နောက်တစ်နေ့တွင် သူသည် တစ်ဦးတည်း ပြန်လာခဲ့သည်။
သူထွက်ခွာသည့်နေ့တွင် မားအဒေါ်ကြီး၏သား မားချန်မင် သည် ဇနီးဖြစ်သူ ဟွမ်ရှောင်လျူနှင့် လေးနှစ်သားအရွယ် သူတို့၏သားလေးတို့နှင့်အတူ ပြန်ရောက်လာကြသည်။
မားဦးလေးနှင့် မားအဒေါ်ကြီးတို့မှာ ဝမ်းသာအားရ ဖြစ်သွားကြသည်။
လင်းချင်းဟယ်က မားအဒေါ်ကြီးကို တစ်ရက်ခွင့်ပေးလိုက်ပြီး ကျိုးခိုင် ကို ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင်သို့ အစားထိုးသွားရောက်ကူညီခိုင်းလိုက်သည်။
အလုပ်ဆင်းချိန်ရောက်သောအခါ လင်းချင်းဟယ်က သရေစာမုန့်ထုပ်တစ်ထုပ်ကိုင်ကာ အလည်သွားခဲ့သည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေ သူတို့သည် အိမ်နီးနားချင်းများဖြစ်ကြပြီး မားဦးလေးနှင့် မားအဒေါ်ကြီးတို့နှင့်လည်း ဆက်ဆံရေးကောင်းမွန်သဖြင့် အလည်အပတ်သွားရောက်ခြင်းက သင့်လျော်ပေသည်။
မားအဒေါ်ကြီး၏သား မားချန်မင် မှာ နူးညံ့ယဉ်ကျေးပြီး ပညာတတ်ဆန်သည်။ ကျေးလက်ဒေသတွင် ၁၀ နှစ်ကျော်ကြာ နေထိုင်ခဲ့ရသဖြင့် ငယ်ရွယ်နုပျိုသည့် လူငယ်တစ်ဦးမှ ရာသီဥတုဒဏ်ကြောင့် အနည်းငယ်ကြမ်းတမ်းလာသူတစ်ဦးအဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားခဲ့သော်လည်း သူ၏ ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့သော ပညာတတ်ဆန်သည့် ပုံစံမှာမူ ပျောက်ကွယ်မသွားပေ။
သူ့ဇနီး ဟွမ်ရှောင်လျူမှာမူ ရိုးအပြီး ရှက်တတ်ပုံပေါ်သည်။ သူမကို တစ်ချက်ကြည့်လိုက်ရုံဖြင့် အလွန်ရိုးသားပြီး အလုပ်ကြိုးစားသူတစ်ဦးဖြစ်ကြောင်း သိသာထင်ရှားလှသည်။ ကလေးနှင့်ပတ်သက်၍မူ သူက ပို၍တက်ကြွလန်းဆန်းနေသည်။ လေးနှစ်သားအရွယ်ရှိပြီဖြစ်ပြီး ဆောင်းဦးပေါက် သစ်အယ်သီးကဲ့သို့ အသားညိုညိုဖြင့်ဖြစ်ကာ ကျေးလက်ဒေသတွင် အပြင်ဘက်၌ ဆော့ကစားရင်း အချိန်ဖြုန်းလေ့ရှိကြောင်း ပြသနေသည်။ ကျိုးခိုင် နှင့် သူ့ညီအစ်ကိုများ ငယ်စဉ်ကလည်း ထိုအတိုင်းပင် ဖြစ်ကြသည်။
"လာတာ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်၊ ဒါပေမဲ့ မုန့်တွေဘာတွေ တကယ် မလိုပါဘူးကွယ်" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက မိတ်ဆက်ပေးပြီးနောက် ပြောသည်။
