အခန်း ၁၅၃
ကုမ္ပဏီတစ်ခုဆိုသည်မှာ ဥက္ကဋ္ဌ သို့မဟုတ် ရှယ်ယာရှင်များသာ ပိုင်ဆိုင်သည်မဟုတ်ပေ။ ထိုနေရာတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နေကြသော ဝန်ထမ်းများသည်လည်း ကုမ္ပဏီ၏ အစိတ်အပိုင်းပင် ဖြစ်သည်။
အလုပ်သမားများတွင် အလုပ်သမားသမဂ္ဂများ ဖွဲ့စည်းပိုင်ခွင့်၊ စုပေါင်းညှိနှိုင်းပိုင်ခွင့်နှင့် ၎င်းတို့၏ တောင်းဆိုချက်များကို မဖြည့်ဆည်းပေးပါက သပိတ်မှောက်ခွင့်များ ရှိကြသည်။
ကန်ဂျင်ဟူး က Chrysler ကို ဝယ်ယူခဲ့စဉ်က အလုပ်အကိုင် ဆက်ခံမှုဆိုင်ရာ ပြဋ္ဌာန်းချက်များ ပါဝင်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဝယ်ယူပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ကျွန်ုပ်တို့အနေဖြင့် လစာလျှော့ချခြင်း သို့မဟုတ် အလုပ်အကိုင်ပုံစံ ပြုပြင်ပြောင်းလဲခြင်းများကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ခြင်း မရှိပေ။
ဆန်းယော့ပ် က “ထုတ်လုပ်မှုမှာ အနှောင့်အယှက်တွေ ဖြစ်လာမယ်ဆိုရင် ကျန်ရှိနေတဲ့ အရောင်းကွန်ရက်တွေပါ လုံးဝ ပြိုလဲသွားလိမ့်မယ်” ဟု ပြောသည်။
မော်တော်ကားလုပ်ငန်း၏ သဘာဝအရ ကုန်ထုတ်လုပ်မှုလိုင်း (Conveyor belt) အပေါ် မှီခိုနေရသဖြင့် လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုခုမှ အလုပ်သမားများက အလုပ်ရပ်လိုက်သည်နှင့် စက်ရုံတစ်ခုလုံး ရပ်တန့်သွားမည်ဖြစ်သည်။
အလုပ်သမားဦးရေ များပြားမှုနှင့် ၎င်းတို့၏ စုပေါင်းအားကြောင့် သမဂ္ဂများသည် ရှေးယခင်ကတည်းက အင်အားကြီးမားခဲ့ကြသည်။
အတိတ်ကာလက United Auto Workers (UAW) သည် အမြတ်အစွန်းအများဆုံးရသည့် ကုမ္ပဏီကြီးသုံးခု (GM၊ Ford၊ Chrysler) ကို ပစ်မှတ်ထား၍ လစာတိုးမြှင့်ရေးနှင့် အကျိုးခံစားခွင့်အမျိုးမျိုးကို အများဆုံးရရှိရန် ဖိအားပေးလေ့ရှိသဖြင့် နာမည်ဆိုးဖြင့် ကျော်ကြားခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း လစာတိုးမြှင့်မှုနှင့်အတူ ကုန်ထုတ်စွမ်းအား တိုးတက်လာခြင်း မရှိခဲ့ပေ။ ဤအချက်က ကုန်ကျစရိတ် မြင့်မားပြီး ထိရောက်မှုနည်းပါးသည့် ဖွဲ့စည်းပုံကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပြီး အမေရိကန်ကားများ၏ ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်းကို အားနည်းသွားစေခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း အလုပ်သမားများအတွက် ထိုသို့သော အဆင်ပြေသည့် အခြေအနေမျိုးမှာ ကြာရှည်မခံခဲ့ပေ။
၂၀၀၈ ခုနှစ် ဘဏ္ဍာရေးအကျပ်အတည်း ဖြစ်ပွားခဲ့ချိန်တွင် အော်တိုမိုဘိုင်း ကုမ္ပဏီကြီးသုံးခုစလုံး တစ်ပြိုင်နက်တည်း ပြိုလဲသွားခဲ့သည်။ GM သည် ကုမ္ပဏီကြီးသုံးခုတွင် အကြီးဆုံးဖြစ်သည့်အတိုင်း အမေရိကရှိ စက်ရုံ ၄၇ ရုံအနက် ၁၇ ရုံကို ပိတ်ပစ်ခဲ့ရပြီး ကုန်ထုတ်လုပ်မှု ဝန်ထမ်း သုံးပုံတစ်ပုံကို အလုပ်မှ ထုတ်ပယ်ခဲ့ရသည်။
မော်တော်ကားလုပ်ငန်းသည် အလုပ်အကိုင်ဖန်တီးမှု အကျိုးသက်ရောက်မှု ကြီးမားသည့်အတွက် စီးပွားရေးအပေါ် ဩဇာသက်ရောက်မှုမှာလည်း ကြီးမားလှသည်။
