက ဈေးကြီးတယ်လို့ သတ်မှတ်လို့ရမလား?”
“ကြီးတာပေါ့။ ဒါပေမဲ့ ဟောင်ကောင် ထက်တော့ သက်သာပါသေးတယ်။ ဟောင်ကောင် ကတော့ တကယ်ကို ပြောမပြတတ်အောင်ပါပဲ။ မနှစ်က အိမ်ထောင်ကျတဲ့ သူငယ်ချင်းတစ်ယောက်က ဆင်ရှာဆွ่ยမှာ စတူဒီယိုတိုက်ခန်းတစ်ခန်း ဝယ်လိုက်တယ်။ ဘယ်လောက်ပေးရတယ် ထင်လဲ?”
“ဘယ်လောက်လဲ?”
“သန်း ၁၀။ ဒါက ဖြစ်နိုင်တဲ့ဈေးလားလို့ မေးကြည့်တော့ သူတို့က ဆွမ်ဝမ်မှာရှိတဲ့ အိုဟောင်းပြီး ကျဉ်းကျပ်တဲ့ စတူဒီယိုတိုက်ခန်းတွေတောင် ၅ သန်းလောက် ပေါက်တယ်တဲ့။ ဗစ်တိုးရီးယား ပီးခ် ဒါမှမဟုတ် ရီပတ်စ်ဘေးလို နေရာတွေက အလွန်ဇိမ်ကျတဲ့ အိမ်တွေဆိုရင် ၂ ဘီလီယံ၊ ၃ ဘီလီယံတောင် ကျော်တယ်။”
အဲလီပြောတဲ့ ငွေကြေးယူနစ်က ကိုရီးယားဝမ်မဟုတ်ဘဲ ဟောင်ကောင် ဒေါ်လာတွေပါ။ ၁၀ သန်းဆိုတာ ကိုရီးယားဝမ်နဲ့ဆိုရင် ၁.၅ ဘီလီယံလောက်ရှိပြီး ၂ ဘီလီယံဆိုရင်တော့ ဝမ် ၃၀၀ ဘီလီယံလောက် ရှိပါတယ်။
ဟောင်ကောင် ရဲ့ နိုင်ငံတော်ဝင်ငွေက ကိုရီးယားထက် ပိုများပေမဲ့ လစာနှုန်းထားတွေကတော့ သိသိသာသာ ကွာခြားမှု မရှိပါဘူး။ ဒါကြောင့် ဟောင်ကောင် မှာ လစာစားဝန်ထမ်းတစ်ယောက် အိမ်တစ်လုံးပိုင်ဖို့ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်တော့ဘူးလို့ ပြောရင် မှားမယ်မထင်ပါဘူး။
အဲလီက သက်ပြင်းချရင်း ပြောတယ်။
“ဒါတွေအားလုံးက အက်ဆက်ပါကင် (Asset Parking) ကြောင့်ပါ။”
အက်ဆက်ပါကင်ဆိုတာ ကားကို လုံခြုံတဲ့နေရာမှာ ရပ်နားထားသလိုမျိုးပဲ ပိုင်ဆိုင်မှုတွေကို လုံခြုံတဲ့နေရာမှာ သိမ်းဆည်းထားတာကို ဆိုလိုတာပါ။
စီးပွားရေး အရှိန်အဟုန်နဲ့ ဖွံ့ဖြိုးလာတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံတွေမှာ ချမ်းသာသူတွေ အများအပြား ပေါ်ထွက်လာတယ်။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီငွေတွေကို ကိုယ့်နိုင်ငံထဲမှာပဲ ထားထားဖို့က နိုင်ငံရေးအရရော စီးပွားရေးအရပါ မလုံခြုံသလို ခံစားရတယ်။ ကိုရီးယားမှာ ကြုံခဲ့ရတဲ့ IMF အကျပ်အတည်းမျိုး ဖြစ်လာခဲ့ရင် ငွေကြေးတန်ဖိုး ကျဆင်းသွားပြီး ပိုင်ဆိုင်မှုတန်ဖိုးရဲ့ တစ်ဝက်ကျော်ကို ချက်ချင်း ဆုံးရှုံးသွားနိုင်တယ်။
ဒါကြောင့် သူတို့က ပိုင်ဆိုင်မှုတချို့ ဒါမှမဟုတ် အားလုံးကို လုံခြုံတဲ့ ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံတွေဆီ ရွှေ့ပြောင်းဖို့ ကြိုးစားကြတယ်။ အမေရိကန်ဘဏ်တွေမှာ ငွေစုတာ ဒါမှမဟုတ် ဂျပန်စတော့ရှယ်ယာတွေ ဝယ်တာမျိုးတွေ လုပ်ကြတယ်။