"ကျွန်မ တူလေးအတွက် ယူလာတာပါ။ မုန့်တစ်ထုပ်လောက်က တန်ဖိုးကြီးတာမှမဟုတ်တာ" ဟု လင်းချင်းဟယ်က ပြုံးလျက် ပြန်ပြောသည်။
"ကျွန်တော့်မိဘတွေ ဒီမှာနေကြတာကို တီချယ်လင်းက အခုလို သေချာဂရုစိုက်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ရမှာပါ" ဟု မားချန်မင် က လင်းချင်းဟယ်ကို ပြောသည်။
လင်းချင်းဟယ်က ပြုံးလိုက်သည်။ "ဂရုစိုက်တယ်ဆိုရရင်တော့ ကျွန်မတို့ကို အများကြီးကူညီပေးခဲ့ကြတာ မားဦးလေးနဲ့ မားအဒေါ်ကြီးတို့ပါပဲ။ အဲဒီအကြောင်းတွေ မပြောကြပါစို့နဲ့။ နောင်ကျရင် တစ်ယောက်ကိုတစ်ယောက် စောင့်ရှောက်ဖို့ အချိန်တွေ အများကြီး ရှိသေးတာပဲလေ။"
မားချန်မင် က အပြုံးဖြင့် ခေါင်းညိတ်ပြသည်။ ဇနီးဖြစ်သူ ဟွမ်ရှောင်လျူကမူ လူစိမ်းများကို အနည်းငယ် ကြောက်ရွံ့နေဆဲဖြစ်ကာ ရှက်ကိုးရှက်ကန်းအပြုံးဖြင့် ငြိမ်သက်စွာ ထိုင်နေပြီး စကားမပြောပေ။
မိတ်ဆက်ရင်းနှင်းကာ နှုတ်ဆက်စကားများ ပြောဆိုပြီးနောက် လင်းချင်းဟယ်သည် ၎င်းတို့မိသားစု ပြန်လည်ဆုံစည်းမှုကို မနှောင့်ယှက်မိစေရန်အတွက် မကြာမီပင် ခွင့်တောင်းထွက်လာခဲ့သည်။
"တီချယ်လင်းနဲ့ ကျိုးဘော့စ်တို့က တကယ်ကို ဇနီးမောင်နှံကောင်းတွေပါ။ ကျွန်မတို့ကို အများကြီး ကူညီပေးခဲ့ကြပြီး သူတို့ရဲ့ သားသုံးယောက်ကလည်း အရပ်ရှည်ပြီး စွမ်းဆောင်ရည်ရှိတဲ့ လူငယ်တွေချည်းပါပဲ။ တကယ်လို့ လတန်လေးသာ နောင်တစ်ချိန်မှာ အဲဒီညီအစ်ကိုတွေလို ဖြစ်လာခဲ့မယ်ဆိုရင် ကျွန်မတို့ရဲ့ ဘိုးဘေးဘီဘင်တွေကို မျက်နှာပြရဲပါပြီ" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက နောင်တွင် ပြောပြခဲ့သည်။
"အမေရာ၊ အဲဒီလို မပြောပါနဲ့။ အမေက ငယ်ပါသေးတယ်" ဟု မားချန်မင် က ပြန်ပြောသည်။
"ခရီးရှည်ကြီး လာခဲ့ရတာဆိုတော့ ပင်ပန်းနေရောပေါ့။ အဖေနဲ့အတူ ရေချိုးခန်းသွားပြီး ရေချိုးလိုက်ကြ၊ ပြီးရင် ပြန်လာပြီး အနားယူကြဦး။ မနက်ဖြန်ကျရင် အဖေနဲ့အတူ အလုပ်စသွားရမယ်" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက ညွှန်ကြားသည်။
မားဦးလေးက သူ၏သားနှင့် မြေးကို ရေချိုးခန်းသို့ ခေါ်သွားပြီး မားအဒေါ်ကြီးက ချွေးမဖြစ်သူ ဟွမ်ရှောင်လျူကို မိန်းမများဘက်သို့ ခေါ်သွားခဲ့သည်။