အစိုးရက ကယ်ဆယ်ရေးအစီအစဉ်များကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ပြီး သမဂ္ဂများထံမှ အလျှော့ပေးလိုက်လျောမှုများကို တောင်းဆိုခဲ့ရာ UAW သည် လစာတိုးမြှင့်မှု ရပ်ဆိုင်းခြင်း၊ သပိတ်မှောက်ခြင်းကို ရွှေ့ဆိုင်းခြင်းနှင့် ဘောနပ်စ် (Bonus) များအပြင် အခြားသော လူမှုဖူလုံရေး အကျိုးခံစားခွင့်များကို စွန့်လွှတ်ရန် သဘောတူခဲ့ရသည်။
နောက်ကျသော်လည်း ကုမ္ပဏီရှင်သန်မှသာ အလုပ်သမားများလည်း ဆက်လက်ရှင်သန်နိုင်မည်ဆိုသည့် အခြေခံအမှန်တရားကို ၎င်းတို့ သဘောပေါက်သွားခဲ့ကြသည်။
ထို့နောက်ပိုင်းတွင် ၎င်းတို့သည် ကုန်ထုတ်စွမ်းအား မြှင့်တင်ရန်အတွက် အလုပ်တာဝန် ပြန်လည်ခွဲဝေမှုနှင့် သင်တန်းပေးမှုများကို တက်ကြွစွာ သဘောတူခဲ့သည်။ ၎င်းတို့၏ စုပေါင်းညှိနှိုင်းမှု သဘောတူညီချက်များကို တစ်နှစ်တစ်ကြိမ်မှ လေးနှစ်တစ်ကြိမ်သို့ ပြောင်းလဲခဲ့သဖြင့် အမေရိကန်ကားထုတ်လုပ်သူများအနေဖြင့် ပိုမိုတည်ငြိမ်သော ရေရှည်စီမံခန့်ခွဲမှု အစီအစဉ်များကို ချမှတ်နိုင်ခဲ့သည်။
ကုန်ထုတ်စွမ်းအား တိုးတက်လာသည်နှင့်အမျှ GM သည် ပြည်ပတွင် စက်ရုံများ တည်ဆောက်မည့်အစား အမေရိကန်ပြည်တွင်း၌ ထုတ်လုပ်မှုကို နှစ်ဆတိုးမြှင့်ခဲ့ပြီး ဝန်ထမ်းအသစ်များကို ပိုမိုခန့်အပ်ခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း Chrysler ၏ အခြေအနေမှာ ကုမ္ပဏီကြီးသုံးခုအတွင်းတွင်ပင် အားရစရာ မရှိခဲ့ပေ။ ထို့ကြောင့်ပင် FCA Group သည် အလျင်အမြန် ရောင်းချရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ကံမကောင်းစွာဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ ဝယ်ယူပြီးနောက်ပိုင်းတွင် အခြေအနေမှာ ပိုမိုဆိုးရွားလာခဲ့သည်။
အကြောင်းရင်းမှာ အရောင်းကိုယ်စားလှယ်များ (Dealers) ၏ အမြတ်ရာခိုင်နှုန်း တိုးမြှင့်ပေးရန် တောင်းဆိုချက်ကို ငြင်းပယ်ခဲ့ပြီးနောက် အရောင်းနှုန်းများ ထိုးကျသွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
“ထုတ်လုပ်မှုလိုင်းတချို့ ရပ်တန့်သွားပြီး ဝန်ထမ်းတွေက အလုပ်အကိုင်အတွက် စိုးရိမ်နေကြတယ်။ အချိန်ပိုနဲ့ အထူးအဆိုင်းတွေ မရှိတော့တဲ့အတွက် ဘောနပ်စ်တွေ လျော့ကျသွားတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီးလည်း တိုင်ကြားမှုတွေ အများကြီး ရှိနေပါတယ်”
ကျွန်တော် သက်ပြင်းတစ်ချက် ချလိုက်ပြီး “အရင်တစ်ခါတုန်းက အရောင်းကိုယ်စားလှယ်တွေရဲ့ ပြဿနာ၊ ဒီတစ်ခါတော့ သမဂ္ဂရဲ့ ပြဿနာပဲ” ဟု ပြောလိုက်သည်။
မော်တော်ကားလုပ်ငန်းသည် ကုန်ထုတ်လုပ်မှုနှင့် ပတ်သက်သည့် ပြဿနာအားလုံးကို အမှန်တကယ်ပင် ရစ်ပတ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ မည်သူမဆို အလွယ်တကူ ဝင်ရောက်လုပ်ကိုင်နိုင်မည် မဟုတ်သည်မှာ မထူးဆန်းပေ။
ကျွန်တော် စားပွဲပေါ်ရှိ စာရွက်စာတမ်းတစ်ခုကို ကောက်ယူလိုက်သည်။ ၎င်းတွင် သမဂ္ဂ၏ တောင်းဆိုချက်များ ပါဝင်သည်။ ဤနေရာသို့ မလာမီကပင် အကြိမ်ကြိမ် ကြည့်ရှုပြီးဖြစ်သော်လည်း ထပ်မံ၍ အပေါ်ယံ ဖတ်ကြည့်လိုက်သည်။