ဒီထဲမှာမှ အိမ်ခြံမြေဆိုတာ ငွေသားအမြောက်အမြားကို လွယ်ကူပြီး လုံခြုံစွာ သိမ်းဆည်းထားနိုင်တဲ့ အကောင်းဆုံးနည်းလမ်းပဲ။ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုနဲ့ လူနေထိုင်ခွင့်ပေးတဲ့ နိုင်ငံတွေမှာဆိုရင် အိမ်ခြံမြေ ဝယ်ယူမှုပမာဏအပေါ် မူတည်ပြီး အမြဲတမ်းနေထိုင်ခွင့် ရနိုင်သလို ဝယ်ထားတဲ့ အိမ်ကို ငှားစားတာ ဒါမှမဟုတ် သားသမီးတွေကို ပြည်ပမှာ ပညာသင်ပေးဖို့အတွက်ပါ အသုံးပြုနိုင်တယ်။
၁၉၉၉ ခုနှစ်မှာ ဗြိတိန်က ဟောင်ကောင် ကို တရုတ်နိုင်ငံဆီ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးမယ်လို့ ကြေညာတဲ့အခါ အိမ်ခြံမြေဈေးနှုန်းတွေ ပြိုလဲသွားမှာကို လူအများက စိုးရိမ်ခဲ့ကြတယ်။ အမှန်တကယ်လည်း ကျွမ်းကျင်သူအများစုက တရုတ်ရဲ့ လွှမ်းမိုးမှုကြောင့် စီးပွားရေးတွေ ပျက်စီးပြီး အိမ်ခြံမြေတန်ဖိုးတွေ ကျဆင်းသွားလိမ့်မယ်လို့ ခန့်မှန်းခဲ့ကြတယ်။
ဒါပေမဲ့ ရလဒ်ကတော့ တစ်ဖက်လှည့် ဖြစ်သွားတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ တရုတ်အရင်းအနှီးတွေက ဟောင်ကောင် ဆီကို စီးဝင်လာလို့ပါပဲ။ တရုတ်နိုင်ငံက ချမ်းသာသူတွေက ဟောင်ကောင် မှာ အိမ်တွေ ဝယ်ဖို့ အလုအယက် ကြိုးစားကြတဲ့အတွက် အိမ်ခြံမြေဈေးနှုန်းတွေ အဆမတန် တက်သွားခဲ့တယ်။
လွှဲပြောင်းပြီးတဲ့နောက်ပိုင်း အိမ်ခြံမြေတန်ဖိုး တက်လာနှုန်းက အံ့ဩစရာကောင်းလောက်အောင် ၄၀၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်အထိ ရှိခဲ့တယ်!
ဒါက ပျမ်းမျှနှုန်းထားဖြစ်ပြီး ဝယ်လိုအားများတဲ့ နေရာတွေမှာဆိုရင်တော့ ၁၀ ဆကျော်အထိ တက်သွားခဲ့တယ်။
ထို့အပြင် အလုပ်အကိုင်ရှာဖွေဖို့ တရုတ်လူမျိုးတွေ အစုလိုက်အပြုံလိုက် ရောက်လာတဲ့အတွက် အိမ်ရာလိုအပ်ချက်က ပိုမိုဆိုးရွားလာတယ်။ မြို့ပြနိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်တဲ့ ဟောင်ကောင် အနေနဲ့ အိမ်ရာအသစ်တွေ ထပ်မံဖြည့်ဆည်းပေးဖို့ ခက်ခဲနေခဲ့တယ်။ ဒါကြောင့် “လှောင်အိမ်အိမ်ရာများ” (cage homes) လို့ခေါ်တဲ့ အခန်းကျဉ်းလေးတွေထဲမှာ လူအများအပြား ခွဲနေရတာမျိုးတွေ ဒါမှမဟုတ် ၃ ပyeong (စတုရန်းမီတာ ၁၀ ခန့်) လောက်ရှိတဲ့ အလွန်သေးငယ်တဲ့ တိုက်ခန်းတွေ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့တယ်။
“ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံတွေက ချမ်းသာသူတွေက ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံတွေရဲ့ အိမ်ခြံမြေတွေမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံလာတဲ့အခါ ဟောင်ကောင် မှာတင်မကဘဲ နယူးယောက်၊ ဆီယက်တဲလ်၊ ဆန်ဖရန်စစ္စကို၊ အယ်လ်အေ၊ ဗန်ကူးဗား၊ တိုရွန်တို၊ ဆစ်ဒနီ၊ မဲလ်ဘုန်းနဲ့ လန်ဒန်တို့မှာပါ အိမ်ခြံမြေဈေးတွေ အဆမတန် တက်သွားခဲ့တယ်။”
တက်ဂယူ က ခေါင်းစောင်းပြီး မေးတယ်။
“ဒါဆို ဆိုးလ်ကကော?”
