အခန်း ၁၄၂
ကျွန်တော့်လုပ်ရပ်ကြောင့် အရှိန်အဟုန်မြင့်တက်လာကာ ငွေကြေးဝန်ဆောင်မှုကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌနှင့် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်အပါအဝင် ဘဏ္ဍာရေးအရာရှိများသည် စုငွေဘဏ်များသို့ သွားရောက်၍ အကောင့်ဖွင့်ကာ ငွေသွင်းခဲ့ကြသည်။
သို့သော်လည်း ၎င်းတို့သွင်းသည့်ငွေပမာဏမှာ တစ်ဦးလျှင် ဝမ်သန်း ၂၀ သာရှိသဖြင့် လူအများ၏ ကဲ့ရဲ့ရှုတ်ချမှုကိုသာ ခံခဲ့ရသည်။
– “သူတို့ဟာသလုပ်နေတာလား”
– “ဝမ်သန်း ၅၀ အောက်ဆိုရင်တော့ ငါလည်း လုပ်နိုင်တာပေါ့”
– “ဝမ်သန်း ၂၀ ဆိုတာ ဘဏ်လုပ်ငန်းရပ်ဆိုင်းသွားရင် ချက်ချင်းပြန်ရနိုင်တဲ့ ပမာဏလေ”
– “ဒီလို အောက်တန်းကျတဲ့လှည့်ကွက်တွေ ရပ်လိုက်စမ်းပါ”
– “ကန်ဂျင်ဟူး ကတော့ ဝမ်သန်း ၁၀၀ တောင် သွင်းထားတာ”
ငွေကြေးဝန်ဆောင်မှုကော်မရှင်ဥက္ကဋ္ဌ ကင်မ်ဒုံဆော့က သူ၌ ထိုထက်ပို၍ စုဆောင်းရန် ငွေမရှိကြောင်း ရှင်းပြခဲ့သည်။ “စုငွေအစား လက်အောက်ခံငွေချေးစာချုပ် (subordinated bonds) တွေကို ဘာလို့ မဝယ်တာလဲ” ဟူသော မှတ်ချက်များ ထွက်ပေါ်လာသော်လည်း ၎င်းတို့က စုငွေအဖြစ်သာ ထားရှိရန် တဇွတ်ထိုး ဆက်လုပ်နေခဲ့ကြသည်။
ဘယ်သူ့ငွေမဆို တန်ဖိုးရှိတာပဲ မဟုတ်ပါလား။
မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ ဤပြဇာတ်ကြောင့်ပင်ဖြစ်မည်၊ စုငွေဘဏ်များအပေါ် ယုံကြည်မှုကင်းမဲ့နေခြင်းမှာ ခေတ္တမျှ ငြိမ်သက်သွားခဲ့သည်။ ကျဆင်းနေသော စတော့ဈေးကွက်လည်း အနည်းငယ် ပြန်လည်ဦးမော့လာခဲ့သည်။ ဘဏ်များနှင့် စုငွေဘဏ်များအပါအဝင် ဘဏ္ဍာရေးအဖွဲ့အစည်းများသည် ဤအခွင့်အရေးကို အသုံးချ၍ မကောင်းသောကြွေးမြီများကို ရှင်းလင်းကာ စီမံခန့်ခွဲမှုပိုင်းကို စတင်ပြုပြင်လာကြသည်။ ဟိုဆောင်းစုငွေဘဏ်နှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည့် အတွေ့အကြုံများကြောင့် မဆင်မခြင် ချဲ့ထွင်ခြင်းအပေါ် ထိန်းသိမ်းရမည်ဟူသော လေထုတစ်ခု သိသိသာသာ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
သို့သော်လည်း ဆုံးရှုံးမှုနှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရပြီးသူများ၏ နာကျင်မှုမှာ ဆက်လက်တည်ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။
ဟိုဆောင်းစုငွေဘဏ်တစ်ခုတည်းကို ကြည့်လျှင်ပင် စာရင်းအတုပြုလုပ်ထားသည့် ပမာဏမှာ ဝမ် ၃.၆ ထရီလီယံဖြစ်သည်။ ၎င်းအထဲမှ ဝမ် ၂ ထရီလီယံမှာ အပ်ငွေအာမခံကော်ပိုရေးရှင်း၏ အာမခံချက်အောက်တွင် ရှိသော်လည်း ကျန်ငွေများမှာမူ မဟုတ်ပေ။
ဝမ်သန်း ၅၀ ကျော် အပ်နှံထားသူများနှင့် လက်အောက်ခံငွေချေးစာချုပ်တွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားသူများမှာ ဝမ် ၁.၅ ထရီလီယံခန့်ရှိသော ဆုံးရှုံးမှုကို ခါးစည်းခံရတော့သည်။
နစ်နာသူများသည် ဆိုးလ်မြို့သို့ စုရုံးလာကြပြီး ဂွမ်ဟွာမွန်းရင်ပြင်နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော်ရှေ့တွင် နေ့စဉ်ရက်ဆက် ဆန္ဒပြခဲ့ကြသည်။