ရေချိုးသန့်စင်ပြီးနောက် မားအဒေါ်ကြီးက ဟွမ်ရှောင်လျူကို ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင်သို့ ခေါ်လာခဲ့သည်။ "ဒီနေရာက အမေ အလုပ်လုပ်တဲ့နေရာပဲ။ အိမ်မှာ ဘာိစ္စပဲရှိရှိ အမေ့ဆီ ဒီကိုလာလို့ရတယ်။ လမ်းက လွယ်ပါတယ်၊ ဒီလမ်းအတိုင်း တန်းသွား၊ ဘယ်ဘက်ကိုကွေ့လိုက်ရင် ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင် ရောက်ပြီ။"
"အင်း" ဟု ဟွမ်ရှောင်လျူက နှုတ်ခမ်းကို စုကာ တိုးညှឹងစွာ ရေရွတ်လိုက်သည်။ သူမတွင် ကျေးလက်ဒေသလေသံ ပြင်းထန်ဆဲဖြစ်ပြီး ထိုအချက်ကို သတိထားမိလိုက်သဖြင့် သူမ၏ မျက်နှာလေး အနည်းငယ် နီရဲသွားသည်။
မားအဒေါ်ကြီးက သူမကို ကတောက်ကဆ မလုပ်ဘဲ အိမ်သို့ ပြန်ခေါ်လာခဲ့သည်။ မကြာမီပင် မားဦးလေး၊ သူ၏သားနှင့် မြေးတို့လည်း ပြန်ရောက်လာကြသည်။ ညစာစားပြီးနောက် မိသားစုကို အခန်းထဲတွင် အနားယူစေခဲ့သည်။
နောက်တစ်နေ့ မနက်စောစောတွင် မားဦးလေးက မားချန်မင် ကို ဆိုင်သို့ခေါ်သွားပြီး လုပ်ငန်းအတွေ့အကြုံများကို လက်တွေ့ပြသပေးခဲ့သည်။ တာဝန်များကို အပြည့်အဝ မလွှဲပြောင်းပေးမီ သူ၏သားကို ရက်အနည်းငယ်မျှ လမ်းညွှန်ပြသပေးရမည်ဖြစ်သည်။
မားအဒေါ်ကြီးကမူ ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင်သို့ အလုပ်ပြန်ဆင်းခဲ့သည်။ မိသားစုဝင်များ ရောက်ရှိလာခြင်းကြောင့် လင်းချင်းဟယ်က သူမအား ယခင်နေ့က ခွင့်ပေးခဲ့သော်လည်း ယနေ့တွင်မူ အလုပ်ပြန်ဝင်နေပြီ ဖြစ်သည်။ သူမ၏သားကို သူမဘေးတွင် အမြဲရှိနေစေတော့မည်ဖြစ်ရာ မားအဒေါ်ကြီးမှာ စွမ်းအင်များနှင့် စိတ်အားထက်သန်မှုတို့ဖြင့် ပြည့်နှက်နေသည်။
သို့သော် မွန်းလွဲပိုင်းတွင် အိမ်သို့ ပြန်ရောက်လာသောအခါ သူမ၏မြေးဖြစ်သူမှာ မျက်နှာငယ်လေးဖြင့် ရှိနေသည်ကို တွေ့လိုက်ရသည်။
"ဘာဖြစ်လို့လဲ သားလေး" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက ချက်ချင်း မေးလိုက်သည်။