“ဆိုးလ်ရဲ့ အိမ်ခြံမြေဈေးတွေလည်း တက်လာတာပါပဲ။ ဒါပေမဲ့ အမှန်အတိုင်းပြောရရင် တခြားမြို့တွေလောက်တော့ မဆိုးရွားပါဘူး။”
ကိုရီးယား အိမ်ခြံမြေဈေးကွက်လည်း နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုတွေရဲ့ ပစ်မှတ်တစ်ခု ဖြစ်လာနေပေမဲ့ လုပ်ငန်းသုံးမဟုတ်တဲ့ လူနေအိမ်ရာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကတော့ သိပ်မများသေးဘူး။
အဲဒီအတွက် အဓိကအကြောင်းရင်း နှစ်ခုရှိတယ်။ တစ်ခုက မြောက်ကိုရီးယားကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ စွန့်စားရမှုဖြစ်ပြီး နောက်တစ်ခုကတော့…
“ကိုရီးယားက အင်္ဂလိပ်စကားပြောတဲ့ နိုင်ငံမဟုတ်လို့ပဲ။”
ပြောစရာမလိုအောင်ပါပဲ၊ အမေရိကန်၊ ဗြိတိန်၊ ကနေဒါ၊ ဩစတြေးလျ စတဲ့နိုင်ငံတွေနဲ့ ဟောင်ကောင် တို့မှာ အင်္ဂလိပ်စကားကို ရုံးသုံးဘာသာစကားအဖြစ် သုံးကြတယ်။ တကယ်လို့ ကိုရီးယားမှာ ကိုရီးယားစကားအစား အင်္ဂလိပ်စကားကို သုံးမယ်ဆိုရင် အိမ်ခြံမြေဈေးတွေက အခုထက် ရာခိုင်နှုန်းဆယ်ဂဏန်းလောက် ပိုများနေမှာ သေချာတယ်။
အဲဒီအကြောင်းပြချက်တွေကြောင့် ကိုရီးယားရဲ့ လူနေအိမ်ရာ အိမ်ခြံမြေဈေးကွက်က ကမ္ဘာ့အဆင့်ထက် ပြည်တွင်းလိဂ်နဲ့ ပိုနီးစပ်နေတာပါ။
အဲလီက ကျွန်တော့်ကို အနည်းငယ် ဝေဝါးတဲ့ မျက်ဝန်းတွေနဲ့ ကြည့်တယ်။
“ဒါပေမဲ့ ဘာလို့ မေးတာလဲ? ဂျင်ဟူး၊ ရှင်က အိမ်ခြံမြေကို သိပ်စိတ်မဝင်စားတတ်ဘူး မဟုတ်လား?”
ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ပညာရှင်လို့ နာမည်ကြီးတဲ့ ဝါရန်ဘတ်ဖတ် တောင် အိမ်ခြံမြေမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု သိပ်မလုပ်ပါဘူး။ သူက အခြေခံအားဖြင့် စတော့ရှယ်ယာတွေက အိမ်ခြံမြေထက် ပိုပြီး အကျိုးအမြတ်များတယ်လို့ ယုံကြည်ထားသူဖြစ်ပြီး သူ့ကိစ္စမှာလည်း အမှန်တကယ်ပဲ ထိရောက်မှု ရှိခဲ့တယ်။
ဒါပေမဲ့ အဲဒါက ဝါရန်ဘတ်ဖတ် ရဲ့ အခြေအနေပါ။ လူအများစုကတော့ အိမ်ခြံမြေကို သူတို့ရဲ့ အရေးအကြီးဆုံး ပိုင်ဆိုင်မှုနဲ့ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုလို့ သတ်မှတ်ကြတယ်။
ဝါရန်ဘတ်ဖတ် လိုပဲ ကျွန်တော်လည်း အိမ်ခြံမြေမှာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု သိပ်မလုပ်ခဲ့ဘူး။ ကုမ္ပဏီပိုင်တဲ့ တစ်ခုတည်းသော အိမ်ခြံမြေက ရုံးချုပ်အဆောက်အအုံဖြစ်ပြီး ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင်ကတော့ ကျွန်တော်နေတဲ့ အိမ်ကိုပဲ ပိုင်ဆိုင်ထားတယ်။
ကျွန်တော် ပြုံးပြီး ပြောလိုက်တယ်။
“သိချင်ရုံသက်သက်ပါ။ ဆီလီကွန်ဗယ်လီမှာ ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းတွေကို မြင်လိုက်ရတော့ နည်းနည်း စိတ်ဝင်စားသွားမိလို့ပါ။”
***
မမ ကို သူ့အခန်းထဲမှာ အိပ်ပျော်သွားအောင် ထားခဲ့ပြီးနောက် ကျွန်တော် ဧည့်ခန်းဆီ ပြန်ဆင်းလာခဲ့တယ်။ ပြီးတော့ ဆိုဖာပေါ်မှာ ငိုက်မျဉ်းနေတဲ့ တက်ဂယူ ကို နှိုးလိုက်တယ်။
“ငါတို့ ရုံးချုပ်ကို ပြောင်းရမယ်လို့ ထင်တယ်”
တက်ဂယူ က မျက်လုံးကို မဖွင့်သေးဘဲ ပြန်ဖြေတယ်။
“ဟင်? ရုတ်တရက်ကြီးလား?”