***
မီဒီယာများမှာ တာဝန်ယူမှုမှ ရှောင်လွှဲလိုသည့်ပုံဖြင့် စုငွေဘဏ်အကျပ်အတည်းအတွက် အပြစ်များကို စီမံခန့်ခွဲသူများနှင့် ကြီးကြပ်ရေးအေဂျင်စီများဆီသို့ ပုံချနေပြီး နေ့စဉ်နှင့်အမျှ ပြင်းထန်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် တိုက်တွန်းနေကြသည်။
အစိုးရရှေ့နေရုံးမှာလည်း ဝေဖန်မှုများမှ ကင်းလွတ်ခြင်းမရှိပေ။ ၎င်းတို့သည် တရားမဝင်လုပ်ရပ်များနှင့် အကျင့်ပျက်ခြစားမှုများကို ထောက်ပြသူများကိုသာ ပစ်မှတ်ထားပြီး အမှန်တကယ် အမှားကျူးလွန်သူများကိုမူ လျစ်လျူရှုထားခဲ့သည်။
ရလဒ်အနေဖြင့် ၎င်းတို့သည် သက်ဆိုင်ရာပုဂ္ဂိုလ်များကို အသေးစိတ် စုံစမ်းစစ်ဆေးရန် အစီအစဉ်ရှိကြောင်း ကြေညာခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း အမြဲဖြစ်နေကျအတိုင်း တာဝန်ယူမှုမှ ရှောင်လွှဲနိုင်သူများမှာ လွတ်မြောက်သွားကြပြီး ဈေးကြီးသော ရှေ့နေများကို မငှားနိုင်သူများသာ ဒုက္ခရောက်ကြရသည်။
ဘဏ္ဍာရေးကြီးကြပ်မှုဝန်ဆောင်မှုဌာန၊ စာရင်းစစ်နှင့် စစ်ဆေးရေးဘုတ်အဖွဲ့နှင့် အပ်ငွေအာမခံကော်ပိုရေးရှင်းတို့၏ အကြီးအကဲများအားလုံးမှာ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု၏ ပစ်မှတ်များဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့တစ်ဦးစီတိုင်းမှာ သမ္မတနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေသူများသာ ဖြစ်သည်။
ပြည်သူများမှာ သမ္မတ၏ တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက်ကို စောင့်မျှော်နေကြသည်။
ဆွေမျိုးသားချင်းများနှင့် ရင်းနှီးသောလက်ထောက်များစွာ ပါဝင်ပတ်သက်နေသည့် ဤအခြေအနေနှင့် ပတ်သက်၍ သူ ဘာများပြောမည်နည်း။
အစိုးရအဖွဲ့ အစည်းအဝေးသို့ တက်ရောက်လာသည့် ပါ့ခ်ဆီဟျောင်းက ပါဝင်ပတ်သက်သူများကို ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်ပြောဆိုခဲ့သည်။
“ဘဏ္ဍာရေးတည်ငြိမ်မှုကို ထိန်းသိမ်းရင်းနဲ့ပဲ ဒီလိုဖြစ်ရပ်မျိုး နောက်ထပ်မဖြစ်ပွားအောင် ရာထူးအဆင့်အတန်းမခွဲခြားဘဲ သက်ဆိုင်သူအားလုံးကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် အရေးယူရပါမယ်။ လွှတ်တော်ကိုလည်း နိုင်ငံရေးအငြင်းပွားမှုတွေကို ရပ်တန့်ပြီး နစ်နာသူတွေအတွက် အစီအမံတွေကို စတင်ရေးဆွဲပေးဖို့ တိုက်တွန်းလိုပါတယ်”
ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးအနေဖြင့် တာဝန်ယူရမည့်အစား သူသည် ပြင်ပလူတစ်ယောက်၏ အမြင်ဖြင့် အပြစ်များကို လွှဲချခဲ့ပြီး တာဝန်အားလုံးကို လွှတ်တော်ဆီသို့ လွယ်လွယ်လေး ပစ်ချလိုက်သည်။
ပြည်သူများ၏ တုံ့ပြန်မှုမှာ မယုံကြည်နိုင်ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
– ဒါ ဘာတွေပြောနေတာလဲ
– တာဝန်ရှိသူက သူကိုယ်တိုင်ပဲလေ၊ ဘယ်သူ့ကို တာဝန်ယူခိုင်းနေတာလဲ
