အသက်အရွယ်ကြီးရင့်နေပြီဖြစ်သော ဖိနှိပ်ခံရသည့် အမျိုးသမီးကြီးများ (Comfort Women) သည် အဝတ်အစားများကို သပ်ရပ်စွာ ဝတ်ဆင်ထားကြပြီး ကန်ဂျင်ဟူး၊ အယ်လီနှင့် သတင်းထောက်များကို ကြိုဆိုနေကြသည်။
“အို... စီအီးအို ကန်ဂျင်ဟူး၊ ရောက်လာပြီလားကွယ်”
“နောက်ပိုင်းမှာ ဝမ်းသာစရာ သိပ်မရှိခဲ့ပေမဲ့ စီအီးအိုကန်ကို မြင်လိုက်ရတော့မှပဲ ကျွန်မတို့ ပြုံးနိုင်တော့တယ်”
“ဟိုတစ်နေ့က အိုကာမိုတိုကို ကန်ဂျင်ဟူး မောင်းထုတ်သွားတာကို မြင်လိုက်ရတော့ စိတ်ထဲမှာ အရမ်းကို ပေါ့ပါးလန်းဆန်းသွားတာပဲ”
“အရင်ကတော့ သေရမယ့်နေ့ကိုပဲ ထိုင်စောင့်နေခဲ့တာပါ၊ အခုတော့ တစ်ခုခုတော့ မျှော်လင့်ချက် ရှိလာသလိုပဲ”
ကန်ဂျင်ဟူး သည် အဖွားအိုတစ်ဦးချင်းစီထံ သွားရောက်၍ နှုတ်ဆက်သည်။
“ကျေးဇူးပြုပြီး ကျွန်တော့်ကို ဂျင်ဟူး လို့ပဲ ခေါ်ပေးကြပါ။ ဒီနေရာမှာတော့ ကျွန်တော်က ကုမ္ပဏီရဲ့ စီအီးအို မဟုတ်ပါဘူး”
မျှဝေခြင်းအိမ် (House of Sharing) တွင် စေတနာ့ဝန်ထမ်းများစွာ ရှိနှင့်ပြီးဖြစ်ကာ သူတို့ထဲတွင် ဂျပန်လူမျိုးများလည်း ပါဝင်နေသည်။ မနက်ခင်းတွင် ကန်ဂျင်ဟူး နှင့် အယ်လီတို့သည် စေတနာ့ဝန်ထမ်းများနှင့်အတူ သန့်ရှင်းရေးလုပ်ပြီး မျှဝေခြင်းအိမ်ကို လှည့်လည်ကြည့်ရှုကြသည်။
နေ့လယ်စာ စားပြီးနောက်တွင်မူ သက်သေထွက်ဆိုခြင်းများ စတင်တော့သည်။
အဖွားအိုများသည် ထိုခေတ်အခါက ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ဖြစ်ရပ်များကို ပြန်ပြောင်းပြောပြကြသည်။
“ဟမ်ဂျောင်ပြည်နယ်ကနေ အခေါ်ခံရတာ ကျွန်မတစ်ယောက်တည်း မဟုတ်ဘူး။ ကျွန်မရွာကနေ ကျွန်မအပါအဝင် ခြောက်ယောက် ခေါ်သွားခံရတာ။ သူတို့ထဲမှာ ၁၂ နှစ်အရွယ် ကလေးမလေးတစ်ယောက်လည်း ပါတယ်လေ။ ရောက်တဲ့အခါ ဂျပန်အရာရှိတစ်ယောက်က ‘ဒီအချိန်ကစပြီး ဂျပန်အင်ပါယာကြီးအတွက် ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ပေးဆပ်ပြီး လိင်ကျွန်တွေအဖြစ် နေကြမလား’ လို့ မေးတယ်”
သူမ၏ အသံမှာ တည်ငြိမ်နေသည်။ အချိန်ကာလများက ဒေါသနှင့် ဝမ်းနည်းမှုတို့ကို ဆေးကြောပေးလိုက်သကဲ့သို့ပင်။ သို့သော် သူမပြောပြသည့် အကြောင်းအရာများမှာမူ မည်သို့မျှ တည်ငြိမ်နိုင်စရာ မရှိပေ။
အယ်လီသည် ပါးစပ်ကို လက်ဖြင့်ပိတ်ကာ မျက်ရည်များ ကျလာသည်။ ကန်ဂျင်ဟူး သည် တည်ငြိမ်သော အမူအရာကို ထိန်းထားရန် အတတ်နိုင်ဆုံး ကြိုးစားသော်လည်း မျက်လုံးများ နီရဲလာပြီး နှုတ်ခမ်းထောင့်များ တုန်ရီနေသည်ကို မတားဆီးနိုင်ခဲ့ပေ။
ရောက်ရှိနေသော နိုင်ငံခြားသတင်းထောက်များလည်း ထိတ်လန့်မှုကို မဖုံးကွယ်နိုင်ကြပေ။ သူတို့သည် သတင်းရေးသားရန် ရောက်ရှိလာခြင်းဖြစ်၍ အဖွားအိုများ ခံစားခဲ့ရသည်များကို ကြိုတင်လေ့လာထားပြီး ဖြစ်သည်။
သို့သော်လည်း သူတို့ကိုယ်တိုင် ကြားလိုက်ရသည့် ပထမလက်စွဲ ပုံပြင်များမှာ ပို၍ပင် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်နေသည်။ လူသားတစ်ဦးက အခြားလူသားတစ်ဦးအပေါ် ဤသို့ပြုလုပ်ခဲ့သည်ကို ယုံကြည်ရန်ပင် ခက်ခဲလှသည်။
အဖွားအိုတစ်ဦးက သူမ၏ ပေါင်ပေါ်ရှိ ဓားရာကို ပြသရင်း ဂျပန်စစ်သားတစ်ဦးက ခြေထောက်ကို မဖြဲပေးသဖြင့် ဓားဖြင့် ထိုးခဲ့ကြောင်း ပြောပြလိုက်သည့်အခါ BBC သတင်းထောက်တစ်ဦးမှာ အော်ဟစ်ပြီး သတိလစ်သွားခဲ့သည်။