“အင်း၊ ချက်ချင်းတော့ မဟုတ်ပါဘူး”
“ဘယ်ကိုလဲ? ပြည်ပကိုလား?”
“ပြည်ပမဟုတ်ဘူး၊ ပြည်တွင်းမှာပဲ”
တကယ်တမ်းပြောရရင် ဒါက ရုံးချုပ် အစစ်အမှန်တော့ မဟုတ်ပါဘူး။ ဥပဒေအရ အဖွဲ့အစည်းကို အခွန်ရှောင်နိုင်တဲ့ ဒဲလာဝဲလ်မှာ မှတ်ပုံတင်ထားတာဖြစ်ပြီး ဒါကတော့ ဆိုးလ်ရုံးခန်းသက်သက်ပါ။
ဒါကြောင့် ရုံးချုပ်ပြောင်းတယ်ဆိုတာ ဥပဒေရေးရာ မှတ်ပုံတင်ချက်ကို ပြောင်းတာမဟုတ်ဘဲ ကျွန်တော်တို့ လုပ်ငန်းလုပ်ကိုင်နေတဲ့ အဆောက်အအုံကို ပြောင်းရွှေ့တာမျိုးပါ။ ဒါပေမဲ့လည်း ကျွန်တော်တို့ ပြောင်းရွှေ့တော့မယ်လို့ ကြေညာလိုက်ရင် ကြိုဆိုမယ့်နေရာတွေ အများကြီး ရှိနေမှာပါ။ အဲဒီလောက်အထိ သင်္ကေတအရ အလေးချိန်ရှိပါတယ်။
“ဒါပေမဲ့ ဘာလို့လဲ? ဒါက လုံးဝ ရုတ်တရက်ကြီး ဖြစ်နေတာ မဟုတ်ဘူးလား?”
ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင်တောင် ဒါက နည်းနည်း ကျပန်းဆန်နေတယ်လို့ ထင်မိပါတယ်။ တကယ်တော့ ဒါနဲ့ပတ်သက်ပြီး ကြိုတင်ပြင်ဆင်မှု ဘာမှမရှိခဲ့ပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ သူ့ကို စည်းရုံးဖို့ကတော့ အလွန်လွယ်ကူတဲ့ ကိစ္စပါ။
“ငါ စိတ်ကူးယဉ် (Vision) တစ်ခု မြင်လိုက်ရလို့”
အဲဒီစကားသံကြားတော့ တက်ဂယူ ရဲ့ မျက်လုံးတွေ ပွင့်သွားပြီး ချက်ချင်း ထိုင်လိုက်တယ်။
“တကယ်လား? နောက်ဆုံးတစ်ခါ မြင်ခဲ့တာ ဘယ်လောက်တောင် ကြာပြီလဲ?”
“ပြောပြပါဦး”
အဲဒီလိုမြင်တာ ကြာလှပြီဖြစ်လို့ ကျွန်တော်လည်း နည်းနည်းတော့ ပျော်မိပါတယ်။
“ဒါဆို ဘာပြောလိုက်လဲ?”
“OTK Company ရဲ့ ရုံးချုပ်ကို တခြားနေရာတစ်ခုကို ပြောင်းရွှေ့ဖို့ ပြောတယ်”
“တခြားနေရာ? ဘယ်ကိုလဲ?”