– သမ္မတရဲ့ ပြင်းထန်တဲ့ သတိပေးချက်ကို ကြည့်ပြီး အံ့အားသင့်သွားတယ်
– ဟားဟား၊ တခြားကမ္ဘာတစ်ခုကနေ ပြောနေသလိုပဲ
– ဒါက ခပ်ခွာခွာနေတဲ့ စကားလုံးအလှတွေလား
ဒေါသထွက်နေသည့် အတိုက်အခံပါတီက အကျပ်အတည်းနှင့် ပတ်သက်သည့် အမှန်တရားအားလုံးကို ဖော်ထုတ်ရန် အထူးစုံစမ်းစစ်ဆေးရေးအဖွဲ့ လိုအပ်ကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သော်လည်း အာဏာရပါတီက ၎င်းကို နိုင်ငံရေးတိုက်ခိုက်မှုဟုဆိုကာ ချက်ချင်းပယ်ချခဲ့သည်။
ပါ့ခ်ဆီဟျောင်းနှင့် ကိုရီးယားပါတီတို့တွင် အခြေအနေမရွေး ထောက်ခံပေးမည့် ခိုင်မာသော ထောက်ခံသူအင်အားစု ရှိနေဆဲဖြစ်သည်။ ၎င်းကြောင့်ပင် ယခင်က ဖြစ်ပွားခဲ့သော အရှုပ်တော်ပုံများစွာကို ၎င်းတို့ လွယ်လွယ်လေး ကျော်ဖြတ်နိုင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
သို့သော်လည်း ယခုတစ်ကြိမ်တွင်မူ လေထုမှာ ကွဲပြားနေသည်။
၅၂ ရာခိုင်နှုန်းရှိခဲ့သည့် သမ္မတ၏ ထောက်ခံမှုနှုန်းမှာ တစ်ခဏချင်းအတွင်း ၂၇ ရာခိုင်နှုန်းသို့ ကျဆင်းသွားခဲ့ပြီး သူ၏ သမ္မတသက်တမ်းအတွင်း အနိမ့်ဆုံးအမှတ်သို့ ရောက်ရှိသွားသည်။
ကိုရီးယားပါတီ၏ ထောက်ခံမှုနှုန်းမှာလည်း သိသိသာသာ ကျဆင်းသွားခဲ့သည်။
***
ကျွန်တော် အင်ဂျင်ယုံ ဥက္ကဋ္ဌထံမှ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုတစ်ခု ရရှိခဲ့သည်။
[မင်း တကယ်ကို ပစ်မှတ်တည့်တည့် ထိသွားတာပဲ။]
“ကံကောင်းလို့ပါလို့ပဲ ပြောပါတော့ဗျာ။”
[ရလဒ်အနေနဲ့ အစိုးရက လုပ်ဆောင်နေတဲ့ ဟိုက်ဒရိုဂျင်ကား ထောက်ပံ့ရေးအစီအစဉ်က လုံးဝ ရပ်တန့်သွားပြီ။ ဒါကလည်း မင်းရဲ့ အစီအစဉ်ထဲမှာ ပါတာလား။]
“…။”
ဒါက ကျွန်တော် ပထမဆုံးကြားဖူးခြင်းပင်။ တစ်ခုခု ဖြစ်သွားလို့လား။
“ဟုတ်ကဲ့။ အင်း… အဲဒီလိုမျိုးလည်း တွေးလို့ရတာပေါ့ဗျာ။”
လက်ရှိအချိန်မှာတော့ ၎င်းတို့အနေဖြင့် စုငွေဘဏ်ပြဿနာကို ဖြေရှင်းဖို့ ငွေတွေကိုသာ အဓိက သုံးရတော့မှာဖြစ်၍ ဟိုက်ဒရိုဂျင်ကားများကို ထောက်ပံ့ပေးနိုင်စွမ်း ရှိတော့မည်မဟုတ်ပေ။
[ငါ မကြာခင် ထမင်းစားဖို့ စီစဉ်လိုက်မယ်။]
“ဟုတ်ကဲ့။ ကောင်းသောနေ့လေး ဖြစ်ပါစေဗျာ။”
ဖုန်းပြောပြီး မကြာခင်မှာပင် ယူရီ ထံမှ ဖုန်းဝင်လာသည်။
[ဆန်ဘေး (Senior)၊ ဒီရက်ပိုင်း သတင်းတွေထဲမှာ အမြဲတွေ့နေရတာပဲ။ လူကြိုက်များတာကို ခံစားနေရမယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။]
သူမ၏ တက်ကြွသော အသံမှာ အရင်အတိုင်းပင်။
“နေကောင်းလား။”
[ကျွန်မ စာကြိုးစားနေပါတယ်။ OTK ကုမ္ပဏီထဲ ဝင်ဖို့ဆိုရင် အမှတ်တွေ မြင့်အောင် ထိန်းထားရမှာလေ၊ မဟုတ်ဘူးလား။]
“…။”
သူမ တကယ်ပဲ လျှောက်ဖို့ စဉ်းစားနေတာလား။
[ဆန်ဘေးကြောင့် ကျောင်းမှာလည်း ထပ်ပြီး ဆူညံနေပြန်ပြီ။ ဆန်ဘေးနာမည် ထွက်လာတိုင်း ကျောင်းသစ်လေးတွေက ရင်ကော့ပြီး လမ်းလျှောက်နေကြတာ သိလား။]
ကျွန်တော် မရယ်မိဘဲ မနေနိုင်ပေ။
“အို… တကယ်လား…?”