တစ်ဝက်တစ်ပျက် သက်သေထွက်ဆိုမှုများ ပြီးဆုံးသွားသည့်အခါ ကန်ဂျင်ဟူး သည် အဖွားအိုများ၏ လက်ကို တင်းတင်းဆုပ်ကိုင်၍ ပြောလိုက်သည်။
“ဒီနေ့ သူတို့ရဲ့ အဖြစ်အပျက်တွေကို မျှဝေပေးခဲ့တဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ဂျပန်ဘက်က ဒါကို ကြားသိသွားရင် သူတို့ဘက်က တောင်းပန်မှုတွေ၊ လျော်ကြေးပေးမှုတွေအတွက် တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားလာလိမ့်မယ်လို့ ကျွန်တော် ယုံကြည်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် အဲဒီအချိန်အထိ အသက်ရှင်ပေးကြပါဦး”
***
ကန်ဂျင်ဟူး နှင့် ဖိနှိပ်ခံ အမျိုးသမီးကြီးများ တွေ့ဆုံမှုသည် မျှော်လင့်ထားသည့်အတိုင်းပင် နိုင်ငံတကာ အရေးကိစ္စတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။
Time မဂ္ဂဇင်းတွင် ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးများနှင့် အတင်းအဓမ္မ လုပ်အားပေးခိုင်းစေခြင်း ခံခဲ့ရသူများ၏ အင်တာဗျူးများပါဝင်သည့် အထူးဆောင်းပါးကို ဖော်ပြခဲ့ပြီး အခြားနိုင်ငံခြား မီဒီယာများကလည်း ၎င်းကို အာရုံစိုက်လာကြသည်။
ဂျပန်တို့သည် ကိုလိုနီခေတ်နှင့် စစ်ပွဲများအတွင်း ရာဇဝတ်မှုများစွာကို ကျူးလွန်ခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုအထဲတွင် ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးကိစ္စမှာ သူတို့အတွက် အားနည်းချက် (Achilles' heel) တစ်ခုကဲ့သို့ ဖြစ်နေသည်။
၎င်းသည် အမျိုးသမီးများကို ပစ်မှတ်ထားသည့် လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်သော ရာဇဝတ်မှုဖြစ်ပြီး၊ သားကောင်များမှာလည်း အသက်ရှင်လျက် ရှိနေကာ ဓာတ်ပုံများနှင့် စာရွက်စာတမ်း အထောက်အထားများလည်း ရှိနေသည်။
သက်သေခံချက်များနှင့် အထောက်အထားများမှာ ခိုင်လုံလွန်းသောကြောင့် ဂျပန်တို့အနေဖြင့် ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးများ ရှိခဲ့သည်ဆိုသည့် အချက်ကိုပင် ငြင်းဆို၍ မရတော့ဘဲ၊ နိုင်ငံတော်အဆင့် ပါဝင်ပတ်သက်မှု သို့မဟုတ် အတင်းအဓမ္မ စုဆောင်းမှုမျိုး မရှိခဲ့ကြောင်းသာ တုံ့ပြန်နေသည်။
ဤကိစ္စရပ်မျိုး နိုင်ငံတကာ အကြောင်းအရာတစ်ခု ဖြစ်လာတိုင်း ဂျပန်တို့သည် ၎င်းတို့၏ ကြီးမားလှသော စီးပွားရေးအင်အားကို အသုံးပြုကာ ထိုကိစ္စကို ဖိနှိပ်ရန် အင်တိုက်အားတိုက် လော်ဘီလုပ်လေ့ရှိသည်။
ဥပမာတစ်ခုမှာ တောင်ကိုရီးယားနှင့် တရုတ်အပါအဝင် နိုင်ငံရှစ်နိုင်ငံမှ အရပ်ဘက်အဖွဲ့အစည်းများက ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးများ၏ မှတ်တမ်းများကို UNESCO တွင် စာရင်းသွင်းရန် လျှောက်ထားသည့်အခါ ဂျပန်တို့သည် ၎င်းတို့၏ ငွေကြေးထောက်ပံ့မှုကို ရပ်ဆိုင်းသည်အထိ ခြိမ်းခြောက်ပြီး ပိတ်ပင်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
အနည်းဆုံးတော့ သားကောင်များ အသက်ရှင်နေချိန်တွင် ဤအချက်အလက်ကို မြေမြှုပ်ထားရမည်ဟု သူတို့ တွေးထားကြသည်။ သားကောင်များ အားလုံး ကွယ်လွန်သွားပြီဆိုလျှင် တောင်းပန်မှုနှင့် လျော်ကြေးပေးမှု တောင်းဆိုချက်များမှာလည်း အားနည်းသွားလိမ့်မည်။
နောက်ဆုံးတော့လည်း သေသွားသူတွေက စကားမပြောနိုင်တော့ဘူး မဟုတ်လား။