“လစာ ၆.၈ ရာခိုင်နှုန်း တိုးမြှင့်ပေးဖို့၊ နောက်ဆယ်နှစ်အတွင်း အလုပ်မှ ထုတ်ပယ်ခြင်း မပြုဖို့၊ အငြိမ်းစားယူမည့် အသက်အရွယ် တိုးမြှင့်ဖို့၊ ထုတ်လုပ်မှုလိုင်းတွေကို ပုံမှန်အတိုင်း ပြန်ဖြစ်စေဖို့… ဒီအချက်တွေအထိတော့ ကျွန်တော် နားလည်ပေးလို့ ရပါတယ်။”
သို့သော်လည်း အောက်ပါ တောင်းဆိုချက်များမှာ ရယ်စရာကောင်းလွန်းလှသည်။
သမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးလျှင် ဒေါ်လာ ၃၀,၀၀၀ တန်ဖိုးရှိသော ကုမ္ပဏီရှယ်ယာများ ခွဲဝေပေးရန်၊ အမြတ်ငွေ ရရှိပါက အသားတင်အမြတ်၏ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းကို ခွဲဝေပေးရန်၊ ကုမ္ပဏီစီမံခန့်ခွဲမှုတွင် သမဂ္ဂကိုယ်စားလှယ်များ ပါဝင်ခွင့်ရရန်၊ ထုတ်လုပ်မှုလိုင်း ပြောင်းရွှေ့ရာတွင် သမဂ္ဂ၏ သဘောတူညီချက်ရယူရန်နှင့် စက်ရုံသစ်များတွင် ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ ခွဲဝေရာ၌ သမဂ္ဂ၏ သဘောတူညီချက်ရယူရန် စသည်တို့ဖြစ်သည်။
ဤတောင်းဆိုချက်များကို ပထမဆုံးအကြိမ် မြင်လိုက်ရသည့်အခါ တစ်နေရာရာတွင် မြင်ဖူးသလို ခံစားလိုက်ရသည်။
“ကြည့်ရတာ သူတို့က Eunsung Motors သမဂ္ဂဆီကနေ သင်ယူနေပုံပဲ။”
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းတွင် မော်တော်ကားလုပ်ငန်းဆိုင်ရာ သမဂ္ဂများသည် အင်အားကြီးမားကြသော်လည်း Eunsung Motors သမဂ္ဂ (တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံအတွင်းသာ ကန့်သတ်ထားသည်) နှင့် ယှဉ်၍ မရနိုင်ပေ။
Eunsung Motors သမဂ္ဂသည် နှစ်စဉ် သပိတ်မှောက်လေ့ရှိပြီး ကမ္ဘာတစ်ဝန်း သတင်းခေါင်းကြီးပိုင်းများတွင် ပါဝင်လေ့ရှိသည့်အတွက် နာမည်ကျော်သည်။ ၎င်းတို့ကို တားဆီးရန်မှာ ခက်ခဲလှသည်။ အယ်လီ ကင်မ် အစိုးရ၏ လုပ်ငန်းလိုလားသော မူဝါဒများပင်လျှင် ၎င်းတို့ကို မထိခိုက်နိုင်ခဲ့ပေ။
၎င်းတို့ နှစ်စဉ် တောင်းဆိုသော အချက်များကို ကြည့်ရုံမျှနှင့်ပင် တုန်လှုပ်ဖွယ် ကောင်းလှသည်။
အခြေခံလစာ တိုးမြှင့်ရေး၊ အသားတင်အမြတ်၏ ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းကို စွမ်းဆောင်ရည် ဘောနပ်စ်အဖြစ် ပေးအပ်ရေး၊ ဘောနပ်စ် တိုးမြှင့်ရေး၊ အငြိမ်းစားခံစားခွင့် တိုးမြှင့်ရေး၊ အငြိမ်းစားယူမည့် အသက်အရွယ် တိုးမြှင့်ရေး၊ ဝန်ထမ်းသက်တမ်းရှည်သူများကို ဦးစားပေးရေး၊ အလုပ်သမားများ၏ သားသမီးများအတွက် ကျောင်းဝင်ခွင့်နှင့် ကျောင်းလခများကို အပြည့်အဝ ထောက်ပံ့ပေးရေး၊ ဝန်ထမ်းသစ် ခန့်အပ်ရာတွင် သမဂ္ဂနှင့် ညှိနှိုင်းရေး၊ ပြည်ပစက်ရုံသစ်များ တည်ဆောက်ရာတွင် သမဂ္ဂနှင့် ဆွေးနွေးရေး၊ မော်ဒယ်အသစ်များ မိတ်ဆက်ခြင်းနှင့် ထုတ်လုပ်မှုပမာဏ ခွဲဝေရာတွင် သမဂ္ဂနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး၊ ထုတ်လုပ်မှုလိုင်း ပြောင်းရွှေ့ရာတွင် သမဂ္ဂနှင့် ညှိနှိုင်းရေးနှင့် သက်တမ်းရှည် ဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများကို အလုပ်အကိုင် ဦးစားပေး ခန့်အပ်ရေး စသည်တို့ ဖြစ်သည်။