[တကယ်ပါ။ ကျွန်မ ဘာလို့ လိမ်ရမှာလဲ။ ကျွန်မအဖေနဲ့ ချိုဂျွန်းဦးလေးလည်း အံ့အားသင့်နေကြတယ်လို့ ပြောပါတယ်။]
ထင်ရှားသော ဘဏ္ဍာရေးပုဂ္ဂိုလ်များက ကျွန်တော့်ကို ချီးကျူးကြောင်း ကြားရသဖြင့် အနည်းငယ် ရှက်မိသည်။
[အို! ဟောပြောပွဲ စတော့မယ်! နောက်မှပဲ ထပ်ခေါ်လိုက်မယ်နော် ဆန်ဘေး။]
“အေးပါ။”
ဖုန်းချလိုက်ပြီးနောက် သတင်းဖွင့်ကြည့်လိုက်သည်။
တစ်ပတ်ကြာသွားပြီဖြစ်သော်လည်း ဆန္ဒပြမှုများမှာ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေဆဲဖြစ်သည်။ နစ်နာသူများမှာ ၎င်းတို့၏ ငွေများကို ပြန်ရမည့်လမ်းစ မမ ဖြင့် ကြရပေ။
ရင်နင့်စရာ ဇာတ်လမ်းများစွာ ရှိနေသည်။
မီဒီယာများကမူ ဤအကြောင်းကို တိတ်ဆိတ်အောင် ထိန်းထားပုံရသော်လည်း လူဆယ်ဦးကျော်မှာ သေဆုံးသွားခဲ့ပြီဖြစ်သည်။ နစ်နာသူအများစုမှာ သက်ကြီးရွယ်အိုများဖြစ်ကြပြီး အချို့မှာ လေဖြတ်ခြင်း သို့မဟုတ် နှလုံးဖောက်ခြင်းတို့ဖြင့် သေဆုံးခဲ့ကြကာ မိမိကိုယ်ကို အဆုံးစီရင်သူ အရေအတွက်မှာလည်း ပို၍ပင် များပြားနေသည်။
အချို့အတွက်တော့ အနည်းငယ်မျှသာဖြစ်သော ငွေပမာဏမှာ တချို့အတွက်တော့ ဘဝတစ်ခုလုံးဖြစ်နိုင်သည်။ ထိုငွေများ ပျောက်ကွယ်သွားသည့်အချိန်မှာပင် သူတို့၏ အသက်ရှင်လိုသည့် မျှော်လင့်ချက်များပါ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့တာလား။
စုငွေဘဏ်အချို့မှာ ၎င်းတို့၏ မကောင်းသော ပိုင်ဆိုင်မှုများကို ရှင်းလင်းနေပြီး ဝယ်ယူမည့်သူများကို ရှာဖွေနေကြသည်။
တက်ဂျွက “ဒီအခွင့်အရေးကို အသုံးချပြီး စုငွေဘဏ်တစ်ခုလောက် ဝယ်လိုက်ရင်ကော” ဟု ဆိုသည်။
“ဝယ်ပြီးရင်ရော ဘာလုပ်မှာလဲ။”
စုငွေဘဏ်ဆိုသည်မှာ ဘဏ္ဍာရေးအဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည့်အတွက် ငွေရှိရုံဖြင့် အောင်မြင်စွာ ဝယ်ယူနိုင်မည်မဟုတ်ပေ။ ပျက်စီးသွားသည့်ဘဏ်များမှလွဲ၍ နောက်ဆုံးတွင် လက်ရှိဘဏ်အချို့ကသာ ဝင်ရောက်သိမ်းပိုက်သွားဖွယ်ရှိသည်။
***
ကျွန်တော် တက်ဂျွနှင့်အတူ ဂိုးလ်ဒင်းဂိတ် ဘဏ်ခွဲရုံးသို့ သွားခဲ့သည်။
“မမ၊ ကျွန်တော် ဆေးလိပ်ယူလာတယ်ဗျ။”
“ကျွန်တော်က ကော်ဖီယူလာတယ်။”
“ဝင်ခဲ့ကြလေ။”
ဟွန်းဂျူး က အလုပ်ကို ခေတ္တရပ်လိုက်ပြီး ထိုင်ခုံမှ ထလာသည်။ တက်ဂျွက ဆေးလိပ်ဗူးကို ဖောက်လိုက်ပြီး သူမလက်ထဲ ထည့်ပေးလိုက်သည်။
ဟွန်းဂျူး က ဆေးလိပ်ကို ပါးစပ်တွင် တပ်လိုက်ပြီး ကော်ဖီကို လက်ထဲကိုင်ထားလိုက်သည်။
“မင်းက ဘဏ်တွေ ဒေဝါလီခံတော့မယ်ဆိုတာကို ဘယ်လိုမျိုး အာရုံခံမိလိုက်တာလဲ။”
ကျွန်တော် ပါးပြင်ကို ကုတ်လိုက်သည်။