သို့သော် ကန်ဂျင်ဟူး ဝင်ရောက်လာသည့်အခါတွင်မူ အခြေအနေမှာ ထိန်းမနိုင်သိမ်းမရ ဖြစ်လာတော့သည်။
နိုင်ငံတကာ မီဒီယာများတွင် ခေါင်းကြီးပိုင်းသတင်းများအဖြစ် ဖော်ပြနေသော်လည်း ဂျပန်မီဒီယာများကမူ ၎င်းကို အနည်းငယ်သာ ဖော်ပြကြသည်။
သို့သော်လည်း မည်မျှပင် ဖုံးကွယ်ရန် ကြိုးစားစေကာမူ နိုင်ငံတကာတွင် ခေါင်းကြီးပိုင်း သတင်းဖြစ်နေသည့်အရာကို ဂျပန်တွင် မသိရှိဘဲ နေမည်မဟုတ်ပေ။
ဆောင်းပါးများကို ဖတ်ရှုမိသည့် ဂျပန်လူမျိုးများမှာ အလွန်ပင် ထိတ်လန့်သွားကြသည်။
- ငါတို့နိုင်ငံက ဒီလို ရာဇဝတ်မှုမျိုး ကျူးလွန်ခဲ့တာလား။ - ဂျပန်လူမျိုးတစ်ယောက်အနေနဲ့ ကျွန်တော် စိတ်ရင်းနဲ့ တောင်းပန်ပါတယ်။ ဘယ်လောက်ပဲ တောင်းပန်တောင်းပန် သူတို့ရဲ့ နာကျင်မှုတွေက ပျောက်ကွယ်သွားမှာ မဟုတ်ပေမဲ့လည်း ကျွန်တော် တောင်းပန်ပါတယ်။ - ဒါက ဂျပန်လူမျိုးအများစု မသိခဲ့ရတဲ့ အချက်အလက်ပဲ။ အခုလို သိခွင့်ရအောင် လုပ်ပေးတဲ့အတွက် ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ ကျွန်တော် ဒါကို မေ့မှာမဟုတ်သလို ကျွန်တော့်ပတ်ဝန်းကျင်က လူတွေကိုလည်း ပြောပြသွားမှာပါ။ - အရမ်းကို ရှက်ဖို့ကောင်းပြီး စိတ်မကောင်းစရာပဲ။ ဒီလိုဖြစ်ပြီးနောက်မှာ ဂျပန်က ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံလို့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ခေါ်နိုင်ဦးမှာလား။
လက်ယာစွန်းဝါဒီများ၏ တုံ့ပြန်မှုမှာလည်း ပြင်းထန်သည်။
- အကုန်လုံးက လိမ်ညာတာ! အချက်အလက်တွေက လုပ်ကြံထားတာ! ဂျိုဆွန်းဂျင်းတွေရဲ့ လိမ်ညာမှုတွေကို ယုံကြည်လို့ မဖြစ်ဘူး! - သူတို့ကို အတင်းအဓမ္မ ခေါ်သွားတာ မဟုတ်ဘူး၊ သူတို့ကိုယ်တိုင် ပိုက်ဆံရှာဖို့ ကိုယ်ခန္ဓာကို ရောင်းစားဖို့ လာခဲ့ကြတာ။ - ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးတွေရဲ့ ဝင်ငွေက စစ်သားတွေထက် ဆယ်ဆလောက် ပိုများတယ်။ - ဒါတွေက ဆယ်စုနှစ်တွေကတည်းက ပြီးသွားပြီ! ရာဇဝတ်မှု ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့သူတွေက အကုန်သေကုန်ပြီ၊ ဘာလို့ ငါတို့ကို တောင်းပန်ခိုင်းနေတာလဲ။ - ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီး သဘောတူညီချက်နဲ့ အကုန်ပြီးသွားပြီလေ! - ငါတို့ ပိုက်ဆံပေးပြီးပြီလေ! ပိုက်ဆံပေးပြီးပြီပဲ၊ နောက်ထပ် ဘာလိုချင်သေးတာလဲ။ - ဂျပန်လောက် လျော်ကြေးပေးတဲ့ နောက်ထပ် ဘယ်အင်အားကြီးနိုင်ငံ ရှိသေးလို့လဲ။
ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီဝင်တစ်ဦးက ဂျပန်ပါလီမန်တွင် ဤကိစ္စကို မေးမြန်းသည့်အခါ ဝန်ကြီးချုပ် အိုကာဇာကီက ဤသို့ ပြောသည်။
“ဒါက ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီး သဘောတူညီချက်နဲ့ ပြီးဆုံးသွားခဲ့တဲ့ ကိစ္စပါ။ တောင်ကိုရီးယားအနေနဲ့ နိုင်ငံအချင်းချင်း ပေးထားတဲ့ ကတိကို လိုက်နာရမယ်။ နောက်ထပ် တောင်းပန်ဖို့ တောင်းဆိုတာက မတရားဘူး”
ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးကိစ္စ ပေါ်လာတိုင်း သူ ပြောနေကျ စကားမျိုးပင် ဖြစ်သည်။
“ဝန်ကြီးချုပ် ပြောတာ မှန်တယ်ဆိုရင်တောင် အဲဒါက ဂျပန်နဲ့ တောင်ကိုရီးယားကြားက သဘောတူညီချက်လေ၊ မြောက်ကိုရီးယားနဲ့ မဟုတ်ဘူး မဟုတ်လား။ ဂျပန်အနေနဲ့ မြောက်ကိုရီးယားနဲ့ ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးကိစ္စ အပါအဝင် အားလုံးကို အစကနေ ပြန်ညှိနှိုင်းရလိမ့်မယ်။ အစိုးရရဲ့ အစီအစဉ်က ဘာလဲ”