ဤအခြေအနေအထိ ရောက်လာလျှင် ၎င်းတို့သည် အလုပ်သမားများလား သို့မဟုတ် စီမံခန့်ခွဲသူများလား ခွဲခြားရန်ပင် ခက်ခဲလှသည်။
သမဂ္ဂကမူ ဤတောင်းဆိုချက်များသည် လစာနည်းပါးခြင်းနှင့် အလုပ်လုပ်ရသည့် ပတ်ဝန်းကျင် ဆိုးရွားခြင်းတို့ကို တိုးတက်စေရန် သဘာဝကျသော အစီအမံများသာ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုသော်လည်း၊ တောင်းဆိုချက်တစ်ခုမှာ သက်တမ်းရှည် ဝန်ထမ်းများ၏ သားသမီးများကို ဦးစားပေး ခန့်အပ်ရန် ဖြစ်နေသည်။
မိဘတစ်ဦးသည် Eunsung Motors သမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင် ဖြစ်နေလျှင် ၎င်းတို့၏ သားစဉ်မြွေးဆက်များလည်း ထိုနေရာတွင် အလုပ်လုပ်ခွင့် ရစေချင်ကြသည်။
ဤအချက်ကို ခေတ်သစ်မျိုးရိုးလိုက် အလုပ်ခန့်မှု (Nepotism) ဟုဆိုကာ ဝေဖန်မှုများစွာ ထွက်ပေါ်ခဲ့သော်လည်း Eunsung Motors သမဂ္ဂကမူ လုံးဝ လျှော့ပေးခြင်း မရှိခဲ့ပေ။
အခြေခံအားဖြင့် အလုပ်သမားသမဂ္ဂဆိုသည်မှာ အဖွဲ့ဝင်များ၏ အကျိုးစီးပွားကို အမြင့်ဆုံးရရှိစေရန် ရည်ရွယ်သည့် အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် Eunsung Car သမဂ္ဂသည် မိမိတို့၏ အကျိုးအမြတ်ကိုသာ ဂရုစိုက်ပြီး ပြည်သူ့အမြင်ကို စိုးရိမ်ရန် မလိုပေ။
ပြဿနာမှာ လုပ်ငန်းခွဲများမှ အလုပ်သမားများစွာ၏ စားဝတ်နေရေးသည် Eunsung Car အပေါ်တွင် မှီခိုနေရခြင်း ဖြစ်သည်။
Eunsung Car သမဂ္ဂက သပိတ်မှောက်ပြီး ထုတ်လုပ်မှုကို ရပ်တန့်လိုက်သည့်အချိန်တွင် ပထမအဆင့်၊ ဒုတိယအဆင့်နှင့် တတိယအဆင့် ပံ့ပိုးပေးသူများ၏ စက်ရုံများပါ လုံးဝ ရပ်တန့်သွားရသည်။
Eunsung Car နှာချေလျှင် ပံ့ပိုးပေးသူများ အဆုတ်ရောင်သည်ဟုပင် ဆိုကြသည်။
ထို့ကြောင့် Eunsung Car တွင် လစာညှိနှိုင်းရမည့် ရာသီရောက်တိုင်း လုပ်ငန်းခွဲများမှ စီအီးအိုများနှင့် အလုပ်သမားများသည် သမဂ္ဂအနေဖြင့် သပိတ်မမှောက်ပါစေနှင့်ဟု ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဆုတောင်းနေကြရသည်။
သို့သော်လည်း Eunsung Car သမဂ္ဂသည် နှစ်စဉ် စွဲမြဲစွာနှင့် ပြင်းထန်စွာ သပိတ်မှောက်လာခဲ့သည်။
ဤသို့ ဖြစ်နိုင်ရခြင်းမှာ Eunsung Car သည် ကိုရီးယားတွင် လက်ဝါးကြီးအုပ်ထားနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဘာပဲဖြစ်ဖြစ် ကုမ္ပဏီ ပြိုလဲသွားမည် မဟုတ်ကြောင်း စီမံခန့်ခွဲသူများနှင့် အလုပ်သမားများ နှစ်ဦးစလုံး သိရှိနေကြသည်။
ကားများ ထုတ်လုပ်နေသရွေ့ ရောင်းရနေဦးမည် ဖြစ်သောကြောင့် ဘဏ္ဍာရေးအကျပ်အတည်းကဲ့သို့ ပြင်ပအကြောင်းတရားများ၏ ထိခိုက်မှုမရှိဘဲ မည်သည့်ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးမျှမရှိဘဲ သပိတ်မှောက်နိုင်ကြသည်။
မကြာခဏ သပိတ်မှောက်နေသော်လည်း Eunsung Car သည် မည်သို့ ကြီးထွားလာနိုင်ခဲ့သနည်း။