“ဒီအတိုင်း ခန့်မှန်းမိတာပါ။ သူတို့က အလျင်အမြန် တိုးတက်လာခဲ့ပေမဲ့ ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေကတော့ အလွန်ကောင်းမွန်နေသလိုပဲ။ တကယ်ပြောရရင် သူတို့ရဲ့ ဒေဝါလီခံရမယ့်အခြေအနေကို အစောကြီးကတည်းကသာ ထောက်ပြခဲ့ရင် ကျွန်တော် သတိထားမိမှာ မဟုတ်ဘူး။ ဒါကြောင့် ကျွန်တော် နည်းနည်း စုံစမ်းကြည့်လိုက်တာပါ။”
ပြောလိုက်တဲ့စကားရဲ့ တစ်ဝက်က အမှန်ဖြစ်ပြီး ကျန်တစ်ဝက်ကတော့ အလိမ်အညာဖြစ်သည်။
ဟွန်းဂျူး က သံသယဝင်ဟန်မရှိဘဲ ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။
“ဒေဝါလီခံရတော့မယ်ဆိုတာ လူတိုင်းသိကြတာပဲ။ ဒါပေမဲ့ ဒီလောက်အထိ ဆိုးရွားလိမ့်မယ်လို့တော့ ဘယ်သူမှ မထင်ထားခဲ့ဘူး။ မင်းကတော့ အတော်လေး ထက်မြက်စွာပဲ ဖမ်းမိသွားတာပဲ။”
တက်ဂျွက နားမလည်နိုင်ဟန်ဖြင့် မေးလိုက်သည်။ “ဒါပေမဲ့ သူတို့ကိုယ်တိုင်က နောက်ဆုံးအချိန်ထိ သူတို့ ဒေဝါလီခံတော့မယ်ဆိုတာကို ဘယ်လိုလုပ် မသိဘဲနေနိုင်ရတာလဲ။”
“ဒါကို ‘Too big to fail’ (မပြိုလဲနိုင်လောက်အောင် ကြီးမားခြင်း) လို့ ခေါ်ကြတာပေါ့။”
ဂိုးလ်ကစားနည်းကနေ ဆင်းသက်လာတဲ့ စကားလုံးတွေထဲမှာ နေ့စဉ်ဘဝမှာ သုံးလေ့ရှိတဲ့ စကားလုံးတွေ အများကြီးရှိပါတယ်။ ဥပမာ - ‘ဆောင်းဆော့’ (အခြေခံ)၊ ‘မူရီဆူး’ (အန္တရာယ်များတဲ့ အကွက်) နဲ့ ‘ချူရယော့ဂီ’ (အချိန်ကုန်ဆုံးခြင်း) စသဖြင့်ပေါ့။ ‘တေးမား ဘူဆာ’ (ကြီးမားလွန်း၍ မပြိုလဲနိုင်) ဆိုတာလည်း အဲဒီထဲက တစ်ခုပါပဲ။
စီးပွားရေးနယ်ပယ်မှာတော့ အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုက ကြီးမားလေလေ ပြိုလဲဖို့ ခက်ခလေလေလို့ အဓိပ္ပာယ်ရပါတယ်။
ဟိုဆောင်းစုငွေဘဏ်က စုငွေဘဏ်တွေထဲမှာ ထိပ်တန်းအဆင့်ရှိတဲ့ IBS စုငွေဘဏ်နဲ့ မတိမ်းမယိမ်း အရွယ်အစားမျိုး ရှိနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။
ဒါကြောင့် တခြားစုငွေဘဏ်တွေနဲ့ မတူဘဲ ဒုတိယအကြီးဆုံးဖြစ်တဲ့ ဟိုဆောင်းစုငွေဘဏ်က ဒေဝါလီခံရတော့မယ်လို့ ဘယ်သူမှ မတွေးထင်ခဲ့ကြတာပါ။
တက်ဂျွက စကားကြားဖြတ်ပြောလိုက်သည်။ “နောက်လိုက်ငွေချေးစာချုပ် (subordinated bonds) တွေကို ရောင်းချခဲ့ရတဲ့ အမျိုးသမီးဝန်ထမ်းတစ်ယောက်က နစ်နာသူတွေကို တောင်းပန်တဲ့ စာတစ်စောင် ချန်ထားခဲ့ပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အဆုံးစီရင်သွားတယ်တဲ့။”
ဟွန်းဂျူး က အသိအမှတ်ပြုသည့်အနေဖြင့် ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။
“သူတို့က ဒါကို ကိုယ့်တာဝန်လို့ပဲ ယူဆကြမှာပေါ့။”
ဒီစကားကို ကြားရတော့ ကျွန်တော့်ဗိုက်ထဲမှာ မအီမသာဖြစ်လာသည်။ အမှန်တကယ် အမှားလုပ်ခဲ့သူတွေကတော့ သက်သောင့်သက်သာ နေထိုင်နေကြပုံရသည်။
“အမှုဆောင်အရာရှိတွေကရော ဘာဖြစ်ကြမလဲ။”