ကျွန်တော့်စကားကို ကြားတော့ တက်ဂယူ တစ်ယောက် ထပ်ပြီး အံ့ဩသွားတယ်။
“ဘာ? ရုံးချုပ်ကို အဲဒီနေရာကို ပြောင်းရမှာ? အဲဒီမှာ ဘာရှိလို့လဲ?”
“ဘာမှမရှိဘူး”
တခြားသူတွေသာ ဒီစကားကို ကြားရင် ကျွန်တော့်ကို ရူးနေတယ်လို့ ထင်ကြလိမ့်မယ်။ ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင်လည်း အဲဒီစိတ်ကူးကို မမြင်ခဲ့ရရင် စိတ်ကူးယဉ်မိမှာ မဟုတ်ပါဘူး။
တက်ဂယူ က လက်ပိုက်ပြီး ပြောတယ်။
“ဒါဆို OTK Company ရဲ့ ရုံးချုပ်အဆောက်အအုံကြီးက ကျယ်ဝန်းပြီး ဗလာကျင်းနေတဲ့ ကွင်းပြင်ကြီးရဲ့ အလယ်မှာ တစ်ယောက်တည်း သီးသန့်ကြီး ဖြစ်နေမှာပေါ့?”
“သေချာပေါက် မဟုတ်လောက်ပါဘူး။ ရုံးချုပ်ကို ပြောင်းရွှေ့ရမယ်ဆိုရင်တော့ ခိုင်လုံတဲ့ အကြောင်းပြချက် ရှိမှာပေါ့၊ ဟုတ်တယ်မလား?”
“ပြီးတော့ အဲဒီအကြောင်းပြချက်က ဘာလဲ?”
ကျွန်တော် အချိန်အတော်ကြာ စဉ်းစားပြီးမှ ရလာတဲ့ ကောက်ချက်ကို ထုတ်ပြောလိုက်တယ်။
“အဲဒီနေရာက အနာဂတ် ကိုရီးယားရဲ့ ငွေကြေးနဲ့ စက်မှုလုပ်ငန်းရဲ့ ဗဟိုချက် ဖြစ်လာရင်ကော?”
“ဒါပေမဲ့ အဲဒီမှာ ဘာမှမရှိဘူးလေ”
အမေရိကမှာ ကျွန်တော် မြင်တွေ့ခဲ့ရတဲ့ မြင်ကွင်းတွေကို ပြန်တွေးကြည့်မိတယ်။
ဆီလီကွန်ဗယ်လီကို အစကနေ ပြန်လည် တည်ဆောက်နေတာပါ။ အဲဒီမှာ ရုံးချုပ်ထားရှိတဲ့ IT ကုမ္ပဏီကြီးတွေက ပြန်လာချင်တဲ့ ဆန္ဒတွေ ပြင်းပြနေပြီး နည်းပညာနဲ့ အရင်းအနှီးတွေကို စိတ်အားထက်သန်စွာ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံနေကြတယ်။
ဆီလီကွန်ဗယ်လီဟာ ပျက်စီးခြင်းမတိုင်ခင်ကထက် ပိုမိုထိရောက်ပြီး သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ လိုက်လျောညီထွေရှိတဲ့ ခေတ်မီမြို့တော်တစ်ခုအနေနဲ့ ပြန်လည်မွေးဖွားလာမှာပါ။
“အပြန်အလှန်အားဖြင့် စဉ်းစားကြည့်ရင် အဲဒီမှာ ဘာမှမရှိတဲ့အတွက် ငါတို့က အရာအားလုံးကို အသစ်ကနေ ပြန်စပြီး ဖန်တီးလို့ ရတယ်လေ”
***
အစီအစဉ်ကို အတိုင်းအတာတစ်ခုအထိ ရေးဆွဲပြီးနောက်၊ ကျွန်တော် အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်အဆင့်နဲ့ အထက်ရှိတဲ့သူတွေကို အစည်းအဝေးခေါ်လိုက်တယ်။
ကျွန်တော် သူတို့ကို ကြေညာချက်တစ်ခုလိုမျိုး ပြောလိုက်တယ်။
“ငါ မြို့သစ်တစ်ခု တည်ဆောက်ဖို့ စဉ်းစားနေတယ်”
ကျွန်တော့်စကားကြောင့် တက်ဂယူ ကလွဲရင် ကျန်တဲ့သူတွေအားလုံး ကြက်သေသေသွားကြတယ်။ တကယ်ပါပဲ၊ ဒါက SimCity လည်း မဟုတ်ဘဲ ရုတ်တရက် မြို့တစ်မြို့ တည်ဆောက်မယ်လို့ ကြေညာလိုက်တာဟာ ရူးမိုက်ပြီး နားလည်ရခက်တဲ့ စကားမျိုး ဖြစ်နေမှာပါ။
ခဏအကြာမှာတော့ အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် မိုက်ကယ်လီက စိတ်ကို ပြန်ထိန်းပြီး မေးလာတယ်။
“မြို့သစ်ဆိုရင် ဘယ်လောက် အတိုင်းအတာအထိ စဉ်းစားထားတာလဲ ခင်ဗျာ?”