အဖြေမှာ ၎င်းတို့၏ ပြည်ပစက်ရုံများတွင် ရှိသည်။ ကိုရီးယားတွင်သာ လုပ်ကိုင်ခဲ့မည်ဆိုပါက ကြာမြင့်စွာကတည်းက ပြိုလဲသွားခဲ့ပြီး ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။
Eunsung Car စီမံခန့်ခွဲသူများသည် သမဂ္ဂ၏ တောင်းဆိုချက်များကို အများအားဖြင့် လိုက်လျောခဲ့သည်။ ထိုသို့ လိုက်လျောခြင်းအတွက် အစားထိုးအနေဖြင့် ကိုရီးယားတွင် စက်ရုံများ ထပ်မံတည်ဆောက်ခြင်းကို ရပ်တန့်ခဲ့ပြီး မက္ကဆီကို၊ ဘရာဇီး၊ ရုရှား၊ ချက်သမ္မတနိုင်ငံ၊ တူရကီ၊ အိန္ဒိယ၊ တရုတ်၊ ဆလိုဗက်ကီးယားနှင့် အခြားနိုင်ငံများတွင် စက်ရုံများကို စဉ်ဆက်မပြတ် တိုးချဲ့ခဲ့သည်။
ဤအချက်မှာ Eunsung Car အတွက်သာ မဟုတ်ပေ။
ကိုရီးယား မော်တော်ကား သမဂ္ဂများသည် အင်အားကြီးမားကြောင်း ကမ္ဘာတစ်ဝန်း သိရှိထားပြီးဖြစ်ရာ အခြားသော ကားကုမ္ပဏီများသည် ကိုရီးယားတွင် စက်ရုံတည်ဆောက်ရန် တုံ့ဆိုင်းနေကြသည်။
၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် GM Daewoo က Gunsan ၌ စက်ရုံတည်ထောင်ပြီးနောက်ပိုင်း ကိုရီးယားတွင် မော်တော်ကားစက်ရုံသစ် တစ်ရုံမျှ ထပ်မံပေါ်ပေါက်လာခြင်း မရှိတော့ပေ။
သဘာဝကျစွာပင် ပြည်တွင်းထုတ်လုပ်မှုမှာလည်း တုံ့ဆိုင်းသွားခဲ့သည်။ မော်တော်ကားလုပ်ငန်း၌ အင်အားကြီးမားသော နိုင်ငံဖြစ်သော်လည်း ကိုရီးယားသည် မကြာသေးမီကပင် အိန္ဒိယကို အကျော်ခံလိုက်ရပြီး အဆင့်ခြောက်နေရာသို့ ရောက်ရှိသွားခဲ့ကာ မကြာမီတွင် မက္ကဆီကို၏ ကျော်တက်ခြင်းကို ခံရတော့မည်ဟု ခန့်မှန်းထားကြသည်။
သမဂ္ဂနှင့် ရိုးသားစွာ ညှိနှိုင်းခြင်းနှင့် ကျိုးကြောင်းဆီလျော်သည့် တောင်းဆိုချက်များကို ဖြည့်ဆည်းပေးခြင်းမှာ မှန်ကန်သော လုပ်ရပ်ဖြစ်သည်။ သို့သော် တစ်ဖက်သား၏ ဆွဲခေါ်ရာနောက်သို့ ပါသွားပြီဆိုပါက မည်သည့်အဖြေမှ ထွက်လာမည်မဟုတ်ပေ။
“ပထမဆုံး ညှိနှိုင်းမှုက သုံးရက်အတွင်းမှာ ရှိတယ်။”
ကျွန်တော် ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။
“ကျွန်တော် သမဂ္ဂကိုယ်စားလှယ်တွေနဲ့ တိုက်ရိုက်တွေ့ဆုံမယ်။ အဲဒီအချိန်ထိ ညှိနှိုင်းမှု အဆိုပြုချက်တွေကို ဘယ်လိုလုပ်မလဲဆိုတာ စဉ်းစားထားကြရအောင်။”
***
ညှိနှိုင်းရန် အချိန်နီးကပ်လာသည်နှင့်အမျှ အစည်းအဝေးများသည် အသက်ရှူပေါက်ပင်မရဘဲ ဆက်တိုက် ဖြစ်ပေါ်နေသည်။
ကျွန်တော်သည် whiteboard ပေါ်တွင် စကားလုံး သုံးလုံးကို ရေးလိုက်သည်။
– သုတေသနနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေး (R&D)
– ထုတ်လုပ်ရေး
– အရောင်း
ကားထုတ်လုပ်ခြင်း အဆင့်ဆင့်သည် အဓိကအားဖြင့် ဤအဆင့်သုံးဆင့်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။ ပထမဦးစွာ ကားသစ်များကို သုတေသနပြု၍ တီထွင်ရပြီး၊ ထို့နောက် စက်ရုံများတွင် ထုတ်လုပ်ကာ၊ နောက်ဆုံး၌ စားသုံးသူများထံ ရောင်းချခြင်းဖြစ်သည်။
ကျွန်တော်က “အရောင်းပိုင်းကတော့ လက်ရှိမှာ တော်တော်လေး စုတ်ပြတ်သတ်နေတယ်လို့ ပြောရမှာပဲ” ဟု နောက်ပြောင်လိုက်သည်။
ကျွန်တော့်စကားကြောင့် အစည်းအဝေးခန်းထဲရှိသူများ ပြုံးစိစိ ဖြစ်သွားကြသည်။