“အများဆုံးမှ နှစ်အနည်းငယ်လောက်ပဲ ဖြစ်မှာပါ။ ကံကောင်းရင်တော့ ထောင်ဒဏ်ဆိုင်းငံ့လောက်ပဲ ရမှာပေါ့။ မင်းသိတဲ့အတိုင်းပဲ ဒီနိုင်ငံက ဘဏ္ဍာရေးရာဇဝတ်မှုတွေကို အတော်လေး ခွင့်လွှတ်ပေးလွန်းတယ်။”
ဘဏ္ဍာရေးရာဇဝတ်ကောင်တွေရဲ့ ထူးခြားချက်တစ်ခုကတော့ သူတို့မှာ ငွေကြေးအမြောက်အမြား ရှိနေတတ်တာပါပဲ။ ကိုရီးယားရဲ့ အကြီးဆုံး ဥပဒေရုံးဖြစ်တဲ့ ဂျောင်အင်ကင်မ် (Jeong & Kim) က ဥက္ကဋ္ဌ မင်ဂျောင်ဂျူးရဲ့ အမှုကို တာဝန်ယူထားသည်။ သူတို့ကတော့ အငြိမ်းစားအရာရှိဟောင်းတွေနဲ့ အဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ကို ဖွဲ့စည်းမှာ သေချာပါတယ်။
တစ်ဖက်မှာတော့ အရာအားလုံး ဆုံးရှုံးသွားတဲ့ နစ်နာသူတွေမှာတော့ ဘာမှပြန်တုံ့ပြန်နိုင်စရာ နည်းလမ်းမရှိကြပေ။
မမ ဟွန်းဂျူး က ဆေးလိပ်ကို ဖိသတ်လိုက်ရင်း ပြောသည်။ “တစ်နည်းအားဖြင့်တော့ ဒါက သက်သာရာရစရာပဲ။ အကယ်၍ ဒီကိစ္စသာ သမ္မတသက်တမ်းကုန်တဲ့အထိ ရွှေ့ဆိုင်းထားပြီး နောက်အစိုးရလက်ထက်မှာမှ ပေါက်ကွဲသွားခဲ့ရင် ဒီလိုနဲ့ ပြီးဆုံးသွားမှာ မဟုတ်ဘူး။”
ကျွန်တော် စကားလမ်းကြောင်း လွှဲလိုက်သည်။
“ဘဏ္ဍာရေးကြီးကြပ်ရေးဌာန (FSS) ရဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုကရော ဘာဖြစ်သွားလဲ။”
“အဲဒါကလည်း ကွက်လပ်ဖြစ်သွားပြီ။ FSS ဥက္ကဋ္ဌကိုယ်တိုင်က တရားစွဲဆိုမှုနဲ့ ရင်ဆိုင်ရတော့မှာလေ၊ သူတို့က စုံစမ်းစစ်ဆေးဖို့ စိတ်ကူးရှိပါ့မလား။ သူတို့လည်း အချိန်အတော်ကြာတဲ့အထိ ဘာမှလုပ်နိုင်မှာ မဟုတ်တော့ဘူး။”
“ဒါကတော့ ကံကောင်းတာပဲ။”
ကြီးကြပ်ရေးအဖွဲ့အစည်းတွေက အစိုးရအပေါ်မှာ အလွန်အမင်း အလျှော့ပေးလိုက်လျောခဲ့ကြတာကြောင့် သူတို့ရဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေက အလုပ်မဖြစ်တော့ပေ။ အခုဆိုရင် အကြီးစား ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုတစ်ခု လိုအပ်နေပါပြီ။
“ကိုရီးယားပါတီလည်း အတွင်းရေးပဋိပက္ခတွေနဲ့ နစ်မွန်းသွားတော့မှာမို့ အရင်လို ဖြစ်တော့မှာ မဟုတ်ဘူး။”
ကိုရီးယားပါတီလို့သာ ဆိုပေမဲ့ သူတို့ထဲမှာ အဓိကအုပ်စုနဲ့ အဓိကမဟုတ်တဲ့အုပ်စုဆိုပြီး အပိုင်းပိုင်းကွဲနေတာပါ။ အဓိကမဟုတ်တဲ့အုပ်စုမှာ လူအရေအတွက် ပိုများရင်တောင်မှ အဓိကအုပ်စုက ပါတီရဲ့ ခေါင်းဆောင်မှုနဲ့ ကိုယ်စားလှယ်လောင်းရွေးချယ်ခွင့်ကို ကိုင်စွဲထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ပါတီတွင်း အာဏာကနေ ဖယ်ရှားခံလိုက်ရတဲ့သူတွေမှာ ဘာဩဇာမှ မရှိပါဘူး။