ဂျပန်နိုင်ငံရေးလောကတွင် ရှုပ်ထွေးနေစဉ် တောင်ကိုရီးယားနိုင်ငံရေးလောကမှာလည်း ဆူညံနေသည်။
လွတ်လပ်သော ပြည်သူ့ပါတီ (Freedom People's Party) သည် မြောက်-တောင် ကိုရီးယား စီးပွားရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို အပြုသဘောမဆောင်ဘဲ ပြည်သူ့သဘောထားကို စုစည်းရန် အာရုံစိုက်နေသည်။ သို့သော် မြောက်ကိုရီးယား-ဂျပန် လျော်ကြေးညှိနှိုင်းမှုတွင် ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးကိစ္စမှာ အငြင်းပွားဖွယ်ရာအဖြစ် ပေါ်ပေါက်လာသည့်အခါ မီးပွားများမှာ သူတို့ဆီသို့ ရုတ်တရက် ရောက်ရှိလာတော့သည်။
ယခင်အစိုးရလက်ထက်တွင် အလျင်စလို ပြုလုပ်ခဲ့သော ဂျပန်-ကိုရီးယား ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီး သဘောတူညီချက်နှင့် ပတ်သက်၍ ဝေဖန်မှုများမှာ တစ်ဖန် ပြန်လည် ထွက်ပေါ်လာသည်။
ကိုယ်စားလှယ် ယွန်းနာယောင်းက မတရားသဖြင့် ခံစားနေရသကဲ့သို့ ပြောသည်။
“ကိုရီးယား-ဂျပန် ဆက်ဆံရေး ပိုမိုဆိုးရွားလာတာက မနှစ်မြို့ဖွယ်ရာပါပဲ။ အတိတ်က အမှားအမှန်တွေကိုပဲ တူးဆွနေမယ့်အစား အနာဂတ်ကို ဦးတည်သွားရမယ့် အချိန်ပါ။ မြောက်ကိုရီးယားလိုလားတဲ့ စိတ်ဓာတ်တွေနဲ့ ပြည့်နှက်နေတဲ့ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူဦးဆောင်တဲ့ သံတမန်ရေးက ကျွန်တော်တို့ရဲ့ လက်ရှိ သံတမန်ရေးကို ဂျပန်ဆန့်ကျင်ရေးဘက်ကို ဆွဲခေါ်နေတယ်။ နောက်ဆုံးတော့ အဲဒီဒဏ်ကို ကျွန်တော်တို့ ပြည်သူတွေပဲ ခံရလိမ့်မယ်။ နိုင်ငံရေးသမားတွေအနေနဲ့ ဂျပန်ဆန့်ကျင်ရေး စိတ်ခံစားချက်တွေကို နိုင်ငံရေးအရ အမြတ်ထုတ်နေတာ ဟုတ်မဟုတ် ငြိမ်ငြိမ်လေး ပြန်သုံးသပ်သင့်တဲ့ အချိန်ရောက်ပြီ”
ဤစကားမှာ တောင်ကိုရီးယားတွင် ပြင်းထန်သော တုံ့ပြန်မှုများ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သော်လည်း ဂျပန်ရှိ လက်ယာစွန်းဝါဒီများနှင့် ကိုရီးယားဆန့်ကျင်ရေးသမားများထံမှမူ ချီးကျူးမှုကို ရရှိခဲ့သည်။
နိုင်ငံတကာအများပြည်သူ၏ သဘောထားမှာ ဂျပန်ကို ဆန့်ကျင်သည့်ဘက်သို့ ရှင်းရှင်းလင်းလင်းပင် ဦးတည်လာခဲ့သည်။
ဂျပန်နိုင်ငံရေးလောကမှာလည်း တုံ့ပြန်ရန်နည်းလမ်းများကို ရှာဖွေရင်း အလုပ်များနေကြသော်လည်း သင့်လျော်သည့်နည်းလမ်းတစ်ခုကို ရှာတွေ့ရန်မှာ ခက်ခဲနေသည်။
ယခင်က သမိုင်းဝင်ကိစ္စရပ်များ သို့မဟုတ် ဒိုခိုဒို (Dokdo) ကျွန်းကိစ္စများတွင် တောင်ကိုရီးယားအနေဖြင့် ဂျပန်ကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် မတုံ့ပြန်နိုင်ခဲ့သည့် အကြောင်းရင်းမှာ နှစ်နိုင်ငံကြား ပဋိပက္ခများ ကြီးထွားလာပါက တောင်ကိုရီးယားသည် ဂျပန်ထက် ပိုမိုနစ်နာနိုင်ဖွယ်ရှိသောကြောင့် ဖြစ်သည်။ သို့သော် ကန်ဂျင်ဟူး ပေါ်ပေါက်လာပြီးနောက်ပိုင်းတွင်မူ အခြေအနေမှာ သိသိသာသာ ပြောင်းလဲသွားခဲ့သည်။
ဂျပန်ဆန်းသစ်တီထွင်မှုပါတီ (Japan Innovation Party) မှ လွှတ်တော်အမတ်တစ်ဦးက အစိုးရအနေဖြင့် ပြင်းထန်စွာ တုံ့ပြန်ရန် တောင်းဆိုလိုက်သည်။
“ကျွန်တော်တို့ တောင်ကိုရီးယားကို ကုန်ပစ္စည်းအားလုံးအပေါ် ပြင်းထန်တဲ့ ကုန်သွယ်မှုပိတ်ပင်ရေးတွေ ချမှတ်ရမယ်!”