"အဘွား၊ သား အပြင်ထွက်ဆော့ချင်လို့၊ ဒါပေမဲ့ အမေက မထွက်ခိုင်းဘူး" ဟု မားရှောင်ဒန်က စံတော်မီ မန်ဒရင်းဘာသာစကားဖြင့် ပြောသည်။ သူက အသက်လေးနှစ်သာ ရှိသေးသော်လည်း ဒေသန္တရစကားရော မန်ဒရင်းစကားကိုပါ ပြောတတ်ကာ နောက်ဆုံးစကားကို ဖခင်ဖြစ်သူထံမှ သင်ယူခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ မိခင်ဖြစ်သူကလည်း သူတို့နှင့်အတူ လိုက်လံသင်ယူခဲ့သော်လည်း ကလေးက ချက်ချင်း တတ်မြောက်သွားခဲ့သော်လည်း သူမကမူ အခက်အခဲတွေ့ခဲ့ရသည်။
"ရှောင်ဒန်!" ဟွမ်ရှောင်လျူက သားဖြစ်သူ တိုင်တန်းနေကြောင်း သတိထားမိသဖြင့် နှုတ်ခမ်းကို တင်းတင်းစေ့ထားလိုက်သည်။
မားရှောင်ဒန်က နှုတ်ခမ်းဆူကာ ခေါင်းကို ငုံ့လိုက်သည်။
မားအဒေါ်ကြီးက ချွေးမဖြစ်သူကို ကြည့်ကာ "ကလေးတွေက ဒီအတိုင်းပါပဲ၊ တစ်နေကုန် အိမ်ထဲမှာပဲ ဘယ်လိုလုပ် ပိတ်လှောင်နေနိုင်မလဲ။ သူဆော့ချင်ရင် အောက်ကို ဆင်းဆော့ခိုင်းလိုက်ပေါ့။ မင်းက ဘေးကနေ စောင့်ကြည့်နေရင် ရပြီလေ" ဟု ပြောသည်။
ချွေးမဖြစ်သူမှာ မြို့ပေါ်သို့ ရောက်စဖြစ်သဖြင့် စိုးရိမ်ပူပန်ကာ အနေရခက်နေကြောင်း သူမ သဘာဝကျကျ နားလည်ပေသည်။
"သားရှောင်ဒန် တစ်ခုခုဖြစ်မှာ ဒါမှမဟုတ် အနိုင်ကျင့်ခံရမှာကို စိုးရိမ်လို့ပါ" ဟု ဟွမ်ရှောင်လျူက နှုတ်ခမ်းကို ကိုက်ရင်း ပြောသည်။
"ကလေးအချင်းချင်းကြားမှာ ဘယ်လို အနိုင်ကျင့်တာမျိုး ဖြစ်နိုင်မှာလဲ။ ဒီလောက်ပဲ၊ နောက်မှ သူ့ကို ငါ့နဲ့အတူ ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင် ခေါ်သွားမယ်" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက ဆုံးဖြတ်ချက်ချလိုက်သည်။
မားရှောင်ဒန်၏ မျက်လုံးများမှာ ချက်ချင်း တလက်လက် တောက်သွားသော်လည်း ဟွမ်ရှောင်လျူကမူ မဝံ့မရဲဖြစ်နေဆဲပင်။ "ဘော့စ်က အနှောင့်အယှက်ဖြစ်မယ် မထင်ဘူးလားရှင်"
"မဖြစ်ပါဘူး" မားအဒေါ်ကြီးက ကျိုးချင်းပိုင်နှင့် လင်းချင်းဟယ်တို့၏ သဘောကောင်းသည့် စရိုက်ကို ကောင်းစွာ သိရှိထားသည်။ သူမက မြေးငယ်လေးဘက်သို့ လှည့်ကာ "ငါတို့ ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင်ကို သွားမယ်၊ ဒါပေမဲ့ မင်း အల్లံမလုပ်ရဘူး၊ ဆူဆူပူပူ မလုပ်ရဘူးနားလည်လား။ နားလည်တယ်မို့လား။ တကယ်လို့ လုပ်ခဲ့ရင် နောက်တစ်ခါ ဘယ်တော့မှ ခေါ်မသွားတော့ဘူး" ဟု သတိပေးလိုက်သည်။