ကားဆိုသည်မှာ နေအိမ်ပြီးလျှင် ဒုတိယမြောက် အကြီးဆုံး ပိုင်ဆိုင်မှုဖြစ်သည်။ ငွေသားဖြင့် အပြည့်ပေးချေမည့်အစား ဘဏ္ဍာရေးအဖွဲ့အစည်းများ ပါဝင်ပတ်သက်လေ့ရှိသည့် အရစ်ကျစနစ် သို့မဟုတ် ငှားရမ်းခြင်းစနစ်ဖြင့် ဝယ်ယူကြသည်က များသည်။ ထို့အပြင် စားသုံးသူများ၏ နှစ်သက်မှုနှင့် ဝယ်လိုအားကို ထည့်သွင်းစဉ်းစားပါက ကုန်ပစ္စည်းလက်ကျန်နှင့် ထောက်ပံ့မှုများကို ကျွမ်းကျင်ပိုင်နိုင်စွာ စီမံခန့်ခွဲရမည်ဖြစ်သည်။
ဤတာဝန်ကို အရောင်းကိုယ်စားလှယ်များ (Dealerships) က ထမ်းဆောင်သည်။
ကမ္ဘာတစ်ဝန်းရှိ အရောင်းကိုယ်စားလှယ်များသည် ကားများကို ကုန်ပစ္စည်းတင်ပို့ရောင်းချသည့်စနစ် သို့မဟုတ် တိုက်ရိုက်ဝယ်ယူသည့်စနစ်ဖြင့် ဒေသခံစားသုံးသူများထံ ရောင်းချကြသည်။ (Nikola ကုမ္ပဏီတစ်ခုသာ အရောင်းကိုယ်စားလှယ်များမှတစ်ဆင့် မဟုတ်ဘဲ ၎င်းတို့၏ ဝဘ်ဆိုက်မှတစ်ဆင့် တိုက်ရိုက်ရောင်းချသည်။)
“ပြဿနာက ထုတ်လုပ်ရေးမှာ…။”
သုတေသနနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကို ရုံးချုပ်တွင် လုပ်ဆောင်ပြီး အရောင်းပိုင်းကို အရောင်းကိုယ်စားလှယ်များက ကိုင်တွယ်သည်။ သဘာဝကျစွာပင် ထုတ်လုပ်ရေးမှာမူ စက်ရုံများ၏ တာဝန်ဖြစ်သည်။
အတိတ်ကာလက ရုံးချုပ်တည်ရှိရာ နိုင်ငံတွင်ပင် စက်ရုံများထားရှိခြင်းမှာ ထုံးစံဖြစ်သည်။ GM သည် အမေရိကန်တွင်၊ Toyota သည် ဂျပန်တွင်၊ Volkswagen သည် ဂျာမနီတွင်၊ Hyundai သည် ကိုရီးယားတွင် ရှိကြသည်။
သို့သော် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဖြစ်လာသည်နှင့်အမျှ ကားကုမ္ပဏီများသည် နိုင်ငံအသီးသီးတွင် စက်ရုံများ တည်ဆောက်လာကြသည်။
ဥပမာအားဖြင့် GM သည် အမေရိကန်စက်ရုံများတွင် ထုတ်လုပ်သော ကားများကို ကိုရီးယားသို့ တင်ပို့ပြီး ကိုရီးယားစက်ရုံများတွင် ထုတ်လုပ်သော ကားများကို အမေရိကန်သို့ တင်ပို့သည်။
ထိရောက်မှုရှိနေသရွေ့ ထုတ်လုပ်သည့် နေရာသည် အရေးမကြီးပေ။ ကားထုတ်လုပ်သည့် အမှတ်တံဆိပ်မရှိသော်လည်း ကမ္ဘာ့ကားထုတ်လုပ်မှု အဆင့် (၇) နေရာတွင် ရှိနေသော မက္ကဆီကိုကို ကြည့်လျှင် သိနိုင်သည်။
ကုန်ထုတ်စွမ်းအား နည်းပါးသည့် စက်ရုံများကို မည်သည့်အချိန်မဆို ပိတ်ပစ်နိုင်သည်။ မကြာသေးမီက GM သည် သြစတြေးလျရှိ Holden စက်ရုံကို ပိတ်ပစ်ခဲ့သည်။
ထိုသို့ပိတ်လိုက်သော်လည်း သြစတြေးလျဈေးကွက်မှ ထွက်ခွာသွားခြင်း မဟုတ်ပေ။ Holden အမှတ်တံဆိပ်ကို ဆက်လက်ရောင်းချနေဆဲဖြစ်ပြီး၊ ယခင်က သြစတြေးလျတွင် ထုတ်လုပ်ခဲ့သော အရေအတွက်ကို ယခုအခါ အခြားနိုင်ငံများတွင် ထုတ်လုပ်၍ တင်ပို့နေခြင်းဖြစ်သည်။
အရောင်းပိုင်းသည် ကားအမှတ်တံဆိပ်အချင်းချင်း ယှဉ်ပြိုင်ကြသော်လည်း ထုတ်လုပ်ရေးပိုင်းမှာမူ ဒေသအသီးသီးရှိ စက်ရုံများအချင်းချင်း ယှဉ်ပြိုင်ကြရသည်။
တစ်နည်းအားဖြင့်ဆိုရသော် GM ၏ အစိတ်အပိုင်းများဖြစ်သည့် အမေရိကန်စက်ရုံနှင့် ကိုရီးယားစက်ရုံတို့သည် ထုတ်လုပ်မှု ပမာဏအတွက် အမှန်တကယ် ယှဉ်ပြိုင်နေကြခြင်းဖြစ်သည်။ ကိုရီးယားစက်ရုံ၏ ကုန်ထုတ်စွမ်းအား နည်းပါးသည်ဟု ယူဆပါက သြစတြေးလျကဲ့သို့ပင် မည်သည့်အချိန်မဆို ပိတ်ပစ်နိုင်ပြီး ထုတ်လုပ်မှုကို အခြားဒေသသို့ ရွှေ့ပြောင်းသွားနိုင်ပေသည်။