ကိုရီးယားပါတီရဲ့ အဓိကအုပ်စုကတော့ ပါ့ခ်ဆီဟျောင်းကို ထောက်ခံသူတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့်လည်း သူတို့က အစိုးရနဲ့ နီးကပ်စွာ ဆက်သွယ်ပြီး နိုင်ငံရေးကိစ္စရပ်တွေကို ဦးဆောင်နိုင်ခဲ့တာပါ။
သို့သော်လည်း သမ္မတနဲ့ ပါတီရဲ့ ထောက်ခံမှုနှုန်းတွေ ကျဆင်းလာတာနဲ့အမျှ ပါတီရဲ့ အာဏာကလည်း တုန်လှုပ်လာခဲ့သည်။
အဓိကအုပ်စုဝင် လွှတ်တော်အမတ်တွေက ဟိုဆောင်းစုငွေဘဏ်နဲ့ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ပတ်သက်နေပြီး ပါတီခေါင်းဆောင်ကလည်း တရားမဝင် ငွေထုတ်ယူမှု စွပ်စွဲချက်တွေနဲ့ ရင်ဆိုင်နေရသည်။
အဓိကမဟုတ်တဲ့ လွှတ်တော်အမတ်တွေကတော့ ပါတီခေါင်းဆောင်နဲ့ လွှတ်တော်ခေါင်းဆောင်ကို နုတ်ထွက်ပေးဖို့ စုပေါင်းတောင်းဆိုနေကြပြီး အဓိကအုပ်စုကတော့ သူတို့ရဲ့ အာဏာကို ကာကွယ်ဖို့အတွက် စုစည်းခုခံနေကြသည်။
မမ ဟွန်းဂျူး က ပြုံးလိုက်သည်။
“ဒီဖြစ်ရပ်က လေးမ်ဒက် (Lame duck - သက်တမ်းကုန်ခါနီး အာဏာမဲ့သွားသော သမ္မတ) ရဲ့ အစပဲ။”
ကျွန်တော် သာမန်သဘောမျိုး မေးလိုက်သည်။ “ဂျက်စီကာ အလုပ်လုပ်နေလား။”
အလုပ်ကိစ္စတွေနဲ့ အလုပ်ရှုပ်နေတာ ကြာပြီဖြစ်လို့ သူမကို မတွေ့တာလည်း ကြာပြီ။ စဉ်းစားကြည့်တော့ သူမကို နောက်ဆုံးတွေ့ခဲ့တာက ယူရီ နဲ့ နေ့လယ်စာစားတုန်းကပဲ။
ကျွန်တော် အဖြေမရခင်မှာပဲ လူနှစ်ယောက် ဝင်လာသည်။
“ကော်ဖီယူလာတယ်၊ ဂျက်စီကာ။”
သူမက တခြားသူမဟုတ်၊ ဟင်နရီနဲ့အတူ ပါလာတဲ့ ဂျက်စီကာ ဖြစ်သည်။
တက်ဂျွက ကျွန်တော့်ကို တိုးတိုးလေး မေးသည်။ “သူက အလုပ်မရှိဘဲနဲ့ ဟင်နရီက ဘာလို့ ဒီကို ရောက်နေတာလဲ။”
“…”
ဟုတ်တယ်လေ၊ သူက ဘာလို့ ဒီကို ရောက်နေတာလဲ။
ဟင်နရီက OTK ကုမ္ပဏီမှာ လုပ်ပေမဲ့ သူက ဂိုးလ်ဒင်းဂိတ် အဆောက်အအုံထဲကို ဝင်လိုက်ထွက်လိုက်နဲ့ မကြာခဏ ရှိနေတတ်သည်။ အကြောင်းရင်းကို ကျွန်တော် ခန့်မှန်းနိုင်သည် - ဒါက ဂျက်စီကာ ကြောင့် ဖြစ်ရမှာပဲ။
အရင်က အရိပ်အမြွက်တွေအားလုံးကို ကြည့်ရင် ဟင်နရီက ဂျက်စီကာ ကို သဘောကျနေတယ်ဆိုတာ သံသယဝင်စရာ မလိုတော့ပေ။
ဂျက်စီကာ က ကျွန်တော့်ကို မြင်တော့ တောက်ပစွာ ပြုံးလိုက်သည်။
“အို၊ ဂျင်ဟူး လည်း ရောက်နေတာပဲ။”
ရွှေရောင်ဆံပင်နဲ့ ချောမောတဲ့ လူငယ်လေးနဲ့ အညိုရောင် ဆံပင်တိုနဲ့ လှပတဲ့ အမျိုးသမီးတစ်ယောက် ထိုင်နေတာကို ကြည့်ရတာ နိုင်ငံခြား မော်ဒယ်တွေလိုမျိုး ပုံစံမျိုးကို ခံစားရစေသည်။
သူတို့နှစ်ယောက် ဘေးချင်းယှဉ်ထိုင်နေတာကို ကြည့်ပြီး ကျွန်တော့်မှာ ထူးဆန်းတဲ့ မသက်မသာ ခံစားချက်တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
ဟင်နရီက သူမကို သဘောကျနေမှန်း ဂျက်စီကာ သိပါ့မလား။
ကျွန်တော် စဉ်းစားနေတုန်းမှာပဲ ဂျက်စီကာ က ရုတ်တရက် အကြီးအကျယ် ချောင်းဆိုးလိုက်သည်။
“ချောင်းဆိုးလိုက်တာ!”