၎င်းမှာ လက်တွေ့မကျသည့် အကြံပြုချက်တစ်ခုသာ ဖြစ်သည်။
အကယ်၍ ဂျပန်တို့က ကုန်ကြမ်းများနှင့် စက်ပစ္စည်းအစိတ်အပိုင်းများ တင်ပို့မှုကို ပိတ်ပင်မည်ဟု ထပ်မံခြိမ်းခြောက်လာပါက OTK ကုမ္ပဏီကလည်း တူညီစွာ တုံ့ပြန်သွားမည်သာ ဖြစ်သည်။
နစ်နာမှုများကို လက်ခံပြီး ထိုအစီအစဉ်အတိုင်း ဆက်လုပ်သွားမည်ဆိုလျှင်ပင် ယခင်ကကဲ့သို့ ထိရောက်မှု ရှိတော့မည် မဟုတ်ပေ။
အစပိုင်းတွင် ဂျပန်ကုမ္ပဏီများသည် တောင်ကိုရီးယားကုမ္ပဏီများအပေါ် ကုန်ကြမ်းနှင့် အစိတ်အပိုင်းကဏ္ဍတွင် ချုပ်ကိုင်ထားနိုင်ခဲ့ခြင်းမှာ နိုင်ငံရေးအခြေအနေ မည်သို့ပင်ရှိစေကာမူ တောင်ကိုရီးယားနှင့် ဂျပန်တို့သည် စီးပွားရေးအရ မိတ်ဖက်များဖြစ်သည်ဟူသော ယုံကြည်ချက်ကြောင့် ဖြစ်သည်။
သို့သော် ဂျပန်တို့သည် နိုင်ငံရေးအခြေအနေပေါ် မူတည်ပြီး စီးပွားရေးကို လက်နက်တစ်ခုအဖြစ် အသုံးပြုနိုင်ကြောင်း ပြသခဲ့ပြီး ဖြစ်သည်။
ထိုသို့ ထပ်မံဖြစ်ပွားမည်မဟုတ်ကြောင်း အာမခံချက်မရှိသည့်အတွက် OTK ကုမ္ပဏီ ဦးဆောင်သော တောင်ကိုရီးယားကုမ္ပဏီများသည် ဂျပန်ကို မှီခိုနေရသည့် ကုန်ကြမ်းနှင့် အစိတ်အပိုင်းများအတွက် တင်သွင်းသည့်ရင်းမြစ်များကို ဥရောပ၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု နှင့် အခြားနေရာများသို့ ပြောင်းလဲခဲ့ကြသည်။ တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ကုမ္ပဏီကြီးများသည် အသေးစားနှင့် အလတ်စား လုပ်ငန်းများကို ပံ့ပိုးကူညီကာ ပြည်တွင်း၌ ကုန်ကြမ်းနှင့် အစိတ်အပိုင်းထုတ်လုပ်သည့် ကုမ္ပဏီများကို စတင်ပျိုးထောင်ပေးခဲ့သည်။
အမှန်စင်စစ် တောင်ကိုရီးယားအပေါ် ချမှတ်ထားသော ကုန်သွယ်မှုပိတ်ပင်ရေးများ ရုပ်သိမ်းပြီးနောက်ပိုင်းတွင်ပင် တစ်ချိန်က လျော့ကျသွားခဲ့သည့် ပို့ကုန်များမှာ ပြန်လည်ဦးမော့လာခြင်း မရှိပေ။ နောက်ဆုံးသုံးလပတ်အတွင်း တောင်ကိုရီးယားသို့ တင်ပို့မှုမှာ တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် ၃၀ ရာခိုင်နှုန်းအထိ အံ့အားသင့်ဖွယ် လျော့ကျသွားခဲ့သည်။
ဂျပန်ကုမ္ပဏီများ၏ ရှုထောင့်မှကြည့်လျှင်မူ နားလည်ရခက်လှသည်။ အစိုးရက ရောင်းချရန် ခေါင်းမာစွာ ငြင်းဆန်ခဲ့ခြင်းကြောင့် သူတို့ထံမှ ပုံမှန်ဝယ်ယူနေသည့် အဓိကဖောက်သည်ကြီးတစ်ဦးကို လက်လွတ်ဆုံးရှုံးသွားခဲ့ရသည် မဟုတ်ပါလား။
ပြဿနာမှာ ထိုမျှနှင့် မပြီးဆုံးပေ။
အခြားနိုင်ငံများမှာလည်း ဂျပန်၏ ကုန်ကြမ်းများနှင့် အစိတ်အပိုင်းများကို မှီခိုနေကြရသည်။ ထိုနိုင်ငံများမှာလည်း တောင်ကိုရီးယားနှင့် ဂျပန်ကြားမှ ကုန်သွယ်ရေးအငြင်းပွားမှုကို ကြည့်ရှုရင်း ဂျပန်ကို မှီခိုနေရခြင်းမှာ မည်မျှအန္တရာယ်ရှိကြောင်းကို အသစ်တစ်ဖန် ပြန်လည်သဘောပေါက်လာကြသည်။
နိုင်ငံအများအပြားသည် ဂျပန်နှင့် ကုန်သွယ်မှုကို လျှော့ချပြီး တောင်ကိုရီးယားနှင့် ကုန်သွယ်မှုကို တိုးမြှင့်လာကြသည်။
အမှန်မှာ ဤရလဒ်သည် ကုန်သွယ်မှုပိတ်ပင်ရေးများ စတင်ချမှတ်လိုက်သည့်အချိန်ကတည်းက ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သည့်အရာ ဖြစ်သည်။ တောင်ကိုရီးယားက အရှုံးပေးလိုက်ပြီး ဂျပန်က အနိုင်ရခဲ့သည့်တိုင်အောင် ရလဒ်မှာ အတူတူပင် ဖြစ်နေလိမ့်မည်။
သူတို့သည် ဘာတစ်ခုမှ မရလိုက်သည့်အပြင် ကိုယ့်ခြေထောက်ကို ပြန်ခုတ်မိသလို ဖြစ်သွားခဲ့ရသည်။
အကယ်၍ ထိုသို့သော လုပ်ရပ်မျိုးကို ထပ်လုပ်ဦးမည်ဆိုပါက ဂျပန်စီးပွားရေးမှာ လုံးဝပျက်စီးသွားနိုင်သည့် အန္တရာယ်ရှိနေသည်။
“ကျွန်တော်တို့ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု ကို ကြားဝင်ညှိနှိုင်းပေးဖို့ တောင်းဆိုရမယ်။ ဂျပန်-ကိုရီးယား ဆက်ဆံရေး ပျက်စီးလာတာဟာ အမေရိကန်ရဲ့ လုံခြုံရေးအတွက် ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း သူတို့ကို တက်တက်ကြွကြွ အသိပေးရမယ်။”