“လူဦးရေ အနည်းဆုံး ၅ သိန်းကနေ ၁ သန်းလောက်ပေါ့။ ဂြိုဟ်တုမြို့ (Satellite city) မဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်ဖာသာ ရပ်တည်နိုင်တဲ့ စက်မှုမြို့တော်တစ်ခု ဖြစ်ရမယ်”
တစ်ဖန်ပြန်ပြီး လူတိုင်း စကားမပြောနိုင်အောင် ဖြစ်သွားကြတယ်။
“ဒါက တော်တော်ကြီးမားတဲ့ အတိုင်းအတာပါပဲ…”
ဆိုးလ်ရဲ့ လူဦးရေက သန်း ၁၀ ရှိတာမို့ ၅ သိန်းဆိုတာ သိပ်မများဘူးလို့ ထင်ရပေမဲ့ တကယ်တမ်းမှာတော့ ဒီအရွယ်အစားကတည်းက မြို့ကြီးတစ်မြို့အဖြစ် သတ်မှတ်ခံထားရတာပါ။
၁ သန်းကျော်သွားရင်တော့ လက်တွေ့မှာ မြို့တော်သစ်တစ်ခုလုံးကို ဖန်တီးတာနဲ့ အတူတူပါပဲ။
ဆန်းယော့ပ်ဆန်းဘေးက ပြောတယ်။
“မဖြစ်နိုင်ပါဘူး”
“ဘာလို့လဲ?”
“တခြားပြဿနာတွေကို ခဏဖယ်ထားရင်တောင် မြေနေရာရရှိရေးကပဲ မဖြစ်နိုင်တာပါ။ OTK Company က မြေတွေ ဝယ်နေတယ်ဆိုတဲ့ ကောလာဟလသာ ပျံ့သွားရင် တစ်နိုင်ငံလုံးက၊ မဟုတ်ဘူး၊ တစ်ကမ္ဘာလုံးက မြေကွက်စားတွေ ဒီကို အလုအယက် ရောက်လာကြလိမ့်မယ်”
ကုမ္ပဏီတစ်ခုက စီမံခန့်ခွဲမှု အခွင့်အရေး အငြင်းပွားမှုအတွင်းမှာ ရှယ်ယာတွေ စတင်ဝယ်ယူရင် အခြေခံအချက်အလက်တွေနဲ့ မဆိုင်ဘဲ စတော့ဈေးက အဆမတန် တက်သွားတတ်တယ်။
အိမ်ခြံမြေမှာလည်း အတူတူပါပဲ။ ဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် မြေဝယ်နေတယ်ဆိုတဲ့ ကောလာဟလသာ ပျံ့သွားရင် ဝမ် ၁ သိန်းတန်တဲ့ မြေကွက်လေးက တစ်ခဏချင်းမှာ ဝမ် ၁ သန်း ဖြစ်သွားနိုင်တယ်။
“ပြီးတော့ လူတွေက နေရာတိုင်းမှာ မဟာဗျူဟာမြောက် ကန့်ကွက်မှုတွေ လုပ်ပြီးနောက်၊ ငါတို့က အတင်းအဓမ္မ ဝယ်ယူဖို့ ကြိုးစားရင် သူတို့က မြေပေါ် လဲလျောင်းပြီး ‘ကန်ဂျင်ဟူးက လူတွေကို သတ်နေပြီ! ငါ့မြေကို သူခိုးနေတယ်!’ လို့ အော်ဟစ်ပြီး အသက်နဲ့လဲတဲ့ ဆန္ဒပြမှုတွေ လုပ်ကြလိမ့်မယ်”
ဧရိယာတစ်ခုကို ဖွံ့ဖြိုးရေးလုပ်တဲ့အခါ မြေအားလုံးကို ဝယ်ယူဖို့ဆိုတာ လက်တွေ့မှာ မဖြစ်နိုင်သလောက်ပါပဲ။ ဒါကြောင့် ပုံမှန်အားဖြင့် ၇၀-၈၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ဝယ်ယူပြီးရင် ကျန်တဲ့အပိုင်းကို အတင်းအဓမ္မ ဝယ်ယူလို့ ရပါတယ်။
ပြဿနာက ဥပဒေအတိုင်း အမြဲမဖြစ်လာတာပါပဲ။ မြေပိုင်ရှင်တွေက မထွက်ဘဲ ခေါင်းမာနေရင် လွယ်ကူတဲ့ ဖြေရှင်းနည်း မရှိတော့ပါဘူး။