"နားလည်ပါတယ်! သား အဆိုးမလုပ်ပါဘူး၊ ဆူလည်းမဆူပါဘူး" ဟု မားရှောင်ဒန်က စိတ်အားထက်သန်စွာ ကတိပေးလိုက်သည်။ တစ်နေကုန် အိမ်ထဲမှာ ပိတ်လှောင်ခံထားရပြီးမှတော့ သူ ဘယ်လိုလုပ် သည်းခံနိုင်မည်နည်း။ သူက ကျေးလက်ဒေသတွင် လွတ်လွတ်လပ်လပ် ပြေးလွှားဆော့ကစားနေကျ ဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် ထိုနေ့ မွန်းလွဲလေးနာရီတွင် သူသည် အဘွားဖြစ်သူနှင့်အတူ ခေါက်ဆွဲပြုတ်ဆိုင်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
ကျိုးချင်းပိုင်က သူ့ကို မြင်သောအခါ ခေါက်ဆွဲပြုတ် ပန်းကန်လုံးငယ် တစ်လုံးကို ပြုတ်ပေးကာ ကလေးငယ်၏ လက်ထဲသို့ ထည့်ပေးလိုက်သည်။
"မလိုပါဘူး၊ မလိုပါဘူးရှင်! သူက အိမ်ထဲမှာချည်း ငြိမ်မနေချင်လို့ ခေါ်လာခဲ့တာပါ။ သူ့အတွက် ခေါက်ဆွဲတွေ အလဟဿ မဖြစ်စေပါနဲ့၊ အိမ်ပြန်ရောက်မှ သူစားလိမ့်မယ်" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက အမြန် ငြင်းဆန်သည်။
"ခေါက်ဆွဲနည်းနည်းပါးပါးက ဘာမှ မဖြစ်ပါဘူး" ဟု ကျိုးချင်းပိုင်က ပေါ့ပေါ့ပါးပါး ပြောသည်။
မားရှောင်ဒန်က ထိုဦးလေးဖြစ်သူကို မျက်နှာပိုးသတ်ကာ ပြုံးပြလိုက်သည်။ အဘွားဖြစ်သူက ထပ်မံ မငြင်းတော့သည်ကို မြင်သောအခါ သူကဇွန်းကို ယူကာ အရသာရှိလှသော ခေါက်ဆွဲပြုတ်များကို စတင် စားသုံးတော့သည်။
စားပြီးသွားသောအခါ သူသည် အဘွားဖြစ်သူ၏ဘေးတွင် တိတ်တဆိတ် ထိုင်နေပြီး ကျေးလက်ဒေသမှ ယူလာခဲ့သော ဖခင်ဖြစ်သူ၏ အဖိုးတန်လက်ဆောင်ဖြစ်သည့် ဖန်ဂေါ်လီလုံးသုံးလုံးဖြင့် ငြိမ်ငြိမ်လေး ဆော့ကစားနေသည်။
ကျိုးကွေ့လိုင်က စာသင်ချိန်ပြီးနောက် ထိုအချိန်တွင် အမှတ်မထင် ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။ ထိုမြင်ကွင်းကို သဘောကျသွားကာ အနားသို့ တိုးလာပြီး "မင်း ပစ်တာ လုံးဝ လွဲနေတာပဲ။ ဒီလိုမျိုး ညှပ်ပြီး ပစ်ရတယ်လေ" ဟု ပြောလိုက်သည်။
သူက နမူနာပြကာ ပစ်ပြလိုက်ရာ ပစ်မှတ်ကို အတည့်ပင် ထိမှန်သွားသည်။ မားရှောင်ဒန်က သူ့ကို အံ့သြတကြီးဖြင့် ကြယ်စင်လေးများ တလက်လက် တောက်နေသော မျက်လုံးများဖြင့် မော့ကြည့်လိုက်သည်။ အဲဒီလောက် ဝေးတဲ့နေရာကနေ ပစ်တာတောင် ထိတာပဲ! အရမ်းတော်တာပဲ!