အမေရိကန်၏ အရေးအပါဆုံး အာရှမိတ်ဖက်မှာလည်း တောင်ကိုရီးယားမဟုတ်ဘဲ ဂျပန်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့်ပင် ယခင်က နှစ်နိုင်ငံကြား အငြင်းပွားမှုများတွင် အမေရိကန်သည် ဂျပန်ဘက်မှ သွယ်ဝိုက်၍ ရပ်တည်ပေးခဲ့သည်။ ယခင်အစိုးရလက်ထက်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည့် ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီး သဘောတူညီချက်မှာလည်း အမေရိကန်၏ သြဇာလွှမ်းမိုးမှုကြောင့် အဓိကဖြစ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
သို့သော် ယခုအခါတွင်မူ တောင်ကိုရီးယားမှာ အမေရိကန်၏ မိတ်ဖက်အဖြစ် ဂျပန်နှင့် တန်းတူအဆင့်သို့ မြှင့်တင်ခံထားရပြီး အမေရိကန်တို့မှာလည်း ဂျပန်ဘက်မှ မရပ်တည်တော့ပေ။
အမှန်တကယ်တွင် သူတို့သည် ဝါရှင်တန်တွင် ငွေကြေးအမြောက်အမြားသုံးကာ လော်ဘီလုပ်နေဆဲဖြစ်သော်လည်း ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီဝင်များဖြစ်စေ၊ ရီပတ်ဘလစ်ကန်ပါတီဝင်များဖြစ်စေ တစ်စုံတစ်ရာ တုံ့ပြန်ခြင်း မရှိပေ။
ဝန်ကြီးချုပ် အိုကာဇာကီသည် အခက်အခဲကို ကျော်လွှားရန်အတွက် မြောက်ကိုရီးယားသို့ သွားရောက်ရန်နှင့် ဂျပန်-မြောက်ကိုရီးယား ထိပ်သီးအစည်းအဝေး ကျင်းပရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ သို့သော် မြောက်ကိုရီးယားက ထိုတောင်းဆိုချက်ကို အလေးမထားဘဲ လျစ်လျူရှုကာ ကိုရီးယားဗဟိုရုပ်သံမှတစ်ဆင့် ရှုတ်ချကြောင်း ကြေညာချက်ကို ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။
“မောက်မာတဲ့ အိုကာဇာကီအုပ်စုဟာ လိင်ကျွန်ပြုမှုဆိုင်ရာ လူသားမျိုးနွယ်အပေါ် ကျူးလွန်တဲ့ အကြီးမားဆုံး ရာဇဝတ်မှုကို ဖုံးကွယ်ဖို့အတွက် အဓိပ္ပာယ်မရှိတဲ့ စကားတွေကို လျှောက်ပြောပြီး ရူးသွပ်နေကြတယ်။ ညှိနှိုင်းမှုတွေအကြောင်း မပြောခင်မှာ ဂျပန်နိုင်ငံရေးသမားတွေဟာ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ သားကောင်တွေနဲ့ သူတို့ရဲ့ မိသားစုတွေရှေ့မှာ ဒူးထောက်ပြီး ခွင့်လွှတ်ဖို့ တောင်းပန်ရမယ်။ ဂျပန်လူယုတ်မာတွေရဲ့ ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်မှုတွေကြောင့် ကျွန်တော်တို့ ပြည်သူတွေဟာ ကြောက်ရွံ့မှုနဲ့ ဒေါသတွေနဲ့ တုန်လှုပ်နေကြတယ်ဆိုတာကို သူတို့ သတိရသင့်တယ်!”
***
ကျွန်တော် တက်ဂယူနှင့်အတူ ဂိုးလ်ဒင်းဂိတ် အဆောက်အအုံထဲသို့ ဝင်ခဲ့သည်။
ဝင်ထွက်သွားလာနေကြသည့် ဝန်ထမ်းများသည် ကျွန်တော့်ကို လေးစားမှုနှင့် အံ့အားသင့်မှု ရောထွေးနေသည့် အကြည့်များဖြင့် ကြည့်ကြသည်။ ဘဏ်ခွဲမန်နေဂျာရုံးခန်းသို့ တက်သွားသောအခါ ဟွန်းဂျူး မမ နှင့် Ellie တို့ အတူတူ ရှိနေကြသည်။
Ellie မှာ ခေါင်းငိုက်စိုက်ကျကာ ငိုနေသည်ကို ကြည့်ရသည်မှာ တစ်စုံတစ်ခု ဖြစ်ပျက်ခဲ့ပုံရသည်။
ကျွန်တော် လန့်သွားသည်။
“ဘာလို့ ငိုနေတာလဲ?”
တက်ဂယူက မေးသည်။
“မမ က မင်းကို ရိုက်လိုက်တာလား?”
ဟွန်းဂျူး မမ က ပြန်အော်သည်။
“ငါ သူ့ကို မရိုက်ပါဘူး!”
သူမမှာ ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီး အဖွားများအကြောင်း ပြောဆိုရင်း စိတ်လှုပ်ရှားသွားခြင်းသာ ဖြစ်ကြောင်း သိလိုက်ရသည်။ အမှန်မှာ ထိုနေ့က ပြန်ရောက်လာပြီးနောက်တွင်လည်း သူမမှာ တစ်နေကုန်အောင် ငိုနေခဲ့သည် မဟုတ်ပါလား။
ကျွန်တော် Ellie ကို ပွေ့ဖက်ကာ နှစ်သိမ့်ပေးလိုက်သည်။
ဟွန်းဂျူး မမ က ကျွန်တော့်ကို မေးသည်။
“မင်း ဘာတွေ တွေးနေတာလဲ?”