မလွှဲမရှောင်သာဘဲ သူတို့ကို ဖယ်ရှားဖို့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အင်အားသုံးရတော့မှာဖြစ်ပြီး ဒီဖြစ်စဉ်မှာ အမျိုးမျိုးသော ဖြစ်ရပ်တွေနဲ့ မတော်တဆမှုတွေ ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။
ဆန်းယော့ပ်ဆန်းဘေးက ခေါင်းခါတယ်။
“ပြဿနာက OTK Company ချမ်းသာမှန်း တစ်ကမ္ဘာလုံးက သိနေတာပဲ။ မြေပိုင်ရှင်တွေရဲ့ လိုချင်တဲ့ ဈေးနှုန်းတွေကို လိုက်ပေးမယ်ဆိုရင် ဝမ် ၁ ကွာဒရီလီယံတောင် မကဘူး၊ ကမ္ဘာပေါ်က ပိုင်ဆိုင်မှုတွေအားလုံး ပေါင်းရင်တောင် လုံလောက်မှာ မဟုတ်ဘူး”
သူ့စကားကို လူတိုင်းက ခေါင်းညိတ်ပြီး သဘောတူကြတယ်။ တကယ်ပါပဲ၊ မဟာဗျူဟာမြောက် ကန့်ကွက်မှုတွေဟာ ပြန်လည်ဖွံ့ဖြိုးရေး ဒါမှမဟုတ် မြေယာဖွံ့ဖြိုးရေး စီမံကိန်းတွေမှာ အမြဲတမ်း ပြဿနာ ဖြစ်နေခဲ့တာပါ။
အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဆောဆန်းဝန်က ပြောတယ်။
“စက်ရုံ ဒါမှမဟုတ် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံတွေအပေါ် ဒေသခံတွေရဲ့ ကန့်ကွက်မှုကလည်း ပြဿနာပဲ။ နီအိုတင်က မကြာသေးခင်ကမှ ဒေတာစင်တာ ဆောက်လုပ်ရေး စီမံကိန်းကို ရုပ်သိမ်းလိုက်တာ မဟုတ်ဘူးလား?”
နီအိုတင်က ယောင်းအင်မှာ ဒေတာစင်တာတစ်ခု ဆောက်ဖို့ စီစဉ်ခဲ့တယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒေသခံတွေက လျှပ်စစ်သံလိုက်လှိုင်းတွေကြောင့် ကလေးတွေရဲ့ ကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်နိုင်တယ်ဆိုပြီး ကန့်ကွက်ခဲ့ကြတယ်။
နီအိုတင်က ဒေတာစင်တာက ထွက်တဲ့ လျှပ်စစ်သံလိုက်လှိုင်းတွေက စံသတ်မှတ်ချက်အောက်မှာ ရှိပြီး စမတ်ဖုန်းတွေ၊ မိုက်ခရိုဝေ့ဖ်တွေထက်တောင် နည်းပါးကြောင်း၊ လူ့ခန္ဓာကိုယ်ကို ထိခိုက်မှု မရှိကြောင်း ရှင်းပြတဲ့ ပြည်သူ့ကြားနာပွဲတွေကို အကြိမ်ကြိမ် လုပ်ခဲ့တယ်။
ဒါပေမဲ့ ဒေသခံတွေက အနီးအနားက ကျောင်းတွေကို အကြောင်းပြပြီး အကြီးအကျယ် ဆန္ဒပြခဲ့ကြတယ်။
သူတို့ တကယ်ပဲ အန္တရာယ်ရှိတယ်လို့ ယုံကြည်နေတာလား ဒါမှမဟုတ် တခြားလျော်ကြေးတွေကို မျှော်လင့်နေတာလားဆိုတာ မသိနိုင်ပေမဲ့ ကန့်ကွက်မှုတွေ ပြင်းထန်လာတာကြောင့် နီအိုတင်က နောက်ဆုံးမှာ ဒေတာစင်တာ ဆောက်လုပ်ရေး စီမံကိန်းကို ဖျက်သိမ်းလိုက်ရတယ်။