“CarOS ရဲ့ အားသာချက် အကြီးဆုံးက ထုတ်လုပ်ရေး ဒါမှမဟုတ် အရောင်းပိုင်းမှာ မဟုတ်ဘူး၊ သုတေသနနဲ့ ဖွံ့ဖြိုးရေးမှာ ဖြစ်တယ်။”
ကျွန်ုပ်တို့သည် ပြိုင်ဘက်များနှင့် ယှဉ်လျှင် အဆင့်အမြင့်ဆုံး ကိုယ်တိုင်မောင်းနှင်နိုင်သော နည်းပညာကို ပိုင်ဆိုင်ထားသည်။ ဤနည်းပညာကို တပ်ဆင်ထားသည့် ကားသစ်တစ်မျိုးကို ထုတ်လုပ်ရန် စီစဉ်ထားသည်။
ဘဏ္ဍာရေးအရ ကားသစ်မထွက်မီအချိန်အထိ ကျွန်ုပ်တို့မှာ ရန်ပုံငွေ အတော်လေး ကျပ်တည်းနေသည်။ ငွေကုန်သွားပါက OTK Company အနေဖြင့် ထပ်မံ၍ ထောက်ပံ့ပေးရလိမ့်မည်။
ပြဿနာမှာ OTK Company တွင် ဆန်းယော့ပ် ရှယ်ယာများကို ဝယ်ယူပြီးနောက်နှင့် TS Company စက်ရုံကို တည်ဆောက်ပြီးနောက်တွင် ရန်ပုံငွေ ကျန်ရှိမှု နည်းပါးနေခြင်းဖြစ်သည်။
ထုတ်လုပ်မှုပိုင်း အနှောင့်အယှက်ဖြစ်ပါက အကောင်းဆုံး လုပ်ဆောင်ချက်က ဘာဖြစ်မလဲ။
***
ပထမဆုံး ညှိနှိုင်းမှုကို Detroit စက်ရုံရှိ အစည်းအဝေးခန်းတွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ကျွန်ုပ်တို့ စောစောရောက်ပြီး စောင့်နေကြသည်။ ခဏအကြာတွင် တံခါးပွင့်လာပြီး လူအချို့ ဝင်လာကြသည်။ ပထမဆုံး ဝင်လာသူကို မြင်လိုက်ရသည့်အခါ ကျွန်တော် အံ့အားသင့်သွားသည်။
သူသည် ခေါင်းပြောင်နှင့် မုတ်ဆိတ်မွေး၊ နှုတ်ခမ်းမွေး ထူထပ်သော အသက်အရွယ်ရ အမျိုးသားတစ်ဦး ဖြစ်သည်။ အရပ်မှာ ၂ မီတာနီးပါး ရှိသည်။ မဟုတ်ပါ၊ ၂ မီတာနီးပါး မဟုတ်၊ ၂ မီတာကျော်သည်မှာ သေချာသည်။
၂.၂ မီတာလောက် ရှိမည်လား။
သူ့တွင် ဝမ်းဗိုက်အနည်းငယ် ထွက်နေသော်လည်း ထိုကြီးမားသည့် အရွယ်အစားကြောင့် အဝလွန်နေသည်ဟု မခံစားရပေ။ လက်ရှည်အင်္ကျီ လက်ကြားမှ ထွက်နေသည့် လက်ဖျံမှာ ကျွန်တော့်ပေါင်လုံးထက်ပင် ပို၍ ထူသည်။
မီးရောင်အောက်တွင် တောက်ပနေသည့် ခေါင်းပြောင်ကြီးကို ကြည့်ရသည်မှာ ကြောက်စရာကောင်းလှသည်။
ကျွန်တော်သည် ကျွန်တော့်အကြီးအကဲ ဆန်းယော့ပ် ကို ဝက်ဝံတစ်ကောင်နှင့် တူသည်ဟု ထင်ခဲ့ဖူးသော်လည်း ဤလူနှင့်ယှဉ်လျှင် သူသည် အရုပ်ကလေးနှင့်ပင် တူနေတော့သည်။
ဒီလူက ဘယ်သူလဲ။
စီမံခန့်ခွဲသူတွေကို အနိုင်ယူဖို့ စေလွှတ်လိုက်တဲ့ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် နပန်းသမားများလား။
“ကျွန်တော်က သမဂ္ဂဥက္ကဋ္ဌ Dennis Block ပါ။”
“အို၊ ဟုတ်ကဲ့။”
သူက သမဂ္ဂဥက္ကဋ္ဌကိုး။ ကျွန်တော် မှားယွင်းထင်မှတ်လုနီးပါး ဖြစ်သွားသည်။ သူက Big Show နဲ့ နည်းနည်းတူနေသည်။
ဒါပေမဲ့ အဲဒါနဲ့တင် မပြီးသေးပေ။ နောက်တွင် The Rock နှင့်တူသော အာဖရိကန်-အမေရိကန်တစ်ဦးနှင့် Brock Lesnar နှင့်တူသော လူဖြူတစ်ဦးတို့ ဝင်လာပြီး သူ့ဘေးနှစ်ဖက်တွင် ရပ်လိုက်ကြသည်။
ဒီနေရာမှာ သမဂ္ဂကိုယ်စားလှယ်တွေကို နပန်းသမားတွေလိုပဲ ရွေးချယ်ကြတာလား။