“ဒီတစ်ခါတော့ ဂျပန်ဆီကနေ တောင်းပန်မှုနဲ့ လျော်ကြေးရအောင် ကြိုးစားကြည့်မလို့။”
“မင်း သိတဲ့အတိုင်းပဲ နိုင်ငံတကာ အစီအစဉ်နဲ့ စီးပွားရေးဟာ စိတ်ခံစားမှုမဟုတ်ဘဲ အာဏာရဲ့ ယုတ္တိဗေဒအတိုင်း ရွေ့လျားနေတာ။ အားနည်းသူတွေက ကိုယ်နစ်နာနေရတယ်လို့ အော်ဟစ်နေရုံနဲ့ ဘာမှ အကျိုးမရှိဘူး။”
ကျွန်တော် ခေါင်းညိတ်လိုက်သည်။
“တောင်းပန်မှုကို ရဖို့အတွက်လည်း အာဏာရှိဖို့ လိုအပ်တာပေါ့။”
အတိတ်က သမိုင်းဝင်ကိစ္စရပ်များနှင့် ပတ်သက်လာလျှင် ဂျပန်နှင့်မတူဘဲ ဂျာမနီသည် စစ်ရာဇဝတ်ကောင်များကို အသေအချာ အပြစ်ပေးခဲ့ပြီး အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများကို တောင်းပန်ခဲ့သည်။
ဂျာမန်တွေက လူကောင်းဖြစ်ပြီး ဂျပန်တွေက လူဆိုးဖြစ်လို့လား။
ဂျာမနီသည် ဥရောပ၏ အလယ်ဗဟိုတွင် တည်ရှိပြီး ပြင်သစ်၊ ဗြိတိန်နှင့် ဆိုဗီယက်ယူနီယံကဲ့သို့ အင်အားကြီးနိုင်ငံများကို ကျူးကျော်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ရှုံးနိမ့်ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် အိမ်နီးချင်းများနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုမရှိဘဲ အသက်ရှင်ရပ်တည်ရန်မှာ ခက်ခဲလိမ့်မည် ဖြစ်သည်။
အခြားတစ်ဖက်တွင် ဂျပန်မှာမူ ကျွန်းနိုင်ငံတစ်ခုဖြစ်ပြီး ဂျိုဆွန်း၊ တရုတ်၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ မြန်မာနှင့် အင်ဒိုနီးရှားကဲ့သို့သော အားနည်းသည့်နိုင်ငံများကို ကျူးကျော်ခဲ့သည်။
ထိုနိုင်ငံများသည် လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်ပိုင်းတွင်ပင် အလွန်တရာ ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျနေခဲ့သဖြင့် ဂျပန်ရန်ပုံငွေများမှ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကို အလွန်တရာ လိုလားနေခဲ့ကြသည်။ ဂျပန်မှာ အာရှတွင် အင်အားအကြီးဆုံးနိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်ရှိနေပြီး သားကောင်ဖြစ်ခဲ့ရသည့် နိုင်ငံများမှာ ဂျပန်၏ အရင်းအနှီးနှင့် နည်းပညာကို တောင်းခံရမည့် အနေအထားတွင် ရှိနေသည်။ ထို့ကြောင့် သူတို့တွင် အတိတ်က သမိုင်းဝင်ကိစ္စရပ်များကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုရန် အခွင့်အရေးမရှိခဲ့ပေ။
အခြားတစ်ဖက်တွင် တောင်ကိုရီးယားမှာမူ ယခုအခါ ချမ်းသာကြွယ်ဝနေပြီဖြစ်၍ မိမိ၏ အခွင့်အရေးကို တောင်းဆိုနေခြင်း ဖြစ်သည်။
တက်ဂယူက မေးသည်။
“တရုတ်ကရော ဘယ်လိုလဲ?”
“သူတို့ကတော့ တောင်းဆိုမှုဆိုင်ရာ သဘောတူညီချက်ကို စွန့်လွှတ်လိုက်ကြတာလေ။”
အမှန်မှာ လက်ရှိ တရုတ်ကွန်မြူနစ်ပါတီကို ဖန်တီးပေးခဲ့သူမှာ ဂျပန်ပင်ဖြစ်သည်။
ကွန်မြူနစ်ပါတီမှာ ကူမင်တန်တို့၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ပျက်သုဉ်းလုနီးပါး ဖြစ်နေခဲ့ရာမှ ဂျပန်ကို တိုက်ခိုက်ရန်အတွက် စုပေါင်းတပ်ဦးတစ်ခုကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး၊ အင်အားကြီးလာသည့် ကွန်မြူနစ်ပါတီက ကူမင်တန်တို့ကို မောင်းထုတ်ကာ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံကို ထူထောင်ခဲ့သည်။
မာအိုဇီဒုန်းကိုယ်တိုင်ပင် ဂျပန်တို့ ကျူးကျော်လာခြင်းအတွက် ကျေးဇူးတင်ကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်အထိ ဖြစ်သည်။
ထို့နောက်တွင် တရုတ်တို့သည် ချင် (Qing) မင်းဆက်၏ တစ်ဦးတည်းသော ဆက်ခံသူအဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံရမှုအတွက် လဲလှယ်၍ ဂျပန်အပေါ် တောင်းဆိုချက်များကို စွန့်လွှတ်ခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် သူတို့အနေဖြင့် ဤကိစ္စကို တိုက်ရိုက်ကိုင်တွယ်ရန်မှာ ခက်ခဲသည်။