ပြည်ပမှာလည်း အဲဒီလို ဖြစ်ရပ်မျိုးတွေ အများကြီးပါပဲ။
အမေဇုန်က သူ့ရဲ့ ဒုတိယရုံးချုပ်အတွက် နယူးယောက်ကို ရွေးချယ်ခဲ့ပေမဲ့ အိမ်ခြံမြေဈေးနှုန်းတွေ မြင့်တက်လာမှာနဲ့ နေထိုင်မှုအခြေအနေတွေ ပျက်စီးသွားမှာကို စိုးရိမ်တဲ့ ဒေသခံတွေကြောင့် စီမံကိန်းက လက်ရှိမှာ ရပ်တန့်နေပါတယ်။
အဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဆောဆန်းဝန်က မှတ်ချက်တစ်ခု ထပ်ဖြည့်တယ်။
“မြေယာ လျော်ကြေးနဲ့ ဒေသခံတွေရဲ့ တုံ့ပြန်မှုကို ဖြေရှင်းဖို့ ကြိုးစားရင်း စီမံကိန်းစရိတ်တွေက တောင်လိုပုံလာလိမ့်မယ်။ OTK Company လို ကုမ္ပဏီတစ်ခုအတွက်တောင် ဒါက လုပ်ငန်းတစ်ခုတည်းအတွက်နဲ့တော့ အလွန်အန္တရာယ်များတဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်ပါ”
ဆန်းယော့ပ်ဆန်းဘေးက ဆက်ပြောတယ်။
“အစိုးရက ဝင်ရောက်ပြီး အများပြည်သူဆိုင်ရာ အာဏာကို သုံးရင်တောင် လူနေရပ်ကွက်တစ်ခု တည်ဆောက်ဖို့ အနည်းဆုံး နှစ်အနည်းငယ် ကြာတယ်။ အဲဒီဖြစ်စဉ်မှာ လူသေဆုံးမှု တစ်ခုခု ဖြစ်လာရင် လူထုသဘောထားက ပိုဆိုးသွားလိမ့်မယ်။ အဲဒီအခါ အမှိုက်သရိုက် သတင်းထောက်တွေက OTK Company က အားနည်းတဲ့ မြေပိုင်ရှင်တွေရဲ့ လူ့အခွင့်အရေးကို နင်းခြေပြီး ကိုယ်ကျိုးအတွက် အတင်းအဓမ္မ ဖယ်ရှားနေတယ်ဆိုပြီး ဆောင်းပါးတွေ ရေးကြလိမ့်မယ်”
စကားတိုင်းက အမှန်တွေချည်းပါပဲ။
ကျွန်တော် ခေါင်းညိတ်လိုက်တယ်။
“ဒါဆို အကြီးမားဆုံး ပြဿနာတွေက မြေနေရာရရှိရေးနဲ့ ဒေသခံတွေရဲ့ ကန့်ကွက်မှုတွေပေါ့”
“ဟုတ်ပါတယ်”
“ဒါဆိုရင် မြေပိုင်ရှင်လည်း မရှိ၊ ဒေသခံ ကန့်ကွက်မှုလည်း မရှိတဲ့ နေရာဆိုရင်ကော၊ မြို့သစ်တစ်ခု တည်လို့ မရနိုင်ဘူးလား?”
ကျွန်တော့်အမေးကြောင့် ဆန်းယော့ပ်ဆန်းဘေးက အံ့ဩတကြီး ဖြစ်သွားတယ်။
“တောင်ကိုရီးယားမှာ ပိုင်ရှင်မရှိတဲ့ မြေက ဘယ်မှာရှိလို့လဲ? ကောင်းကင်က ပြုတ်ကျလာတာ ဒါမှမဟုတ် မြေအောက်က ပေါ်လာတာမျိုး မဟုတ်ရင်ပေါ့”
“အဲဒီလိုနေရာမျိုး တစ်နေရာ ရှိနေတာပဲ မဟုတ်လား။ မြေအောက်ကနေ ပေါ်လာတဲ့ မြေနေရာလေ။”
“ဟင်?”
ကျွန်တော့်စကားက နောက်ပြောင်နေသလို ဖြစ်နေပေမဲ့ တကယ်တမ်းကျတော့ အဲဒါက အမှန်တရားပါပဲ။
ကျွန်တော် တက်ဘလက်ပေါ်က မြေပုံအက်ပလီကေးရှင်းကို ဖွင့်လိုက်ပြီး သူတို့ကို ပြလိုက်တယ်။
“ဒီနေရာပဲ။”