အမေရိကန် အလုပ်သမားတွေရဲ့ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကြံ့ခိုင်မှုကို မြင်လိုက်ရတော့ ကိုရီးယားကို ရုတ်တရက် လွမ်းဆွတ်သွားမိသည်။
Dennis က ကျွန်တော့်ဘေးတွင် ရပ်နေသည့် အယ်လီကို ကြည့်ပြီး “ဒီလိုနေရာမျိုးကို မင်းရဲ့ ချစ်သူကို ခေါ်လာတာလား” ဟု မေးသည်။
“ဟို…”
သူမက ကျွန်တော့်ချစ်သူ ဖြစ်သည်မှာ မှန်ပါသည်။
အယ်လီက ဘာမှမဖြစ်သလို ပြုံးပြပြီး သူမကိုယ်သူမ မိတ်ဆက်လိုက်သည်။
“တွေ့ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်။ ကျွန်မက ရှေ့နေ အယ်လီ ကင်မ် ပါ။”
သူမလို လှပတဲ့သူက ရှေ့နေဖြစ်လိမ့်မည်ဟု မထင်မှတ်ထားသည့်ပုံဖြင့် သူ အံ့အားသင့်သွားသည်။
“အင်း၊ တွေ့ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်။”
အယ်လီကြောင့် ကျွန်တော် စိတ်တည်ငြိမ်မှုကို အနည်းငယ် ပြန်ရလိုက်သည်။ ညှိနှိုင်းမှု အဆင်မပြေရုံနဲ့တော့ သူတို့ ကျွန်တော့်ကို ထိုးကြမှာ မဟုတ်လောက်ပါဘူး၊ ဟုတ်တယ်မလား။
ဒါပေမဲ့ အကယ်၍သာ အထိုးခံရရင်တော့ ကျွန်တော် သေသွားနိုင်တယ်…
“ကျွန်တော်က OTK Company ရဲ့ စီအီးအို ကန်ဂျင်ဟူး ပါ။ တွေ့ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်။”
သမဂ္ဂကိုယ်စားလှယ်များက ကျွန်တော့်ကို စူးစမ်းလိုသော အကြည့်များဖြင့် ကြည့်ကြသည်။ ကျွန်တော် ကိုယ်တိုင်ကိုယ်ကျ ရောက်လာလိမ့်မည်ဟု မထင်ထားပုံရသည်။
ကျွန်ုပ်တို့ အပြန်အလှန် နှုတ်ဆက်ပြီး ထိုင်ခုံများတွင် နေရာယူလိုက်ကြသည်။
ပထမဆုံး CarOS ၏ စီအီးအို Daryl က စတင်ပြောဆိုသည်။
“ကျွန်တော် သမဂ္ဂရဲ့ တောင်းဆိုချက်တွေကို သေချာကြည့်ပြီးပါပြီ။ စီမံခန့်ခွဲမှုပိုင်းအနေနဲ့ အဲဒီတောင်းဆိုချက် အားလုံးကို လက်ခံဖို့ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။”
ထိုအခါ Dennis က မျက်ခုံးပင့်လိုက်သည်။
“ကျွန်တော်တို့ရဲ့ တောင်းဆိုချက်တွေကို လက်မခံဘူးဆိုရင်တော့ သပိတ်မှောက်ရုံကလွဲပြီး တခြားရွေးချယ်စရာ မရှိတော့ဘူး။”
သပိတ်မှောက်ရန်အတွက် သမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင် သုံးပုံနှစ်ပုံကျော်က ထောက်ခံမဲ ပေးရမည်ဖြစ်သည်။ လက်ရှိအခြေအနေအရ ထောက်ခံမဲရနိုင်ခြေမှာ အလွန်မြင့်မားသည်။
ကျွန်တော် ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။
“ကောင်းပါပြီ၊ ဒါဆိုရင်လည်း လုပ်စရာရှိတာ လုပ်ကြပါ။”
သမဂ္ဂကိုယ်စားလှယ်များ၏ အကြည့်များက ကျွန်တော့်ထံသို့ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ရောက်လာသည်။
ကျွန်တော် သူတို့ကို ကြည့်ရင်း ဆက်ပြောလိုက်သည်။
“ကျွန်တော် အလုပ်သမားအားလုံးရဲ့ အခွင့်အရေးကို လေးစားပါတယ်။ သင်တို့ သပိတ်မှောက်ကြမယ်ဆိုရင်တောင် လုပ်ငန်းပိတ်သိမ်းတာမျိုး ဒါမှမဟုတ် အလုပ်ကနေ ထုတ်ပယ်တာမျိုး ရှိမှာမဟုတ်ပါဘူး။ လစာတွေကို ဆက်လက် ပေးချေသွားမှာပါ။ ဒါကြောင့် လစာရယူရင်းနဲ့ အလုပ်လုပ်မလား၊ ဒါမှမဟုတ် သပိတ်မှောက်မလားဆိုတာကတော့ သင်တို့ရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။”