"ဘာမှ မဟုတ်ပါဘူး။ ငါတို့ရွာတုန်းကဆိုရင် ဂေါ်လီဆော့တဲ့နေရာမှာ ငါ့ထက် တော်တဲ့သူ မရှိဘူး" ဟု ကျိုးကွေ့လိုင်က ကြွားဝါလိုက်ပြီးမှ မားအဒေါ်ကြီးဘက်သို့ လှည့်လိုက်သည်။ "အဘွားမား၊ ဒီကောင်လေးက အဘွားရဲ့ မြေးလား။ ဘယ်လိုခေါ်လဲ"
"ဟုတ်တယ်၊ သူ့ရဲ့ နာမည်ပြောင်က မားရှောင်ဒန်၊ တရားဝင်နာမည်ကတော့ မားယုလင်လို့ ခေါ်တယ်" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားသော အပြုံးဖြင့် ဖြေကြားသည်။
"ဒီလောက် ထက်မြက်တဲ့ ကလေးဆိုတော့ နောင်တစ်ချိန်ကျရင် လူရာဝင်မှာ သေချာပါတယ်" ဟု ကျိုးကွေ့လိုင်က ချီးကျူးလိုက်သည်။
မားအဒေါ်ကြီး၏ အပြုံးမှာ ပို၍ပင် ကျယ်ပြန့်သွားသည်။ "သူက အల్లံကြောင်တဲ့ မြောက်ပေါက်စလေးပါပဲ။ တစ်နေကုန် အိမ်ထဲမှာ ငြိမ်ငြိမ်မနေနိုင်လို့သာ ငါ ဆွဲထုတ်လာခဲ့ရတာ"
"ဘယ်လိုလုပ် ငြိမ်နေနိုင်မလဲဗျာ။ တစ်နေကုန် အိမ်ထဲမှာ လုပ်စရာ ပျော်စရာမှ မရှိတာ၊ ကလေးတွေက အပြင်ထွက်ပြီး ဆော့ရမယ်လေ။ အိမ်ထဲမှာချည်း ပိတ်လှောင်နေရင် လူတွေ တုံးသွားတတ်တယ်" ဟု ကျိုးကွေ့လိုင်က ပညာပါပါ ပြောဆိုလိုက်ပြီးနောက် မားရှောင်ဒန်ကို ငုံ့ကြည့်လိုက်သည်။ "ရှောင်ဒန်၊ ဗိုက်ဆာနေပြီလား။ ခေါက်ဆွဲပြုတ် ထပ်စားချင်သေးလား"
"သူ စားပြီးပြီလေ! တကယ် စားပြီးပြီ!" ဟု မားအဒေါ်ကြီးက လက်ကို ခါယမ်းကာ ထပ်ခါတလဲလဲ ပြောသည်။
"သား ထပ်စားလို့ရသေးတယ်" ဟု မားရှောင်ဒန်က သူ့ဝမ်းဗိုက်ကို ပုတ်ရင်း ဝင်ပြောလိုက်သည်။
"ဒါဆိုရင် ဦးလေး ခေါက်ဆွဲနှစ်ဇွန်းလောက် ထပ်ပြုတ်ပေးမယ်လေ" ဟု ကျိုးကွေ့လိုင်က ရယ်ကျဲကျဲဖြင့် ပြောလိုက်သည်။ ကိုယ်ကာယပညာသင်ချိန်တွင် ဘောလုံးကြမ်းကြမ်းတမ်းတမ်း ဆော့ကစားခဲ့ရသဖြင့် သူကိုယ်တိုင်လည်း ဗိုက်အလွန်ဆာနေပြီဖြစ်သည်။ ခေါက်ဆွဲအသစ်တစ်အိုး ပြုတ်ပြီးနောက် ဇွန်းတစ်လက်ကို ကောက်ကိုင်ကာ ပန်းကန်ထဲသို့ ထည့်ပေးလိုက်သည်။ "စားလိုက်ဦး၊ ပြီးသွားရင် ထပ်ထည့်ပေးမယ်"