ဟွန်းဂျူး က ပြောသည်။ “နေမကောင်းဘူးဆိုရင် နားသင့်တယ်လေ။”
“ကျွန်မ အဆင်ပြေပါတယ်။”
သူမရဲ့ စကားကြောင့် ကျွန်တော် အံ့အားသင့်သွားသည်။
“နေမကောင်းဖြစ်နေတာလား။”
ဂျက်စီကာ က တောက်ပစွာ ပြုံးလိုက်သည်။
“နည်းနည်း ချောင်းဆိုးနေရုံပါပဲ။”
အခု စဉ်းစားကြည့်တော့…
သူမရဲ့ မျက်နှာက ပုံမှန်ထက် ပိုနီနေပြီး ချွေးလေးတွေ စို့နေသလိုပဲ။
ဟွန်းဂျူး က သူမနဖူးကို စမ်းကြည့်လိုက်သည်။
“ဒါ မကောင်းဘူး။ အခုချက်ချင်း အိမ်ပြန်ပြီး ဆေးရုံသွားသင့်တယ်။”
“ကျွန်မ တကယ် အဆင်ပြေပါတယ်။”
“ဒီမှာရှိတဲ့သူတွေအားလုံးကို ကူးစက်သွားရင် မင်း တာဝန်ယူမှာလား။”
“အာ…”
ဟွန်းဂျူး က ဟင်နရီကို ကြည့်ပြီး ပြောလိုက်သည်။
“ဂျက်စီကာ ကို အိမ်ပြန်လိုက်ပို့ပေးပါ။”
“နားလည်ပါပြီ။”
ဟင်နရီက အရင်ထလိုက်တော့ ဂျက်စီကာ ကလည်း မလွှဲသာမရှောင်သာ လိုက်ထလာသည်။
နှာခေါင်းကို သုတ်လိုက်ရင်း ဂျက်စီကာ က ပြောသည်။
“ကျွန်မ အရင်သွားတော့မယ်နော်။ နောက်မှ တွေ့မယ်။”
သူတို့နှစ်ယောက် ဒါရိုက်တာရုံးခန်းထဲကနေ ထွက်သွားကြသည်။
“ကျွန်တော်တို့လည်း သွားတော့မယ်၊ မမ။”
“ဂရုစိုက်ကြဦး။”
ကျွန်တော် တက်ဂျွနဲ့အတူ ထိုင်ခုံကနေ ထလိုက်သည်။
ဓာတ်လှေကားနဲ့ ဆင်းလာတုန်းမှာ တက်ဂျွက ပြောသည်။
“ကျွန်တော် ဘာသတိထားမိလဲ သိလား။”
“ဘာလဲ။”
“မင်းက Oracle နဲ့ ပတ်သက်ရင် ချက်ချင်း လုပ်ဆောင်တတ်ပေမဲ့ တခြားကိစ္စတွေကျတော့ အမြဲတမ်း တွန့်ဆုတ်နေပြီး မဆုံးဖြတ်နိုင်ဘဲ ဖြစ်နေတတ်တယ်။”
“…”
ငါ အဲဒီလို ဖြစ်နေလို့လား။
တက်ဂျွက လက်ခလောက်တီးလိုက်ပြီး ပြောသည်။
“ချစ်ရေးချစ်ရာက Oracle ကို အားကိုးရတဲ့ ကိစ္စမဟုတ်ဘူး။ မင်း ခံစားမိတဲ့ အခိုက်အတန့်အတိုင်း ရွေးချယ်ရတာမျိုး။ ဇာတ်ကောင်တစ်ယောက်ကို ကြိုက်တယ်ဆိုရင်တောင်မှ မင်း ရွေးချယ်မှု မှားသွားရင် အရာအားလုံးက တစ်ခဏချင်းမှာ ပြိုလဲသွားနိုင်တယ်။”
“မင်းက dating sim (ချစ်သူရည်းစားဂိမ်း) အကြောင်း ပြောနေတာလား။”
“မဟုတ်ဘူး၊ မင်းအကြောင်း ပြောနေတာ။”
“…ဟင်။”
တက်ဂျွက စိတ်ပျက်လက်ပျက်နဲ့ အော်ပြောလိုက်သည်။
“သွားပြီးတော့ မင်းရဲ့ အကွက်ကို ရွှေ့လိုက်စမ်းပါကွာ!”
***
ကျွန်တော် မြေအောက်ကားပါကင်ကို ဆင်းသွားခဲ့သည်။
ဟွန်းဂျူး ရဲ့ ကားက စက်နှိုးထားပြီးသား ဖြစ်နေသည်။ ဟင်နရီက ကားကို မောင်းထွက်တော့မယ့်အချိန်မှာ ကျွန်တော် ရောက်သွားတော့ ပြတင်းပေါက်ကို ချပေးသည်။
“ဘာဖြစ်လို့လဲ။”
ဂျက်စီကာ က ရှေ့ခုံမှာ ထိုင်နေသည်။ သူမ အခြေအနေက အရင်က ထင်ထားတာထက် ပိုဆိုးနေပုံရသည်။
ကားမောင်းသူနေရာမှာ ရှိနေတဲ့ ဟင်နရီကို ကျွန်တော် ပြောလိုက်သည်။
“သူ့ကို ကျွန်တော် အိမ်ပြန်လိုက်ပို့ပေးလိုက်မယ်၊ မင်းက မင်းရဲ့ အလုပ်ကိစ္စတွေကိုပဲ သွားလုပ်လိုက်တော့။”