Ellie က နှာခေါင်းရှုံ့ရင်း မျက်ရည်များကို သုတ်လိုက်သည်။
“ဂျာမနီတောင်မှ ဂျူးလူမျိုးတွေကို အကြိမ်ကြိမ် တောင်းပန်နေပေမဲ့ ရိုမာနီ (Romani) လူမျိုးသတ်ဖြတ်မှုအကြောင်းကိုတော့ တစ်ခွန်းမှ မဟခဲ့ဘူးလေ။ ပြီးတော့ ဗြိတိန်ကလည်း တခြားရာဇဝတ်မှုတွေအကြောင်းကိုတော့ သိပ်မပြောဘဲ ဘိန်းစစ်ပွဲအတွက် တရုတ်ကို တောင်းပန်ခဲ့တယ်လေ။”
ဒါဟာ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးရဲ့ ကြမ်းတမ်းတဲ့ အမှန်တရားပဲ။
ဂျပန်နိုင်ငံက ဖိနှိပ်ခံအမျိုးသမီးတွေကို အဓမ္မခေါ်ယူခဲ့တာကို ငြင်းဆန်နေတာ၊ ကိုရီးယားဆန့်ကျင်ရေး စကားလုံးတွေကို သုံးနှုန်းနေတာ၊ ပြီးတော့ ဒေါ့ခ်ဒိုကို တာခဲရှိမာလို့ ခေါ်ပြီး သူတို့ပိုင်နက်လို့ အခါအားလျော်စွာ ကြွေးကြော်နေတာတွေအားလုံးက ဂျပန်အတွက် အကျိုးရှိတယ်လို့ ယူဆနေကြလို့ပဲ။
ဒါကြောင့် အခုအချိန်မှာ ကျွန်တော် စဉ်းစားရမယ့်အချက်က တစ်ခုတည်းပဲ ရှိတယ်။ ဘယ်လိုလုပ်ဆောင်ချက်က အကျိုးအရှိဆုံး ဖြစ်မလဲဆိုတာပဲ။
တကယ်လို့ ဂျပန်က ကိုရီးယားဆန့်ကျင်ရေးစိတ်ဓာတ်ကို နိုင်ငံရေးအရ အသုံးချနေတယ်ဆိုရင် ကျွန်တော်ကလည်း သမိုင်းကြောင်းကို အသုံးမချရဘူးဆိုတဲ့ စည်းမျဉ်းမှ မရှိတာ။ လက်ရှိအခြေအနေမှာ အဲဒီလိုလုပ်တာက အလွန်ကို အထောက်အကူ ဖြစ်စေတယ်။
တကယ်လို့ ဂျပန်က ရိုးသားစွာ တောင်းပန်ပြီး လျော်ကြေးပေးမယ်ဆိုရင်တော့ ကိစ္စတွေက ကောင်းမွန်စွာ ပြီးဆုံးသွားမှာပေါ့... ဒါပေမဲ့ အဲဒီလို ဖြစ်လာဖို့က ဘယ်တော့မှ ရှိမှာမဟုတ်ဘူး။
အဆုံးမှာတော့ ဒီပြဿနာက အချိန်အတန်ကြာ ဆွဲထုတ်သွားမှာဖြစ်ပြီး အဲဒါက တောင်ကိုရီးယား-မြောက်ကိုရီးယား-ရုရှား စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုအတွက် အားသာချက် ဖြစ်လာလိမ့်မယ်။
“ဒီလက်ရှိအခြေအနေအပေါ်မှာ မမ ဘယ်လိုမြင်လဲ?”
“အင်း... အရင်ကလိုပဲ နောက်ထပ်ဖြစ်ရပ်တစ်ခုလောက် ဖြစ်သွားနိုင်တာပေါ့...”
ဟွန်းဂျူး မမ က လက်ပိုက်ပြီး ခဏလောက် တွေးတောနေသည်။ ထို့နောက် အချိန်အနည်းငယ် ကြာမှ သူမ ပါးစပ်ဟလိုက်သည်။
“ဒါဟာ အရှေ့အာရှရဲ့ အစဉ်အလာကို ပြောင်းလဲပေးမယ့် အလှည့်အပြောင်းတစ်ခု ဖြစ်နိုင်တာပဲ။”
တောင်ကိုရီးယားက ဖွံ့ဖြိုးပြီးနိုင်ငံများအဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာပြီဖြစ်သော်လည်း ဂျပန်က စီးပွားရေးအင်အားနှင့် နိုင်ငံတကာသြဇာလွှမ်းမိုးမှုတွင် တောင်ကိုရီးယားထက် တစ်ဆင့်မြင့်နေဆဲဖြစ်သည်။
ဂျပန်နှင့် GDP ကွာဟချက်မှာ လက်ရှိတွင် ၂.၅ ဆကျော် ရှိနေသေးသည်။
ဒီအခြေအနေကို ပြောင်းပြန်လှန်နိုင်ဖို့ဆိုလျှင် တောင်ကိုရီးယား၏ တစ်ဦးချင်း GDP မှာ ဒေါ်လာ ၈၀,၀၀၀ အထိ မြင့်တက်လာမှ ဖြစ်မည်ဖြစ်ရာ ဂိုးလ်ဒင်းဂိတ် ကဲ့သို့သော ကုမ္ပဏီမျိုး နောက်ထပ် ဆယ်ခု ထပ်ပေါ်လာလျှင်ပင် ခက်ခဲဦးမည်ဖြစ်သည်။
သို့သော် အခြားနိုင်ငံများနှင့် စီးပွားရေးအုပ်စုတစ်ခု ဖွဲ့စည်းနိုင်မည်ဆိုလျှင်မူ ဇာတ်လမ်းက ပြောင်းလဲသွားနိုင်သည်။ တောင်ကိုရီးယားသည် ပထဝီဝင်အရ အာဆီယံနှင့် အလယ်အာရှကြားရှိ တံခါးပေါက်တွင် တည်ရှိနေသည်။
ပြဿနာမှာ မြောက်ကိုရီးယားက လမ်းကို ပိတ်ဆို့ထားခြင်းဖြစ်သော်လည်း ယခုအခါတွင်မူ ထိုပြဿနာကို ဖြေရှင်းနိုင်မည့် အရိပ်အယောင်များ ပေါ်ပေါက်လာနေသည်။ ဆယ်မန်ဂွမ် (Saemangeum) ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု၊ ဆီမီးကွန်ဒတ်တာများ၊ ဘက်ထရီများ၊ မော်တော်ကားများ၊ TWR၊ VRMMORPG များ စသည်တို့၏ အနာဂတ် တိုးတက်မှု အလားအလာများမှာလည်း လုံလောက်စွာ ရှိနေသည်။
တောင်ကိုရီးယားစီးပွားရေး၏ လျင်မြန်သော တိုးတက်မှုနှင့်အတူ ဂိုးလ်ဒင်းဂိတ် ၏ စွမ်းအားပါ ပေါင်းစပ်လိုက်လျှင် အရှေ့အာရှ၏ အစဉ်အလာကို တကယ်ပဲ ပြောင်းလဲပစ်နိုင်ပါ့မလား။